I SA/Łd 688/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Joanna Tarno po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi B. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 rok od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. B. B. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] 2015 r. w przedmiocie ustalenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 rok od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodów. W skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania tego aktu na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270; dalej: "P.p.s.a."). We wniosku tym skarżąca stwierdziła, że prowadzi działalność gospodarczą z której przychody nie pozwalają na zaoszczędzenie tak znacznej kwoty jak 83.074,00 zł. Obecnie skarżąca nie dysponuje także oszczędnościami, które pozwoliłyby na zapłatę obowiązania nałożonego na nią przez organy podatkowe. Stan ten rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody majątkowej w postaci niesłusznego wyegzekwowania od niej kwoty 83.074,00 zł, co z dużym prawdopodobieństwem może doprowadzić do paraliżu jej działalności gospodarczej. Prowadzenie bowiem przez skarżącą działalności gospodarczej generuje stałe koszty, których skarżąca nie będzie mogła ponieść w związku z utratą płynności finansowej, spowodowaną koniecznością poniesienia tak znacznego wydatku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Regulacja prawna wskazanego przepisu prowadzi do wniosku, że wniesienie skargi nie pociąga za sobą skutku suspensywności, tj. wstrzymania wykonania zaskarżanego orzeczenia. Wstrzymanie zależy od oceny sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie. Niewykonywanie ostatecznych aktów administracyjnych jest bowiem stanem niepożądanym i prawo wnoszenia skargi do sądu nie może uniemożliwiać prawidłowego funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa podatkowego. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest wyjątkową okolicznością, a przesłanki uzasadniające wstrzymanie tego aktu nie powinny być interpretowane w sposób rozszerzający. Warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę już we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest uzasadnione (por. postanowienie NSA z dnia 13 grudnia 2004 r. FZ 496/2004, LexPolonica). Przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. zobowiązując stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakłada obowiązku ich udowodnienia, a jedynie uprawdopodobnienie. Oznacza ono wykazanie, że zachodzi duże prawdopodobieństwo – graniczące z pewnością – zmaterializowania się trudnych do odwrócenia skutków lub wyrządzenia znacznej szkody w następstwie wykonania zaskarżonego aktu. Podstawową przesłanką zastosowania instytucji ochrony tymczasowej jest istniejące realnie niebezpieczeństwo, że w wyniku wykonania kwestionowanej decyzji administracyjnej, zaistnieje taka szkoda (majątkowa lub niemajątkowa), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Omawiana instytucja ma na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem przez sąd administracyjny legalności zaskarżonego aktu lub czynności. W analizowanej sprawie skarżąca, wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazała, że zapłata kwoty 83.074,00 zł wynikającej z tej decyzji, doprowadzi do paraliżu jej działalności gospodarczej. Ustosunkowując się do tej argumentacji zauważyć trzeba, że niewątpliwie zakończenie bytu prawnego przedsiębiorstwa czy też innego podmiotu, wywołuje skutki trudne do odwrócenia i wysoce szkodliwe. Dla udzielenia ochrony tymczasowej nie jest jednak wystarczające powoływanie się na ewentualną możliwość ogłoszenia upadłości bez poparcia tych przypuszczeń konkretnymi faktami (por. postanowienia NSA: z dnia 17 listopada 2009 r., I FSK 1243/08, z dnia 20 grudnia 2011 r., II GZ 537/11, z dnia 12 października 2005 r., II FSK 1231/05; z dnia 9 listopada 2005 r., I FZ 480/05; z 15 grudnia 2005 r., I FZ 633/05 – wszystkie publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W ocenie Sądu poza wyrażeniem subiektywnej obawy paraliżu działalności gospodarczej, skarżąca nie wykazała okoliczności uprawdopodabniających możliwość wystąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Powoływanie się zatem na utratę płynności finansowej i paraliż działalności gospodarczej należy uznać za gołosłowne. Sformułowane przez stronę skarżącą uzasadnienie wniosku – wbrew art. 61 § 3 P.p.s.a. – nie wypełnia obowiązku wnioskodawcy wykazania okoliczności lub konkretnych zdarzeń przemawiających za jego uwzględnieniem. Tym samym uznać należy, iż strona skarżąca nie uprawdopodobniła, że wykonanie zaskarżonej decyzji przed rozstrzygnięciem sprawy przez Sąd, może wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Podkreślić przy tym należy, iż wykonanie jakiejkolwiek decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, ma dla jej adresata niekorzystne konsekwencje. Każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych, pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Rodzaj obowiązku objętego tą decyzją nie wywołuje jednak stanu, który byłby nieodwracalny, gdyż odnosi się do świadczenia pieniężnego, z natury rzeczy przecież odwracalnego. W sytuacji uwzględnienia skargi istnieje możliwość zwrotu nadpłaconych kwot. Ponadto strona skarżąca może skorzystać z instytucji odroczenia lub rozłożenia na raty zaległości podatkowej, umorzenia jej w całości lub części, wskazując na ważny interes podatnika lub interes publiczny (art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej). Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Nadto należy zauważyć, że w przepisie art. 61 § 4 P.p.s.a. ustawodawca przewidział możliwość zmiany lub uchylenia przez sąd w każdym czasie, z urzędu lub na żądanie skarżącego, własnego postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania aktu, w sytuacji wykazania zmiany okoliczności, które warunkowały jego podjęcie (por. postanowienie NSA z dnia 7 października 2009 r., II FSK 1549/09). Samo zaś wstrzymanie wykonania aktu lub czynności upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, o czym stanowi art. 61 § 6 P.p.s.a. Rozstrzygnięcia podejmowane w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów lub czynności mają zatem charakter wyłącznie tymczasowy. Co do zasady więc, z wyjątkami przewidzianymi w przepisach szczególnych, okres obowiązywania ochrony tymczasowej i tak kończy się z chwilą wydania orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Orzeczeniami tymi będą zarówno wyroki, jak i postanowienia o odrzuceniu skargi lub umorzeniu postępowania. Wobec powyższego na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji. i.ś.