I SA/Łd 732/10

PostanowienieWSA w Łodzi2010-07-19

Skład orzekający: Małgorzata Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zostać uwzględniony częściowo poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad określoną kwotę, gdy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając skarżącego od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego ponad kwotę 200 zł, uznając, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Jednocześnie sąd podkreślił obowiązek partycypacji w kosztach postępowania oraz możliwość finansowania kosztów z posiadanego majątku nieruchomego.
Stan faktyczny
T. J. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą zryczałtowanego podatku dochodowego za 2003 rok. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 2.000 zł, złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości, wskazując na niski dochód z emerytury, posiadanie współwłasności mieszkania i niewykończonego domu oraz wysokie miesięczne wydatki na leczenie i spłatę kredytu.
Rozstrzygnięcie
Przyznano T. J. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego ponad kwotę 200 zł; oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 19 lipca 2010 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. J. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 rok od odchodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów p o s t a n a w i a: 1. przyznać T. J. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego ponad kwotę 200 zł (dwieście złotych); 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 4 czerwca 2010 roku T. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 rok od odchodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. W odpowiedzi na wezwanie sądu do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 2.000 zł podatnik złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. W złożonym na urzędowym formularzu PPF, oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach T. J. wskazał, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest dochód z emerytury w wysokości około 1.309 zł brutto miesięcznie. Skarżący jest wspołwłaścicielem w ½ mieszkania o powierzchni 52 m2, w którym zamieszkuje oraz niewykończonego domu o powierzchni 180 m2 położonego w D., nie posiada innego majątku ani oszczędności. Miesięczne koszty utrzymanie mieszkania to kwota rzędu 400 zł, ponadto skarżący ponosi co miesiąc wydatki związane z leczeniem (cierpi na cukrzycę i nadciśnienie oczekuje na wycięcie nerki) w wysokości około 150 zł, oraz spłaca kredyt zaciągnięty na remont mieszkania wysokość miesięcznej raty wynosi 300 zł. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Zgodnie z art. 245 § 3 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zaś stosownie do art. 245 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. We wniosku o przyznanie prawa pomocy T. J. wskazał, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest dochód z emerytury w wysokości około 1.103 zł netto miesięcznie. Skarżący jest współwłaścicielem mieszkania o powierzchni 52 m2 oraz niewykończonego domu o powierzchni 180 m2, nie posiada innego majątku ani oszczędności. Miesięczne koszty utrzymanie mieszkania to kwota rzędu 400 zł, ponadto skarżący ponosi co miesiąc wydatki związane z leczeniem rzędu 150 zł, zaś 300 zł pochłania spłata pożyczki na remont mieszkania. Uwzględniając powyższe wysokość wpisu w sprawie niniejszej (2.000 zł) oraz treść art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania i dlatego w celu zachowania jego prawa do sądu zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 200 zł. Należy podkreślić, że obowiązkiem strony jest partycypacja w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny i poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Nie sposób dać wiary twierdzeniom skarżącego o braku jakichkolwiek środków pieniężnych z których mogłyby zostać pokryte koszty sądowe, w sytuacji, w której systematycznie reguluje on należności z tytułu swoich zobowiązań prywatonoprawnych i korzysta z pomocy fachowego pełnomocnika z wyboru. Przyznanie pierwszeństwa zobowiązaniom prywatnoprawnym skarżącego prowadziłoby do ich nieuzasadnionego uprzywilejowania i przerzucenia całości kosztów toczonego postępowania na Skarb Państwa czyli współobywateli. Nadto skarżący posiada znacznych rozmiarów majątek nieruchomy, który nie jest obciążony i w przyszłości stać się może źródłem finansowania kosztów postępowania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło