I SA/Łd 690/14
WyrokWSA w Łodzi2014-10-02
Skład orzekający: Bogusław Klimowicz, Bożena Kasprzak, Joanna Tarno
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo zaliczył nadpłatę w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r. wraz z odsetkami za zwłokę, stosując proporcjonalne rozliczenie na należność główną i odsetki?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę zostało dokonane prawidłowo. Organy podatkowe zastosowały się do przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 76 § 1, art. 76a § 1 i 2, art. 55 § 2 oraz art. 62 § 1, które nie dają organom pełnej swobody w dysponowaniu nadpłatą. W sytuacji, gdy nadpłata nie pokrywała w całości zaległości wraz z odsetkami, organ miał obowiązek zaliczyć ją proporcjonalnie na należność główną i odsetki.Stan faktyczny
Skarżąca K. W.-G. złożyła korektę zeznania PIT-37 za 2012 r., wykazując nadpłatę w wysokości 54 zł. Organ pierwszej instancji zaliczył tę nadpłatę na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r. (42 zł na należność główną i 12 zł na odsetki). Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej, która kwestionowała zasadność zaliczenia i podnosiła argumenty dotyczące swojej trudnej sytuacji materialnej oraz wcześniejszych próśb o umorzenie zaległości. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 2 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.) Sędzia WSA Joanna Tarno Protokolant: sekretarz Przemysław Cieślarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2014 roku sprawy ze skargi K. W.-G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 rok oddala skargę.
I SA/Łd 690/14
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. po rozpatrzeniu zażalenia K. W. – G. na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł - G z dnia [...] r. w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. powstałej w wyniku złożenia w dniu 18 lipca 2013 r. korekty zeznania PIT-37 za 2012 r. w kwocie 54 zł na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r. w następujący sposób: 42 zł na należność główną oraz 12 zł na odsetki za zwłokę utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania.
W dniu 29 kwietnia 2010 r. K. W. – G. złożyła do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł - G zeznanie PIT-36 za 2009 r., w którym wykazała do zapłaty kwotę 7.402 zł.
W dniu 6 maja 2013 r. do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł - G wpłynęło złożone przez podatniczkę w dniu 30 kwietnia 2013 r. zeznanie PIT- 37 o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 rok, w którym wykazano nadpłatę w wysokości 54 zł.
W dniu 9 lipca 2013r. do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł - G wpłynęła korekta ww. zeznania PlT-37 za 2012 rok, z której wynikała nadpłata w wysokości 54 zł.
Następnie w dniu 18 lipca 2013 r. do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł - G wpłynęła korekta ww. zeznania PIT-37 za 2012 rok, z której wynikała nadpłata w wysokości 54 zł.
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł - G postanowieniem z dnia [...] r. dokonał zaliczenia nadpłaty z dnia 18 lipca 2013 r. wykazanej w zeznaniu korygującym PIT-37 za 2012 r. w wysokości 54 zł na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r. w następujący sposób: 42 zł na poczet należności głównej, 12 zł na poczet odsetek.
Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła zażalenie, w którym wskazała, że pismo, które otrzymała z [...] Urzędu Skarbowego Ł - G zawiera pewne nieprawidłowości poczynione przez ten organ. W zażaleniu skarżąca powołała się na pismo z dnia 27 kwietnia 2010 r., w którym zwróciła się do organu podatkowego z prośbą o umorzenie zaległości podatkowej za 2009 r., jak również na pismo z dnia 4 maja 2010 r. zawierające dodatkowe informacje. Ponadto, jak zauważyła, wyczerpana już suma odpowiadającej wartości stanu czynnego spadku nie powinna rodzić już skutków podatkowych. Stwierdziła, iż jest przeciwna potrącaniu nadpłaty za 2012 r. na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r.
Mając na uwadze zarzuty zażalenia, Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. powołując się na art. 73 § 1 pkt 1, art. 76 § 1, 76a § 1, art. 62 § 1, art. 55 § 2 i art. 76a § 2 pkt 1 ustawy - Ordynacja podatkowa podkreślił, że wskazane regulacje nie dają organom podatkowym, ani podatnikom pełnej swobody w dysponowaniu powstałą nadpłatą, gdyż ustawodawca określił szczegółowe zasady postępowania w tym zakresie.
Wyjaśniono, że organ podatkowy obowiązany jest do przestrzegania kolejności postępowania z nadpłatami określonej w art. 76 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, tj. w pierwszej kolejności - do ich zaliczania z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę określonych w decyzji, o której mowa w art. 53a oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku - zwrotu nadpłaty z urzędu, o ile podatnik nie złoży wniosku o jej zaliczenie w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych.
Podkreślono, że w analizowanej sprawie, ze złożonej w dniu 15 lipca 2013 r. przez K. W. – G. korekty zeznania PIT-37 za 2012 r. wynikała nadpłata w kwocie 54 zł.
Podkreślono, że dla podatników podatku dochodowego nadpłata powstaje z dniem złożenia zeznania rocznego, przy czym jeśli nadpłata wynika ze skorygowanej deklaracji lub zeznania, dniem powstania nadpłaty jest dzień złożenia korekty. Skorygowane zeznanie zastępuje zeznanie złożone uprzednio. Zeznanie korygujące ma zatem charakter konstytutywny w stosunku do zeznania uprzednio złożonego.
Mając na uwadze powyższe, postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego Ł - G zaliczył nadpłatę z dnia 18 lipca 2013r. wynikającą ze złożonej przez skarżącą korekty deklaracji PIT-37 za 2012 r. w wysokości 54 zł na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r. Zaliczenia dokonano z dniem powstania nadpłaty, tj. z dniem 18.07.2013 r.
Wyjaśniono, ze szczegółowe zestawienie dotyczące naliczonych odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych przedstawione zostało przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł - G w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia zawierające informacje o ilości dni oraz o wysokości stawki odsetek zgodnie z obowiązującym w danym okresie publikatorem. Do powyższego zestawienia organ odwoławczy nie wniósł zastrzeżeń.
Podniesiono dalej, że nadpłata w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. w wysokości 54 zł nie wystarczała na pokrycie zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009r. wraz z odsetkami za zwłokę. W związku z powyższym, zaliczenia wskazanej nadpłaty organ podatkowy pierwszej instancji dokonał zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa, tj. w oparciu o art. 55 § 2 ustawy - Ordynacja podatkowa: proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę.
Odnosząc się do zarzutów zażalenia podniesiono, iż argumentacja w nim podniesiona pozostaje bez wpływu na przedmiotowe zaliczenie. Postanowienie o zaliczeniu wpłaty, nadpłaty lub zwrotu podatku na poczet zaległości podatkowej ma bowiem charakter informacyjno-rozrachunkowy, czynność zarachowania jest czynnością materialno-techniczną, odzwierciedla sposób zaliczenia wpłaty, nadpłaty lub zwrotu podatku na poczet zaległości podatkowej. Jest więc aktem formalnym, nie przesądzającym o istnieniu zaległości podatkowej, ale informującym o sposobie zaliczenia umożliwiając podatnikowi zweryfikowanie dokonanego przez organ rozliczenia.
W tej sytuacji uznano, że zaliczenie na mocy postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł – G z dnia [...] r. zostało dokonane w sposób prawidłowy.
Na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
W uzasadnieniu skargi skarżąca stwierdziła, że nie zgadza się na zaliczenie nadpłaty w wysokości 54 zł. Podniosła, że wyczerpana suma odpowiadającej wartości stanu czynnego spadku nie rodzi już skutków podatkowych. Wskazała również na obowiązek rozważenia jej ciężkiej sytuacji materialnej i życiowej w jakiej się znalazła od momentu przejęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza.
Jak zauważyła od 2009 r. do 2012 r. każdorazowo wykazana ulga na dziecko w zeznaniu podatkowym jest jej z premedytacją odbierana. Skarżąca podkreśliła, że regulacje prawne zawarte w ustawie Ordynacja podatkowa nie dają organom podatkowym pełnej swobody działania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie podnosząc argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Na rozprawie w dniu 2 października 2014 r. skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia, tj. jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego postanowienia, a jedynie uwzględniając skargę może je uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.
Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżone przez K. W.-G. postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. w stanie prawnym i faktycznym na dzień jego podjęcia, Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie nie doszło bowiem do mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 z późn. zm.), zwanej dalej O.p.
Spór w niniejszej sprawie dotyczy zasadności zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. powstałej w wyniku złożenia przez podatniczkę w dniu 18 lipca 2013 r. korekty zeznania PIT-37 za 2012 r. w kwocie 54 zł na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 r.
W myśl art. 73 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa, dalej O.p. za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku, a zgodnie z § 2 pkt 1 tego przepisu nadpłata powstaje z dniem złożenia zeznania rocznego dla podatników podatku dochodowego.
Z kolei stosownie do art. 76 § 1 O.p. nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę określonych w decyzji, o której mowa w art. 53a, oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowych następuje z dniem powstania nadpłaty - w przypadkach, o których mowa w art. 73 § 1 pkt 1-3 i 5 oraz § 2 tej ustawy (art. 76a § 2 pkt 1 O.p.).
Zgodnie z art. 76a § 1 O.p., w sprawach zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych wydaje się postanowienie, na które służy zażalenie. W przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowych przepisy art. 55 § 2 i art. 62 § 1 stosuje się odpowiednio.
W myśl art. 62 § 1 O.p., jeżeli na podatniku ciążą zobowiązania z różnych tytułów, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet podatku, począwszy od zobowiązania o najwcześniejszym terminie płatności, chyba że podatnik wskaże, na poczet którego zobowiązania dokonuje wpłaty.
Stosownie zaś do art. 55 § 2 O.p., jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwlokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę.
Natomiast z art. 76a § 2 pkt 1 O.p. wynika, że w przypadkach, o których mowa w art. 73 § 1 pkt 1-3 i 5 oraz § 2 zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowych następuje z dniem powstania nadpłaty.
W niniejszej sprawie w dniu 18 lipca 2013 r. skarżąca złożyła korektę zeznania podatkowego PIT-37 za 2012 r., w którym wykazała nadpłatę w wysokości 54 zł.
Wobec ciążących na stronie zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 rok, organ podatkowy był uprawniony do wydania postanowienia o zaliczeniu nadpłaty z korekty zeznania podatkowego na poczet zaległości w podatku za 2009 r. w wysokości 42 zł oraz odsetek od tej zaległości w wysokości 12 zł. Odsetki za zwłokę zostały naliczone za okres od dnia 01.05.2010 r. (tj. od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku) do dnia 18.07.2013 r., tj. do dnia powstania nadpłaty, przy czym zastosowano wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przerwę w ich naliczaniu.
Ponieważ kwota nadpłaty w wysokości 54 zł nie pokrywała kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, organy podatkowe dokonały zaliczenia nadpłaty proporcjonalnie na należność główną - 42 zł i na odsetki za zwłokę - 12 zł, a zatem zgodnie z art. 55 § 2 O.p.
W tym stanie rzeczy stwierdzić trzeba, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zostało dokonane zgodnie z przywołanymi powyżej przepisami. Przytoczone regulacje, jak słusznie stwierdził organ odwoławczy, nie dają organom podatkowym pełnej swobody w dysponowaniu powstałą nadpłatą i organy do tych przepisów w rozpatrywanej sprawie w sposób właściwy się zastosowały. Podnieść też trzeba, że argumenty podniesione w skardze, dotyczące trudnej sytuacji finansowej skarżącej pozostają bez wpływu na zaskarżone postanowienie, bowiem przepisy dotyczące zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości nie przewidują szczególnych regulacji w przypadku trudnej sytuacji podatnika. Również sugestie skarżącej o dokonanie zmian w Ordynacji podatkowej nie mogą odnieść zamierzonego skutku w postaci uchylenia zaskarżonego aktu.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił jako bezzasadną.
mko
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło