I SA/Łd 727/07
WyrokWSA w Łodzi2007-09-13
Skład orzekający: Bogusław Klimowicz, Paweł Kowalski, Ewa Cisowska-Sakrajda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze mogło zmienić decyzję organu pierwszej instancji w zakresie terminu płatności podatku na niekorzyść podatnika, jeśli pierwotna decyzja rażąco naruszała prawo?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze miało prawo zmienić decyzję organu pierwszej instancji w zakresie terminu płatności podatku na niekorzyść podatnika, ponieważ pierwotny termin płatności rażąco naruszał przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące terminów płatności podatku od nieruchomości i podatku rolnego. Zmiana terminu płatności nie stanowiła wydania decyzji na niekorzyść strony w rozumieniu art. 234 Ordynacji podatkowej, gdyż nie wpłynęła na wysokość ustalonego zobowiązania podatkowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., która uchyliła decyzję Wójta Gminy Z. w części dotyczącej terminu płatności łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku od nieruchomości za rok 2006, ustalając nowy, 14-dniowy termin płatności. Skarżący W. K. zarzucił nieważność i niezgodność z prawem decyzji SKO, wskazując na wieloletnie problemy z wymiarem podatku i błędne interpretacje przepisów. Sąd administracyjny rozpoznał skargę, badając legalność decyzji SKO.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Klimowicz, Sędziowie: Sędzia WSA Paweł Kowalski, Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda (spr.), Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Rybicki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku od nieruchomości za rok 2006 oddala skargę.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] nr [...] uchyliło decyzję Wójta Gminy Z. z dnia [...] nr [...] ustalającą W.K. i J. P. wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2006r. w kwocie 25,00 zł w części ustalającej termin zapłaty podatku w czterech ratach, tj. do 15 marca 2007r., do 15 maja 2007r., do 15 września 2007r. i do 15 listopada 2007r. oraz ustaliło 14 dniowy termin zapłaty podatku liczony od doręczenia niniejszej decyzji, na rachunek Urzędu Gminy Z. nr [...] lub do rąk sołtysa, w pozostałym zakresie zaś utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji wskazało, iż podatnikom zasadnie wymierzono łączne zobowiązanie pieniężne na 2006 rok w kwocie 25,00 zł, a podatek został wymierzony według danych z ewidencji gruntów i budynków, gdzie działka nr 23/8 położona w K. została sklasyfikowana jako użytki rolne kl. BR lllb o pow. 0,1846 ha zabudowane budynkiem mieszkalnym o pow. 24 m2 oraz według złożonej przez W. K. w dniu 18 grudnia 2006r. informacji w sprawie podatku rolnego i od nieruchomości na rok 2006.
Powołując przepis art. 6a ust. 5 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006r. nr 136, poz. 969 ze zm.) oraz art. 6 ust 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006r. nr 121, poz. 844 ze zm.) SKO w S. wywiodło, iż osoby fizyczne będące właścicielami gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne obowiązane są składać organowi podatkowemu informacje o gruntach podlegających opodatkowaniu podatkiem rolnym, a także nakazuje złożenie takiej informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Taką informację skarżący złożył organowi podatkowemu w dniu 18 grudnia 2006r.
Organ drugiej instancji wyjaśnił nadto, iż informacja podatnika co do rodzaju i wielkości przedmiotu opodatkowania jest zawsze konfrontowana z zapisami w ewidencji gruntów i budynków, prowadzonej przez starostę. W myśl art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) ewidencja gruntów i budynków jest bowiem urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniu podatkowym. Zauważył, iż zapisy ewidencji są wiążące dla organu podatkowego. W ewidencji tej jako współwłaściciele działki nr 23/8 o pow. 0,1846 ha położonej w K. wykazani zostali skarżący i J. P.- oboje w 1/2 części. Przytoczone dane, co do gruntów, są zgodne z danymi wykazanymi w informacji złożonej przez W. K. w dniu 18 grudnia 2006 r.
Za nietrafny organ uznał zarzut "braku realizacji" art. 6c ust. 2 (zdanie drugie) ustawy o podatku rolnym. Przepis ten ma bowiem zastosowanie tylko wówczas, gdy grunty będące przedmiotem łącznego zobowiązania pieniężnego stanowią gospodarstwo rolne, a za gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym uważa się obszar gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych o łącznej powierzchni przekraczającej 1ha lub 1ha przeliczeniowy. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem opodatkowania są, co zauważył organ odwoławczy, grunty o pow. 0,1846 ha fizycznych (0,2308 ha przeliczeniowych), a więc nie spełniające kryteriów gospodarstwa rolnego. W takiej sytuacji dopuszczalne było doręczenie nakazu płatniczego wszystkim podatnikom, nawet jeżeli opodatkowane grunty uprawiał tylko jeden z nich.
Podniesione przez skarżącego uchybienia polegające na błędnym wskazaniu numeru rachunku bankowego organu podatkowego oraz na błędnym powołaniu daty postanowienia [...] o wszczęciu postępowania podatkowego (07 listopada 2006r. zamiast 07 grudnia 2006r.) nie miały, zdaniem SKO w S., wpływu na wynik sprawy, a właściwy numer rachunku bankowego został wskazany w niniejszej decyzji. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż omyłka co do daty postanowienia może być naprawiona w drodze sprostowania, jednakże zwróciło uwagę, że datą istotną z punktu widzenia praw i obowiązków procesowych strony nie jest data wydania postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego, ale data doręczenia tego postanowienia. To bowiem dopiero z tą datą, stosownie do art. 165 § 4 Ordynacji podatkowej, następuje wszczęcie postępowania podatkowego z urzędu. Przedmiotowe postanowienie doręczono skarżącemu zaś w dniu 11 grudnia 2006r.
Według Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., konieczna była zmiana zaskarżonej decyzji w zakresie ustalonych nią terminów płatności podatku, gdyż rozstrzygnięcie takie rażąco naruszało art. 47 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej. Stosownie do powołanych przepisów jeżeli przepisy prawa podatkowego określają kalendarzowe terminy płatności podatku, zaliczki na podatek lub raty podatku, a decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego nie została doręczona co najmniej na 14 dni przed terminem płatności podatku, pierwszej zaliczki na podatek lub pierwszej raty podatku, termin płatności podatku wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego. W rozpoznawanej sprawie zaistniała opisana sytuacja, gdyż decyzja dotyczy podatku za rok 2006, którego termin płatności już minął.
W skardze na powyższą decyzję W.K. wniósł o uznanie skargi za zasadną, zasądzenie kosztów procesu według norm prawem przepisanych, zasądzenie zwrotu kosztów nadpłaty, tj. kwoty 33 zł z należnymi odsetkami oraz rozpoznanie sprawy podczas nieobecności skarżącego. Zaskarżonej decyzji zarzucił nieważność i niezgodność z prawem, tj. art. 156 § 1 kpa.
W uzasadnieniu skargi wskazał, iż sprawa ma wieloletnią zaszłość, dlatego nie sposób ustosunkować się do niej w zwięzłej relacji. Kolejne decyzje, jak wskazał skarżący, zazębiają się, tworząc łańcuch pomyłek wymiarowych ze strony urzędu. Zaskarżone decyzje naruszają, zdaniem W. K., zasady wolności i praworządności, a naruszenia te powstają wskutek wybiórczej i niewłaściwej interpretacji przepisów prawa. Wydane decyzje, w odczuciu skarżącego, są tendencyjne i stanowią przeszkodę w dalszej rolniczej działalności. Skarżący zwrócił uwagę na przeprowadzoną z urzędu w 2004 modernizację gruntów, zmniejszającą areał działki nr 23/1 i nr 23/8. Wydana decyzja, zdaniem W. K., przeczy zasadzie współżycia społecznego. Stanowisko SKO w S. skarżący uznał za błędne, nietrafne, wręcz karygodne i kryminogenne, a postawę organów za "mafijną, jako zorganizowanej grupy przestępczej o charakterze ekonomiczny". Powołując art. 139 kpa i art. 234 Ordynacji podatkowej, stwierdził, iż SKO w S. okazało się bardziej restrykcyjne w kwestii terminu zapłaty, decyzja ma bowiem zaostrzone rygory wykonawcze. Zauważył, iż jest ubogim rolnikiem, dla którego liczy się każdy grosz, grosz wydany celowo a nie marnotrawiony.
W odpowiedzi na skargę SKO w S. wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieni u zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 ppsa, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ppsa, skarga zgodnie z art. 151 ppsa podlega oddaleniu. Wedle przepisu art. 134 § 1 ppsa. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżoną przez W. K. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...]nr [...]uchylającą decyzję Wójta Gminy Z. z dnia [...] nr [...]ustalającą W. K. i J.P. łączne zobowiązanie pieniężne w podatku od nieruchomości za 2006r. w kwocie 25,00 zł w części ustalającej termin zapłaty podatku w czterech ratach, tj. do 15 marca 2007r., do 15 maja 2007r., do 15 września 2007r. i do 15 listopada 2007r. i ustalającą 14 dniowy termin zapłaty podatku liczony od doręczenia niniejszej decyzji, na rachunek Urzędu Gminy Z. nr [...] lub do rąk sołtysa, w pozostałym zakresie zaś utrzymującą zaskarżoną decyzję w mocy, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, w sprawie nie doszło bowiem do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, ani prawa procesowego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy.
W analizowanej sprawie bezsporne jest, iż W. K. jest współwłaścicielem użytków rolnych kl. B-RIIIb, stanowiących działkę nr 23/8 ha położoną w m. K. gm. Z. w jednostce rejestracyjnej G.2 o pow. 0,1846, zabudowaną budynkiem mieszkalnym o pow. 24m2. Okoliczność ta wynika zarówno ze sporządzonego osobiście przez skarżącego pisma z dnia 18 grudnia 2006r., jak i z wypisu z rejestru gruntów z dnia 17 października 2006r. Zauważyć również należy, iż na mocy decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...] zatwierdzono operat opisowo – kartograficzny ewidencji gruntów i budynków obrębu K. gm. Z. w zakresie danych opisowych i graficznych dotyczących nieruchomości opisanych w jednostce rejestrowej nr G.2, na mocy której dokonano modernizacji powierzchni gruntów.
W tym stanie faktycznym ma zastosowanie przepis art. 6c ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006r. nr 136, poz. 969 ze zm.), w myśl którego osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym), z zastrzeżeniem, nie mającego zastosowania w tej sprawie, przepisu ust. 2.
Organy obu instancji zasadnie zatem, zdaniem Sądu, określiły podatnikom łączne zobowiązanie podatkowe w podatku rolnym i od nieruchomości od wskazanych użytków rolnych, zaś organ odwoławczy prawidłowo wyeliminował wadliwie przyjęty przez organ pierwszej instancji termin płatności tego zobowiązania w 4 ratach, płatnych do 15 marca 2007r., 15 maja 2007r., 15 września 2007r. i 15 listopada 2007r. Wbrew twierdzeniom W. K., SKO w S., dokonując zmiany decyzji pierwszoinstancyjnej we wskazanym zakresie, nie dopuściło się naruszenia obowiązującego w postępowaniu odwoławczym zakazu zmiany decyzji na niekorzyść podatnika, określając 14 dniowy termin płatności spornego zobowiązania. Nie można wszak zapominać o tym, iż sporne zobowiązanie dotyczyło roku 2006, co oznacza, iż terminy płatności poszczególnych rat podatku przypadały na 15 dzień marca, maja, września i listopada 2006r. Tymczasem zobowiązanie podatkowe zostało określane przez pierwszą instancję w dniu 5 lutego 2007r., tj. w sytuacji, gdy upłynął już ustawowy termin płatności poszczególnych rat podatku. Jak bowiem wynika z art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006r. nr 121, poz. 844 ze zm.), podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych, z zastrzeżeniem ust. 11, ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania. Podatek jest płatny w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminach: do dnia 15 marca, 15 maja, 15 września i 15 listopada roku podatkowego. Analogiczny przepis ustawodawca wprowadził w stosunku do podatku rolnego w ustawie z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006r. nr 136, poz. 969 ze zm.). Stosownie do art. 6a ust. 6 zdanie drugie tej ustawy, podatek rolny jest płatny w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminach: do dnia 15 marca, 15 maja, 15 września i 15 listopada roku podatkowego. Zgodnie zaś z ust. 1 art. 6 i art. 6a ust. 1 powołanych ustaw, obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Istotne znaczenie w kwestii terminu płatności spornego zobowiązania ma też przepis § 1 i art. 47, wedle którego, termin płatności podatku wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego oraz § 2, zgodnie z którym jeżeli przepisy prawa podatkowego określają kalendarzowo terminy płatności podatku, zaliczki na podatek lub raty podatku, a decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego nie została doręczona co najmniej na 14 dni przed terminem płatności podatku, pierwszej zaliczki na podatek lub pierwszej raty podatku, co miało miejsce w niniejszej sprawie, obowiązuje termin określony w § 1.
W świetle powołanych przepisów ustalony przez organ pierwszej instancji terminu płatności łącznego zobowiązania podatkowego za rok 2006 w 4 ratach, płatnych do dnia 15 marca, 15 maja, 15 września i 15 listopada 2007r., w sposób rażący naruszał wskazane przepisy. To zaś uprawniało organ odwoławczy w myśl art. 234 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. (tj. Dz.U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) do zmiany rozstrzygnięcia pierwszej instancji na niekorzyść odwołującego się W. K. w zakresie terminu i przyjęcie 14 dniowego terminu płatności łącznego zobowiązania podatkowego liczonego od dnia doręczenia decyzji. Stosownie bowiem do powołanego przepisu organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub interes publiczny. Zwrócić uwagę należy również na okoliczność, iż organ odwoławczy utrzymał decyzję pierwszoinstancyjną w części dotyczącej wysokości łącznego zobowiązania podatkowego, co oznacza, iż nie określono przedmiotowego zobowiązania w wyższej wysokości, tym bardziej że pojęcie "na niekorzyść" na gruncie powołanego przepisu należy interpretować, co podkreśla orzecznictwo sądowe, wyłącznie w znaczeniu wpływu na ukształtowanie (wysokość) zobowiązania podatkowego. Obowiązki i uprawnienia podatników, wynikające z decyzji podatkowych, w ostatecznym rachunku są bowiem wyrażone kwotowo. Natomiast okoliczność, iż w trakcie dochodzenia do wyliczonej wartości zobowiązania posłużono się innymi (wyższymi) wskaźnikami nie stanowi o wydaniu decyzji na niekorzyść strony (wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 listopada 2005r., III SA/Wa 1030/04, LEX nr 196041 oraz wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2000r., I SA/Lu 455/99, LEX nr 45394).
Nie sposób też nie zwrócić uwagi na to, iż niniejsza sprawa zdaje się być wynikiem, co potwierdzają nieprecyzyjne czy nieporadne sformułowane zdania skargi, nieakceptowania przez skarżącego przeprowadzonej z urzędu w 2004r. tzw. modernizacji gruntów, w wyniku której zmniejszeniu uległa powierzchnia spornych użytków. Zauważyć jednak należy, iż kwestionowanie prawidłowości dokonanego z urzędu pomiaru gruntów i określenia ich powierzchni wykracza, choć powierzchnia gruntu wpływa na wysokość podatku, poza przedmiot niniejszego postępowania, zaś weryfikacja powierzchni gruntów może być skutecznie dochodzona wyłącznie w toku postępowania, mającego za przedmiot pomiar gruntów.
Wniosek o zasądzenie kosztów nie mógł zostać uwzględniony, stosownie bowiem do przepisu art. 200 ppsa w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Tymczasem w niniejszej sprawie skarga nie zastała uwzględniona. Nie mógł również zostać uwzględniony wniosek W. K. dotyczący zwrotu nadpłaty kwoty 33 zł wraz z należnymi odsetkami, sąd administracyjny, co wskazano na wstępie rozważań uzasadnienia, nie zastępuje organów administracji publicznej w ich działalności orzeczniczej, co oznacza, iż nie podejmuje on merytorycznych decyzji za te organy, jedynie kontroluje zgodność z prawem tych rozstrzygnięć. A zatem z żądaniem zwrotu owej nadpłaty należy wystąpić do właściwego organu, a dopiero ewentualne niekorzystne rozstrzygnięcie w tej sprawie będzie mogło być przedmiotem kontroli sądowej.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił.
ms
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło