I SA/Łd 717/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) Sędzia WSA Paweł Kowalski Protokolant: St. sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2017 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Innowacyjno-Wdrożeniowego A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2014 r. oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z [...] r. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy U. z [...] r. w sprawie określenia Przedsiębiorstwu Innowacyjno-Wdrożeniowemu A spółce z o.o. w Ł., wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2014 rok. Z akt sprawy wynika, że 4 lutego 2014 r. spółka złożyła do Urzędu Gminy w U. deklarację na podatek od nieruchomości na 2014 rok, w której wykazała: grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 2 340 m2, grunty pozostałe o pow. 76 456 m2, budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 2 316 m2, budynki pozostałe o pow. 3 744 m2 i budowle o wartości 951,20 zł. Do deklaracji spółka załączyła zestawienie budynków i budowli znajdujących się na działkach w U.. Spółka złożyła także deklarację na podatek leśny za 2014 rok, w której wykazała las o pow. 37 8777 ha i podatek w kwocie 1 425 zł. Organ pierwszej instancji poddał w wątpliwość poprawność złożonej deklaracji i wezwał spółkę do jej skorygowania, jednak wezwanie pozostało bez odpowiedzi ze strony podatnika. Postanowieniem z [...] sr. organ wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia spółce wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2014 rok, zaś postanowieniem z [...] lipca 2016 r. włączył do w/w postępowania wskazane w tym postanowieniu dowody, zebrane w toku postępowań dotyczących określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za lata wcześniejsze, w tym opinię techniczną z listopada 2012 r., sporządzoną przez biegłego rzeczoznawcę budowlanego R. G., obejmującą budynki i budowle znajdujące się na działkach nr. 1230/2 i 1230/41, obr. U.. Decyzją z [...] r. Wójt Gminy U. określił spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2014 rok w kwocie 171 236 zł. Decyzja ta została uchylona decyzją Kolegium Odwoławczego z [...] r., a sprawa przekazana organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W trakcie ponownego rozpatrzenia sprawy organ podatkowy pierwszej instancji powołał biegłego rzeczoznawcę R. G. celem "aktualizacji stanu technicznego budynków i budowli znajdujących się na nieruchomości zlokalizowanej w obrębie U., gm. U., pow. T., woj. [...], na działkach oznaczonych numerami 1230/2 i nr 1230/41 pod kątem możliwości prowadzenia działalności gospodarczej w latach 2014 i 2015, a w szczególności dokonania oceny czy w powyższym okresie nastąpiło naruszenie konstrukcji budynków lub budowli powodujące całkowite nieodwracalne skutki uniemożliwiające prowadzenie w nich jakiejkolwiek działalności gospodarczej". Następnie, po uzyskaniu stosownej opinii, decyzją z [...] r. określił spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2014 rok w kwocie 168 705 zł. Decyzja ta została utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Kolegium z [...] r., w uzasadnieniu której organ odwoławczy wskazał, iż w 2014 roku Przedsiębiorstwo Innowacyjno-Wdrożeniowe A spółka z o.o. była użytkownikiem wieczystym położonych w obrębie U. działek o nr 1230/2 o pow. 21,4900 ha i nr 1230/41 o pow. 24,2673 ha, których grunty sklasyfikowane zostały jako: Tr, dr, Tk, Ba oraz Ls (symbolem Ls oznaczona została cała działka nr 1230/2 i część działki nr 1230/41 o pow. 16,3877 ha) oraz właścicielem znajdujących się na ww. działkach budynków i budowli. Prawo użytkowania wieczystego w/w gruntów i własność znajdujących się na nich obiektów budowlanych spółka nabyła na podstawie aktu notarialnego z 19 grudnia 2000 r. Organ przypomniał, iż spór sprowadza się do oceny, czy grunty leśne w/w działek, na których znajdują się budynki i budowle faktycznie niewykorzystywane przez spółkę w prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, podlegały w 2014 r. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości oraz czy w/w obiekty budowlane winny być opodatkowane jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, czy też zachodziły w odniesieniu do nich tzw. względy techniczne. Kolegium podzieliło argumentację przedstawioną w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji odnośnie opodatkowania budynków znajdujących się na nieruchomościach nr działek 1230/2 i 1230/41, wskazując, że opis stanu technicznego budynków, ich powierzchnie użytkowe, a także stan techniczny budowli, wynikają z opinii technicznej biegłego R. G. z grudnia 2016 r. Organ dodał, że podczas ostatnich oględzin (grudzień 2016 r.) powołany przez organ pierwszej instancji biegły stwierdził, że w budynkach, które w ocenie podatnika nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzonej działalności gospodarczej ze względów technicznych, brakuje takich elementów jak: drzwi zewnętrzne, okna, kraty okienne (elementy wykończeniowe budynku), odcięto od budynków przyłącza do mediów. Są to, zdaniem biegłego, wady fizyczne budynku nie naruszające konstrukcji budynku. Braki te stanowią przeszkodę przejściową w korzystaniu z budynków do prowadzenia działalności gospodarczej. Stwierdzony stan techniczny budynków w 2014 r., według opinii biegłego, jest konsekwencją braku bieżących remontów i napraw. W kontekście powyższego, w ocenie organu nie ma wątpliwości co do tego, że nieodpowiedni stan techniczny budynków spowodowany jest zaniedbaniami po stronie podatnika, który zaniechał przeprowadzania jakichkolwiek prac związanych z utrzymaniem budynków w odpowiednim stanie technicznym, a także nie zabezpieczył odpowiednio obiektów przed dostępem osób trzecich. Nie są to zatem przyczyny obiektywne, niezależne od woli podatnika. Powyższe braki w budynkach (w tym gdy chodzi o ubytki w poszyciu dachowym), nie zawsze stanowią o tym, że w sprawie zachodziły tzw. "względy techniczne" uzasadniające opodatkowanie budynków wg stawki właściwej jak dla budynków pozostałych. W każdym też przypadku obiektów budowlanych wskazanych w decyzji organu pierwszej instancji mamy do czynienia z budynkami, a zatem przedmioty te podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, bowiem były one w posiadaniu przedsiębiorcy. Bazując na opinii biegłego z grudnia 2016 r. organ przyjął, iż w odniesieniu do budynków oznaczonych na mapie zawartej w opinii numerami: 3, 4, 5, 6, 7 - (budynki magazynowe); budynek nr 8 (wartownia) nr 12 (budynek produkcyjny "82"), nr 14 (budynek produkcyjny) nr 16, 17 (magazyny chemiczne), nr 18, 19 (schrony), nr 20 i 21 (magazyny z nasypem ziemnym), których stan techniczny określono jako zły, o pow. ogółem 4 069,08 m2, zachodziły względy techniczne. Przedmiotowe budynki są zdewastowane, z uszkodzonymi trwale konstrukcjami ścian, dla których opłacalność remontu jest niezasadna. Dlatego te budynki zostały przez organ podatkowy opodatkowane jako budynki pozostałe. Co do reszty obiektów budowlanych o pow. ogółem 4 209,99 m2, to zostały one opodatkowane stawką najwyższą (pod działalność gospodarczą). Budynek oznaczony nr 1 o pow. użytkowej 1 107,54 m2, co prawda jest obecnie w złym stanie technicznym z trwale uszkodzoną konstrukcją drewnianą dachu i poszycia desek spowodowaną zawaleniem 5 kratownic dachowych i fragmentu poszycia, natomiast w 2014 i 2015r., budynek był w stanie technicznym porównywalnym ze stanem technicznym z 2012 r., zatem był trwale związany z gruntem, posiadał fundamenty, przegrody budowlane zewnętrzne i dach. Powstałe uszkodzenia elementów stropodachu i ścian były do usunięcia poprzez wykonanie prac remontowych. Podatnik jednak w latach 2014 i 2015 nie wykonał żadnych prac remontowych w obiekcie, nie ujawnił do Państwowej Inspekcji Nadzoru Budowlanego w T. faktu zawalenia konstrukcji dachu w budynku magazynowym oraz nie przedstawił dokumentów legalizujących rozbiórkę obiektu. Pozostałe zaś budynki, tj. budynek oznaczony na mapce nr 2 o pow. 343,94 m2, budynek nr 11 tzw. "70" o pow. 2 278,21 m2 i budynek nr 13 o pow. 480,30 m2, były w latach 2014 i 2015 trwale związane z gruntem, posiadały fundamenty, ściany zewnętrzne i stropodach, a także znajdowały się w stanie umożliwiającym, po dokonaniu określonych prac remontowych, wykonywanie w nich działalności gospodarczej. Podkreślono, że podatnik nie przedłożył przy tym żadnych dowodów, które podważałyby w sposób istotny ustalenia organu podatkowego pierwszej instancji. Końcowo wskazano, iż zasadnie przyjęto, iż opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, jako związane i zajęte pod działalność gospodarczą, podlegają grunty o pow. 78 796,00 m2, tj. grunty działki nr 1230/41 sklasyfikowane jako: Tr, dr, Tk i Ba oraz grunty o pow. 26 254,50 m2, tj. grunty działki nr 1230/2 sklasyfikowane jako Ls, a faktycznie zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, tj. objęte zabudową (powierzchnię tę określił biegły w opinii sporządzonej w listopadzie 2012 r. i jest ona aktualna w 2014 r. wobec nie złożenia dowodów przeciwnych przez spółkę). Uwzględniono przy tym, iż zabudowania znajdujące się na działce nr 1230/41 nie są położone na terenie gruntów leśnych, dlatego też, jak już wyżej wskazano, podatek od nieruchomości został wymierzony tylko od tej części działki, która została sklasyfikowana jako Tr, dr, Tk i Ba (7,8796 ha). Pozostała powierzchnia, sklasyfikowana jako Ls (16,3877 ha), podlega opodatkowaniu podatkiem leśnym). W skardze spółka zarzuciła naruszenie art. 233 § 1 pkt 2 lit.a o.p., w związku z art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji gdy określała ona podatek od nieruchomości dla gruntów leśnych nie zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, argumentując jak w treści zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. W pierwszym rzędzie podkreślić należy, że z całej powierzchni działki 1230/2 wynoszącej 21,4900 ha podatkiem od nieruchomości opodatkowano jedynie jej część to jest 26 254,50 m2, podczas gdy reszta powierzchni tej działki stanowiąca las została opodatkowana podatkiem leśnym. Powyższe oznaczenie przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości na działce 1230/2 wynika z niekwestionowanych ustaleń organów podatkowych obu instancji poczynionych na podstawie opinii biegłego rzeczoznawcy budowlanego R. G.. Dokonana przez organy ocena dowodu z postaci opinii technicznej biegłego pozwoliła na przyjęcie, że owe 26 254,50 m2 to fragment powierzchni działki 1230/2 zajęty przez budynki i budowle wraz z gruntem przyległym, na którym znajdują się nasypy wały ziemne, drogi dojazdowe, tarcze żelbetowe chroniące przed rozprzestrzenianiem się fali wybuchowej i ognia, zbiorniki wodne przeciwpożarowe, instalacje i urządzenia. Do powierzchni tej przyjęto grunt bezpośrednio znajdujący się pod budynkami i budowlami jak również grunt przyległy to jest ten, na którym znajdują się wymienione wyżej obiekty i związane z funkcją użytkową działki, którą była produkcja zbrojeniowa. Zgodnie z art. 2 ust.2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1785) podatkowi od nieruchomości podlegają, na zasadzie wyjątku, jedynie te lasy, które są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. Faktem jest, co eksponuje strona skarżąca, że opisane wyżej obiekty są zdewastowane i od dawna nie jest w nich prowadzona działalność gospodarcza. Niemniej jednak grunt (las) pod nimi i związaną infrastrukturą o powierzchni 26 254,50 m2 został trafnie uznany przez organy za zajęty na działalność gospodarczą i opodatkowany podatkiem od nieruchomości. Jak zasadnie uznały organy podatkowe jest bowiem wykluczone by, w tak oznaczonej powierzchni gruntu prowadzić prawidłową gospodarkę leśną. Powyższy pogląd jest powszechnie przyjmowany w judykaturze. Najpełniej wyraził go NSA w wyroku z 30 maja 2017 r., sygn. akt II FSK 1014/15 stwierdzając, iż wyjątek ustanowiony w art. 2 ust. 2 u.p.o.l. należy wykładać w ten sposób, że będące w posiadaniu przedsiębiorcy użytki rolne lub lasy nie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej wówczas, gdy pomimo posiadania ich przez przedsiębiorcę są wykorzystywane zgodnie z przeznaczeniem klasyfikacyjnym, a więc na działalność rolną lub leśną. Sąd pierwszej instancji w pełni podziela powyżej zaprezentowane stanowisko i stwierdza, że skoro przedmiotowe gruntu nie mogły być w roku 2014 wykorzystywane zgodnie z przeznaczeniem klasyfikacyjnym to jest na działalność leśną to podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W tej sytuacji zarzuty skargi, iż opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają jedynie gruntu zajęte na faktyczne prowadzenie działalności gospodarczej są chybione. Zresztą sama strona skarżąca powołała się na przedstawiciela doktryny, który jednak stwierdził, że jeśli dany podmiot prowadzący działalność gospodarczą nie tylko wyraża zamiar (sam zamiar prowadzenia działalności gospodarczej z wykorzystaniem np. użytku rolnego jest niewystarczający do opodatkowania podatkiem od nieruchomości), ale także dokonuje czynności faktycznych, które zmieniają charakter danego gruntu to grunt, na którym są czynione takie zmiany podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości – P. Borszowski, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny, Komentarz 2016. Z całą mocą podkreślić należy, że działania poczynione w gruncie leśnym przez podatnika i jego poprzedników zmieniły charakter gruntu pozostającego w oddziaływaniu przedstawionych wyżej obiektów i wykluczyły możliwość prowadzenia działalności leśnej - zgodnej z klasyfikacją gruntu, wobec czego opodatkowanie ich podatkiem od nieruchomości jest uzasadnione. Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) należało orzec jak w sentencji. P.C.