I SA/Łd 731/17

PostanowienieWSA w Łodzi2017-09-21

Skład orzekający: Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stowarzyszenie prowadzące działalność gospodarczą, generujące zysk i posiadające środki na bieżące zobowiązania, może zostać częściowo zwolnione z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Stowarzyszenie, które wykazuje, że nie posiada dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania, może zostać częściowo zwolnione z tych kosztów. W przypadku stowarzyszenia prowadzącego działalność gospodarczą, generującego zysk i posiadającego środki na bieżące zobowiązania, zwolnienie może być przyznane w ograniczonym zakresie, jeśli wykaże ono trudności w pokryciu kosztów postępowania, zwłaszcza gdy równocześnie toczy się kilka postępowań sądowych.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie A. z siedzibą w Ł. złożyło skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. dotyczącą zobowiązania podatkowego w VAT. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 599 zł, stowarzyszenie wniosło o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Stowarzyszenie prowadzi działalność usługową, generuje zysk, ale spłaca zaległości podatkowe i ponosi bieżące koszty. Sąd częściowo przyznał prawo pomocy, zwalniając od wpisu ponad kwotę 100 zł.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano A. z siedzibą w Ł. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 100 zł. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 21 września 2017 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 21 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. z siedzibą w Ł. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od Kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] UNP: [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2014 roku p o s t a n a w i a: 1. przyznać A. z siedzibą w Ł. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 100 zł (sto złotych); 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 4 lipca 2017 roku A. z siedzibą w Ł. wystąpiło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z [...] roku określającą zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2014 roku. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 599 zł pełnomocnik skarżącego zwrócił się w jego imieniu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z zawartego na formularzu PPPr oświadczenia o majątku i dochodach, oraz dokumentów nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że A. prowadzi działalność w postaci świadczenia usług parkingowych. Fundusz statutowy stowarzyszenia wynosi 33.912 zł, podmiot nie posiada żadnego majątku, żadnych środków trwałych. Z rachunku zysków i strat za rok 2016 oraz bilansu stowarzyszenia za ten okres wynika, że rok 2016 zakończyło zyskiem przekraczającym 22.200 zł. Głównym źródłem finansowania działalności stowarzyszenia są comiesięczne wpłaty członków z których dochód jak wynika z przedstawionych raportów kasowych wynosi ok. 15.000 zł. Stowarzyszenie na bieżąco reguluje swoje zobowiązania prywatnoprawne z tytułu opłat czynszowych, za wodę, energię, telefony w granicach 4.000 zł. Opłaca wynagrodzenie administratora 1.800 zł oraz ponosi koszty obsługi parkingu przez firmę zewnętrzną ok. 6.000 zł. Dodatkowo strona spłaca w ratach po 2.500 zł miesięcznie zaległość w podatku VAT objętą niniejszą skargą. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek jest częściowo zasadny. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) – dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżące stowarzyszenie wystąpiło o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy osobie prawnej może zostać przyznane, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić przez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Zgodnie z zasadą obowiązującą w postępowaniu przed sądem administracyjnym - wyrażoną w art. 199 p.p.s.a. - strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie prawnej w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Z treści powyższego przepisu (w szczególności z użytego w nim określenia "gdy wykaże") wynika, że ciężar udowodnienia okoliczności uzasadniających wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Strona ma przekonać, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia poniesienie przez nią pełnych kosztów postępowania. Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt sprawy wynika, że stowarzyszenie prowadzi działalność w postaci świadczenia usług parkingowych. Fundusz statutowy stowarzyszenia wynosi 33.912 zł, podmiot nie posiada żadnego majątku, żadnych środków trwałych. Z rachunku zysków i strat za rok 2016 oraz bilansu stowarzyszenia za ten okres wynika, że rok 2016 zakończyło zyskiem przekraczającym 22.200 zł. Wypracowana nadwyżka bilansowa została w całości przekazana na spłatę zaległości w podatku VAT. Głównym źródłem finansowania działalności stowarzyszenia są comiesięczne wpłaty członków z których dochód wynosi ok. 15.000 zł. A. na bieżąco reguluje swoje zobowiązania prywatnoprawne z tytułu opłat czynszowych, za wodę, energię, telefony w granicach 4.000 zł. Opłaca wynagrodzenie administratora 1.800 zł oraz ponosi koszty obsługi parkingu przez firmę zewnętrzną ok. 6.000 zł. Dodatkowo strona spłaca w ratach po 2.500 zł miesięcznie zaległość w podatku VAT. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi (599 zł) oraz fakt, że równocześnie przed tutejszym sądem ze skarg stowarzyszenia zawisły trzy spraw, w których łączną wartość wpisów przekracza kwotę 1.800 zł, stosownie do treści art. 245 § 1 i 3 i art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że strona wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w sprawie niniejszej i dlatego należało przyznać jej prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi ponad kwotę 100 zł. Wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości uznać należy za niezasadny, stowarzyszenie posiada stałe dochody, prowadzi działalność usługową, która w ubiegłym roku przyniosła zysk bilansowy. Za przyznaniem skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie nie może przemawiać okoliczność, że strona spłaca zaległości w swoich zobowiązaniach podatkowych, bowiem strona winna zabezpieczyć niezbędne środki na koszty procesu. A. nie udokumentowało trudności z pokrywaniem swoich zobowiązań prywatnoprawnych, którym nie można przyznać pierwszeństwa przed kosztami procesu, dlatego będzie zobowiązane czynić oszczędności w celu pokrycia ewentualnych dalszych kosztów procesu, których wysokość będzie już niższa. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło