I SA/Łd 732/15
PostanowienieWSA w Łodzi2015-07-21
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że jego sytuacja materialna, mimo posiadania nieruchomości i ruchomości (obciążonych hipoteką i zajętych przez organy podatkowe), uniemożliwia mu ponoszenie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania rodziny. Dochody rodziny są minimalne i pochodzą głównie z zasiłku rodzinnego i renty matki, a dochody z nieruchomości rolnej są nieosiągalne. W związku z tym, skarżącemu przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący R.P. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi dotyczące zaliczenia nadpłaty podatku PIT na poczet zaległości VAT. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, wskazując na trudną sytuację materialną rodziny utrzymującej się z zasiłku rodzinnego i renty matki, mimo posiadania nieruchomości i ruchomości obciążonych hipoteką i zajętych przez organy podatkowe. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu R.P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 21 lipca 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. P. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty wynikającej z rozliczenia rocznego PIT-36 za 2012 rok na poczet zaległości podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2004 roku p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – R.P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
R. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie zaliczenia nadpłaty wynikającej z rozliczenia rocznego PIT-36 za 2012 rok na poczet zaległości podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2004 roku.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, skarżący zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną J., 7-letnią córką M., 3-letnią córką O. i 2-letnim synem S.. Skarżący podkreślił przy tym, że jego sytuacja majątkowa się pogorszyła, gdyż z dniem 30 kwietnia 2015 roku ulegała rozwiązaniu jego umowa o pracę i ze znalezieniem nowej pracy ma problem. W związku z tym rodzina utrzymuje się z zasiłku rodzinnego pobieranego przez jego żonę na dzieci w kwocie 340 zł. Jednocześnie skarżący wskazał, że majątek rodziny stanowią nieruchomości w postaci domu o pow. 140 m2 oraz nieruchomości rolnej o
pow. 7,31 ha, obciążone hipoteką przymusową kaucyjną na rzecz urzędu skarbowego, a ponadto ruchomości w postaci ciągnika Ursus z 1986 r. i ciągnika siodłowego Renault Premium z 1996 roku oraz naczepy Van Hool S 301 z 1990 r., także zajętych przez organy podatkowe i wycofanych z eksploatacji w związku z likwidacją działalności gospodarczej.
W uzasadnieniu wniosku skarżący powołał się na trudną sytuację materialną. Wskazał, że prowadził firmę transportową, jednak wieloletnie działania urzędu zmusiły go do zawieszenia działalności i w konsekwencji do jej likwidacji. Skarżący podkreślił, że obecnie rodzina utrzymuje się dodatkowo z renty jego matki, w chwili obecnej kwota ta nie wystarcza na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Stawka ministerialna dochodu z nieruchomości rolnej na poziomie ponad 200 zł miesięcznie z hektara przeliczeniowego jest przez nich nieosiągalna. Wysokie koszty uprawy pola i niska cena płodów rolnych sprawia, że ich życie przypomina ubogą egzystencję.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została uregulowana w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy).
Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczeń o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną J., 7-letnią córką M., 3-letnią córką O. i 2-letnim synem S.. Rodzina utrzymuje się z renty matki skarżącego oraz zasiłku rodzinnego w kwocie 340 zł. Majątek rodziny stanowią przy tym nieruchomości w postaci domu o pow. 140 m2 oraz nieruchomości rolnej o pow. 7,31 ha, obciążone hipoteką przymusową kaucyjną na rzecz urzędu skarbowego, a ponadto ruchomości w postaci ciągnika Ursus z 1986 r. i ciągnika siodłowego Renault Premium z 1996 roku oraz naczepy Van Hool S 301 z 1990 r., także zajęte przez organy podatkowe i wycofane z eksploatacji w związku z likwidacją działalności gospodarczej. Małżonkowie nie uzyskali dochodu z nieruchomości rolnej w stawce przekraczającej 200 zł miesięcznie, ta bowiem stawka, jak podkreślił skarżący, jest dla nich nieosiągalna.
W tej sytuacji, referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wykazał bowiem, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymanie koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie spełnienia tej przesłanki obligowało do uwzględnienia wniosku skarżącego w żądanym zakresie.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z
art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło