I SA/Łd 679/14

Dnia 23 kwietnia 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 rok p o s t a n a w i a: odmówić skarżącej J. M. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wyrokiem z 7 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę J. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku określającą skarżącej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 rok. W dniu 2 marca 2015 roku strona wystąpiła ze skargą kasacyjną od powyższego rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w wysokości 881 zł. wystąpiła z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie. W złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach wnioskodawczyni wskazała, że wspólnie z sześcioletnią córką prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest prowadzona przez nią działalność gospodarcza, z której uzyskuje dochód w wysokości 2.000 zł brutto. Skarżąca jest właścicielką domu o powierzchni 200 m2, w którym zamieszkuje oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 2 ha. Uzasadniając wniosek storna wskazała, że są w stosunku do niej prowadzone kontrole podatkowe i dlatego nie ma pieniędzy. Z uwagi na fakt, że oświadczenie wnioskodawczyni zawarte w formularzu PPF nie wskazywało w ogóle ponoszonych kosztów utrzymania została ona zobowiązana do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: nadesłanie odpisu zeznania podatkowego wnioskodawczyni za 2013 rok, nadesłanie odpisu z prowadzonej przez wnioskodawcę podatkowej księgi przychodów i rozchodów za trzy ostatnie miesiące.; nadesłanie odpisów deklaracji VAT-7 za trzy ostatnie miesiące z tytułu działalności gospodarczej wnioskodawczyni, udokumentowanie wysokości ponoszonych świadczeń eksploatacyjnych oraz innych stałych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego skarżącej, nadesłanie wyciągów z posiadanych rachunków i ewentualnych lokat bankowych skarżącej za ostatnie 2 miesiące (prywatnych i firmowych), nadesłanie zaświadczenia z właściwego Powiatowego Biura Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o wysokości otrzymanych przez wnioskodawczynię dopłat bezpośrednich do rolnictwa ze środków UE, bądź o niewystępowaniu z wnioskiem o ich otrzymanie, udokumentowanie wysokości alimentów bądź renty po ojcu uzyskiwanej przez córkę skarżącej w terminie 10 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy Do chwili obecnej skarżąca nie udzieliła żądanych z żądanych informacji. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek nie jest zasadny. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 poz. 270 ze zm.)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. We wniosku o przyznanie prawa pomocy podatniczka wskazała, iż wspólnie z córką prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest jej działalność gospodarcza z której dochód zadeklarowała w wysokości 2.000 zł miesięcznie. Majątek skarżącej stanowi dom o powierzchni 200 m2, w którym zamieszkuje, oraz nieruchomość rolna o powierzchni 2 ha. W tym miejscu należy wskazać, iż w sytuacji, w której oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawczyni okaże się niewystarczające dla oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego, rodzinnego i możliwości płatniczych bądź wzbudza wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć dodatkowe oświadczenia lub dokumenty źródłowe. Skarżąca nie wywiązała się z nałożonych na nią obowiązków, w żaden sposób nie udokumentowała ponoszonych wydatków mieszkaniowych, ani nie nadesłała wyciągów z rachunków bankowych, które ewentualnie mogły posłużyć zobrazowaniu ponoszonych kosztów utrzymania, nie wyjaśniła także, czy córka którą wychowuje samotnie otrzymuje alimenty lub rentę rodzinną po ojcu, nie jest jasne czy posiadany przez stronę majątek nieruchomy jest źródłem jej dodatkowych dochodów. Postawa wnioskodawczyni uniemożliwia tym samym przeprowadzenie całościowej oceny jej sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych w celu ustalenia czy rzeczywiście obiektywnie odpowiada ona przesłankom uzasadniającym przyznanie skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Podkreślić należy, iż w interesie skarżącej ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy leżeć powinno prawidłowe oraz pełne wyjaśnienie jej rzeczywistej sytuacji materialnej i możliwości płatniczych i na niej spoczywa ciężar dowodu, obowiązek wykazania, że jej sytuacja materialna jest rzeczywiście na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Uwzględniając powyższe oraz treść art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że wnioskodawczyni nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczenie podatniczki o braku dochodów umożliwiających jej pokrycie kosztów sądowych jest całkowicie gołosłowne, skarżąca w żaden sposób nie udokumentował też wysokości kosztów utrzymania rodziny, powyższe uniemożliwia weryfikację jej twierdzeń o braku jakichkolwiek środków finansowych, z których mogłoby zostać pokryte koszty procesu. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. obowiązkiem strony jest partycypacja w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Skarżąca nie wywiązał się z obowiązku udzielenia informacji nałożonych wezwaniem do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy, a podstawą do jego przyznania nie może być jedynie okoliczność przeprowadzania kontroli u skarżącej w szczególności wobec uzasadnionych wątpliwości dotyczących posiadanych na utrzymanie dochodów oraz braku jakichkolwiek informacji o ponoszonych wydatkach. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. Ake.