I SA/Łd 697/13

Dnia 13 czerwca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Anna Świderska (sprawozdawca) Sędzia NSA Paweł Janicki Sędzia WSA Paweł Kowalski po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku S. P. o wyłączenie sędziego WSA Joanny Tarno od orzekania w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 697/13 ze skargi S. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie: wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2013 rok postanawia: oddalić wniosek. Postanowieniem z 6 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę S. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z [...]r. w przedmiocie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na 2013 r. W dniu 17 lutego 2014 r. skarżący wniósł sporządzoną osobiście skargę kasacyjną od powyższego postanowienia, która postanowieniem tutejszego sądu z 27 maja 2014 roku została odrzucona. W dniu 4 czerwca 2014 roku do sądu wpłynęło zażalenie skarżącego na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej z 27 maja 2014 roku z wnioskiem o wyłączenie sędziego WSA Joanny Tarno od orzekania w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 697/13. Uzasadniając swój wniosek skarżący wskazał, że sędzia J. Tarno wydając postanowienie z 27 maja 2014 roku naruszyła prawa strony zagwarantowane ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powyższe doprowadziło do utrzymania w mocy bezprawnej decyzji, niezgodnej z rejestrem gruntów, wydanej na osobę mającą udział w 1/32 części i bez podstawy prawnej korzystającej z gruntów i budynków skarżącego. W dniu 9 czerwca 2014 roku sędzia WSA Joanna Tarno złożyła oświadczenie, iż nie są jej znane żadne okoliczności, które mogłyby wywoływać uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności w sprawie. Oświadczyła również, że nie zachodzą podstawy do jej wyłączenia z mocy ustawy określone w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie jest zasadny. Na wstępie należy wskazać, że instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa (art. 18 p.p.s.a.), jak i na wniosek strony (art. 19 p.p.s.a.) jest istotną gwarancją procesową, realizującą zasadę bezstronności sędziego w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Jej celem jest eliminowanie okoliczności, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Zgodnie z art. 18 § 1 p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia, osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; dotyczących skarg na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Stosownie do § 3 tego przepisu wyłączeniu podlega sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać, co do tej skargi. Przepis art. 19 p.p.s.a., który stanowi podstawę złożenia rozpoznawanego wniosku, zakreśla tzw. względne przesłanki wyłączenia sędziego. Zgodnie z nim niezależnie od wymienionych w art. 18 p.p.s.a. przyczyn wyłączenia, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Treść powołanego przepisu nie wskazuje, jakiego rodzaju okoliczności mogłyby uzasadniać podejrzenie o braku bezstronności i tym samym wyłączenie sędziego. Wobec powyższego, zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania oraz na treść podejmowanego przez sędziego rozstrzygnięcia. Mogą to więc być okoliczności wynikające ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią a jedną ze stron charakteryzujące się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej, której podstawą jest np. stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej, jak również wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do powstania wątpliwości co do bezstronności sędziego. Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 p.p.s.a). Wniosek ten powinien zatem wskazywać okoliczności lub dowody uprawdopodabniające istnienie przyczyny uzasadniającej wyłączenie wskazanego w nim sędziego. Mogą to więc być wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do sformułowania uzasadnionych zastrzeżeń, co do bezstronności sędziego, przy rozstrzyganiu danej sprawy. Wyjaśnić także należy, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego w danej sprawie, musi być realna, a zatem nie jest wystarczająca sama podejrzliwość strony, bądź utrata wiary w bezstronność sędziego, wynikająca z nadmiernej wrażliwości lub przeczuleń strony. Nie ma znaczenia subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznawania jej sprawy, lecz konieczne jest wskazanie powodów, które obiektywnie spowodowały utratę zaufania do jego bezstronności. Odnosząc powyższe do wniosku skarżącego, należy podnieść, że w świetle powołanych przepisów prawa nie jest on zasadny. Skarżący nie powołał żadnej przyczyny uzasadniającej wyłączenie sędziego z mocy prawa, jak również nie wskazał żadnej okoliczności, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie. Również sąd rozpoznający wniosek żadnych takich okoliczności się nie dopatrzył. Uzasadniając swój wniosek S. P. wskazał jedynie, że sędzia J. Tarno wydała zaskarżone przez stronę zażaleniem postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej czym doprowadziła do utrzymania w mocy bezprawnej decyzji administracyjnej. Samo przeświadczenie strony o prowadzeniu przez sędziego postępowania w sposób wadliwy nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej, w myśl art. 19 p.p.s.a., jego wyłączenie. Kwestia prawidłowości rozstrzygnięcia podjętego przez sędziego w przedmiotowej sprawie może podlegać badaniu przez sąd wyższej instancji w postepowaniu zażaleniowym, o czym strona została prawidłowo pouczona przy okazji doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Przekonanie skarżącego o nietrafności podjętego rozstrzygnięcia w żadne sposób nie podważa obiektywizmu sędziego w przedmiotowej sprawie, nie może tym samym prowadzić do stwierdzenia, że w rozpoznawanej sprawie sędzia J. Tarno może być stronnicza. Zgodnie z ugruntowanym poglądem orzecznictwa i doktryny wyłączenie sędziego nie może nastąpić na skutek li tylko subiektywnego przeświadczenia strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, nieobiektywnie czy stronniczo (por. postanowienie NSA z dnia 15 marca 2012 r., sygn. akt II GZ 86/12, postanowienie z dnia 23 lutego 2012 r., sygn. akt II OZ 103/12, postanowienie NSA z dnia 6 sierpnia 2009 r., sygn. akt II OZ 648/09, Drachal J. Wiktorowska A., Zalasińska K. [w:] Prawo o postępowaniu przesądami administracyjnymi. Komentarz, red. Hauser R., Wierzbowski M., Warszawa 2011, s. 158, Tarno J. P., Prawo o postępowaniu przesądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 82). Niezależnie od powyższego uznając wniosek skarżącego o wyłączenie sędziego za niezasadny, sąd uwzględnił także oświadczenie objętego nim sędziego wskazujące, że nie łączą go z wnioskodawcą żadne stosunki, o których mowa w art. 18 i art. 19 p.p.s.a. Z przedstawionych wyżej względów na podstawie art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a., w związku z art. 19 i art. 18 § 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. mko