I SA/Łd 740/13
PostanowienieWSA w Łodzi2014-02-11
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli skarżący wykazał trudną sytuację materialną i rodzinną, ale nie wszystkie wymagane dokumenty zostały złożone?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych został uwzględniony, ponieważ przedstawiona sytuacja materialna skarżącego i jego rodziny, mimo pewnych braków formalnych we wniosku, jednoznacznie dowodzi, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Zwolnienie to nie obejmuje jednak opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem, którą skarżący był w stanie uiścić.Stan faktyczny
Skarżący T. B. złożył skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Wobec wezwania do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. We wniosku przedstawił dane o swojej rodzinie, dochodach i wydatkach, jednak zarządzeniem referendarza sądowego wezwano go do uzupełnienia wniosku o dodatkowe informacje dotyczące stanu majątkowego i rachunków bankowych. Pełnomocnik skarżącego uzupełnił wniosek, przedstawiając zaświadczenie o zarobkach i oświadczenie o stanie majątkowym.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu T. B. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 11 lutego 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku T. B. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o obowiązku zapłaty podatku wynikającego z faktury VAT za grudzień 2007 roku oraz uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w części określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym oraz obowiązku zapłaty podatku za poszczególne miesiące 2007 roku p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – T. B. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę wpisu od skargi.
Wyrokiem z dnia 30 października 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę T. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie orzeczenia o obowiązku zapłaty podatku wynikającego z faktury VAT za grudzień 2007 roku oraz uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w części określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym oraz obowiązku zapłaty podatku za poszczególne miesiące 2007 roku.
Wobec treści wyroku skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata, wystąpił ze skargą kasacyjną, a następnie wezwany do uiszczenia wpisu od tej skargi złożył na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku tym skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną J., matką H., 18-letnią córką M. i 29-letnim synem M. Jednocześnie skarżący podał, że osiąga dochód z tytułu umowy o pracę (1/4 etatu) w wysokości 600 zł brutto, jego żona osiąga wynagrodzenie z tytułu zatrudnienia w kwocie 1.200 zł brutto, jego matka pobiera emeryturę w wysokości 1.500 zł, syn jest bezrobotny, a córka jest uczennicą LO (w klasie maturalnej). Wydatki rodziny związane z utrzymaniem, nauką, opłatami eksploatacyjnymi oraz wyżywieniem i dojazdami wynoszą 3.300 zł.
W uzasadnieniu wniosku skarżący wyjaśnił dodatkowo, że jest zatrudniony na 1/4 etatu w Spółce, która od 2011 roku nie osiąga przychodów. Obecnie on i jego rodzina jest utrzymywana głównie z emerytury jego matki.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 20 stycznia 2014 roku wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez jednoznaczne wskazanie wszystkich posiadanych przez skarżącego składników majątkowych, tj. mieszkania, nieruchomości rolnej, pozostałych nieruchomości – z uwagi na braki w zakresie wypełnienia rubryki nr 7 urzędowego formularza (PPF), nadesłanie wyciągów z posiadanych przez skarżącego, jego żonę i pozostałe osoby, z którymi wspólnie prowadzi gospodarstwo domowe, rachunków bankowych - z okresu ostatnich 3 miesięcy oraz przedstawienie zaświadczenia o wysokości miesięcznego dochodu brutto osiągniętego przez skarżącego w okresie ostatnich 3 miesięcy - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącego w drodze pisma procesowego z dnia 30 stycznia 2014 roku nadesłał zaświadczenie o zatrudnieniu i wysokości zarobków skarżącego oraz oświadczenie w kwestii posiadania przez skarżącego i jego rodzinę składników majątkowych.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy).
Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej.
Przenosząc te uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz nadesłanych dokumentów i wyjaśnień wynika, iż skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną J., matką H., 18-letnią córką M. i 29-letnim synem M. Wykazany przez skarżącego łączny dochód rodziny stanowi kwotę 3.300 zł. Tak kształtujący się budżet rodziny w całości pochłaniają wydatki na podstawowe opłaty eksploatacyjne, zakup lekarstw, naukę, dojazdy i inne potrzeby rodziny. Rodzina nie posiada przy tym majątku. Ponadto skarżący, jego żona i pozostałe osoby pozostające wraz z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym nie posiadają rachunków bankowych.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę wpisu od skargi objętą wcześniejszym zwolnieniem w drodze postanowienia z dnia 6 sierpnia 2013 roku o przyznaniu prawa pomocy w takim zakresie. W ocenie Referendarza sądowego aktualnie przedstawiona sytuacja materialna skarżącego bezspornie dowodzi, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie, bez uszczerbku utrzymanie koniecznego dla siebie i rodziny.
Podkreślić jednak przy tym należy, że objęte niniejszym postanowieniem zwolnienie od kosztów sądowych nie obejmuje kwoty opłaty kancelaryjnej za odpis wyżej wskazanego wyroku wraz z uzasadnieniem, gdyż zwolnienie to dotyczy kosztów sądowych wymaganych po złożeniu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ponadto uiszczając tę opłatę, skarżący dowiódł, że był w stanie ją ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
AK.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło