I SA/Łd 703/16

Dnia 14 października 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 14 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku C. S. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi w sprawie ze skargi C. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] UNP:[...] w przedmiocie: odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącemu C. S. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 500 zł (pięćset złotych); 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 13 lipca 2016 roku C. S. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku odmawiającą mu stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2014 rok. Wraz ze skargą podatnik złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. W złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach wskazał, że jest osoba sparaliżowana od szyi w dół. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żona która musiała zrezygnować z pracy ponieważ musi stale zajmować się wnioskodawca oraz synem który jest studentem politechniki. Źródłem utrzymania rodziny jest renta z ZUS wnioskodawcy w wysokości 1.635 zł, renta na zwiększone potrzeby w wysokości 7.555 zł oraz zasiłek opiekuńczy otrzymywany przez jego żonę w kwocie 520 zł. Rodzina zamieszkuje w wynajętym mieszkaniu i buduje dom o powierzchni 140 m2 (obecnie w stanie surowym zamkniętym) na działce o powierzchni 1.864 m2 ponadto posiada samochód Volvo CX90 z 2006 roku do przewozu osób niepełnosprawnych z windą (wartości 30.000 zł) oraz Volkswagen New Beetle z 2002 roku wartości 6.000 zł. Miesięczne koszty utrzymania rodziny wnioskodawca oszacował na kwotę 9.700 zł bez kosztów wyżywienia, przy czym ok. 6.200 zł stanowią wydatki na leczenie i rehabilitację wnioskodawcy. Zarządzeniem z 8 września 2016 roku pełnomocnika skarżącego został zobowiązany do uzupełnienie wniosku o prawo pomocy poprzez nadesłanie odpisów zeznań podatkowych skarżącego oraz jego żony za 2015 rok, udokumentowania wysokości dochodu wnioskodawcy i jego żony na które wskakuje we wniosku o prawo pomocy, udokumentowanie wysokości miesięcznych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego wnioskodawcy oraz innych stałych obciążeń, na które wskazuje we wniosku o prawo pomocy; nadesłanie wyciągów z posiadanych rachunków bankowych wnioskodawcy oraz jego żony za ostatnie 2 miesiące, udokumentowanie wysokości spłacanych rat kredytowych; wskazanie źródeł pokrycia wydatków przewyższających dochody rodziny w terminie 10 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi strona przedstawił rachunku dokumentujące wydatki na leczenie, potwierdzenia wykonania operacji z tytułu opłat za mieszkanie oraz czynsz jego najmu w łącznej kwocie 2.010 zł, przelewy z tytułu składki ubezpieczenia na życie w wysokości 128 zł miesięcznie, spłaty kredytu w wysokości 200 zł miesięcznie oraz dwa przelewy na kwoty 2.500 zł oraz 5.000 zł bez wskazania tytułu uiszczonych należności. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek jest częściowo zasadny. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi (punkt 5 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu Państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt sprawy wynika, że C. S. na skutek wypadku komunikacyjnego jest osobą całkowicie sparaliżowaną prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z opiekująca się nim żoną oraz studiującym synem. Źródłem utrzymania rodziny są dochody z tytułu rent skarżącego oraz zasiłku opiekuńczego pobieranego przez jego żnę w zadeklarowanej przez stronę kwocie 9.711 zł netto miesięcznie. Rodzina zamieszkuje w wynajętym mieszkaniu, którego miesięczne koszty utrzymania wynoszą 2.010 zł i buduje dom o powierzchni 140 m2 (obecnie w stanie surowym zamkniętym) na działce o powierzchni 1.864 m2 ponadto posiada samochód Volvo CX90 z 2006 roku do przewozu osób niepełnosprawnych z windą (wartości 30.000 zł) oraz Volkswagen New Beetle z 2002 roku wartości 6.000 zł. Wnioskodawca ponadto udokumentował fakt ponoszenia wydatków na ubezpieczenia na życie w wysokości 128 zł miesięcznie, spłatę kredytu w wysokości 200 zł miesięcznie, oraz wydatki na leki i leczenie w wysokości ok. 800 zł miesięcznie. Przedstawił także dowody wykonania w miesiącu lipcu dwóch przelewów na kwoty 2.500 zł oraz 5.000 zł bez wskazania tytułu uiszczonych należności. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej (1.149 zł) stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny w szczególności wydatków związanych ze swoim leczeniem i rehabilitacją dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 500 zł. Należy podkreślić, że partycypacja w kosztach postępowania jest obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Rodzina wnioskodawcy dysponuje stałymi miesięcznymi dochodami, których wysokość nie została udokumentowana mimo wystosowanego w tym zakresie wezwania, podobnie jak wielkość deklarowanych przez wnioskodawcę wydatków na jego leczenie i rehabilitację, dlatego wysokość deklarowanych dochodów w zestawieniu z wysokością udokumentowanych wydatków niezbędnego utrzymania pozwala w ocenie referendarza sądowego na wygospodarowania kwoty 500 zł stanowiącej ułamek należnego wpisu od wniesionej skargi. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od wpisu od skargi uznać należy za niezasadny. Partycypacja w kosztach postępowania jest obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. Ake.