I SA/Łd 740/15

WyrokWSA w Łodzi2015-11-20

Skład orzekający: Bogusław Klimowicz, Paweł Janicki, Tomasz Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, w przypadku niezłożenia przez właściciela nieruchomości deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, może określić tę opłatę w podwyższonej stawce (dla odpadów zbieranych w sposób nieselektywny) bez uprzedniego wyjaśnienia, czy właściciel faktycznie prowadzi selektywną zbiórkę odpadów, mimo przedstawienia przez niego dowodów na sprzedaż odpadów?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, ustalając wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w drodze decyzji z powodu niezłożenia przez właściciela nieruchomości deklaracji, jest zobowiązany do wszechstronnego zebrania i oceny materiału dowodowego. Nie może automatycznie przyjąć stawki dla odpadów zbieranych w sposób nieselektywny, jeśli właściciel podnosi, że segreguje odpady i przedstawia dowody na ich sprzedaż. W takiej sytuacji organ powinien wyjaśnić faktyczny sposób zbierania odpadów przez właściciela.
Stan faktyczny
Wójt Gminy T. decyzją określił P. M. wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od lipca 2013 r. do września 2014 r., naliczając ją w stawce dla odpadów zbieranych w sposób nieselektywny, z uwagi na niezłożenie przez P. M. deklaracji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. T. utrzymało tę decyzję w mocy. P. M. w skardze do sądu administracyjnego podniósł, że odpady były segregowane i sprzedawane, a odpady organiczne wykorzystywane w gospodarstwie, co powinno skutkować zwolnieniem z opłat. Skarżący domagał się uchylenia decyzji organów obu instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Paweł Janicki Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Protokolant Asystent sędziego Marta Aftowicz-Korlińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2015 r. sprawy ze skargi P.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. z dnia [..] r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. na rzecz skarżącego kwotę 100 ( sto ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z [...] r. Wójt Gminy T. określił P. M. wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od lipca 2013 r. do grudnia 2013 r. w kwocie 90 zł za każdy miesiąc oraz za okres od stycznia 2014 r. do września 2014 r. w kwocie po 75 zł za każdy miesiąc, dotyczącą nieruchomości położonej w K. ul. A 1. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że P. M. pomimo wezwania nie złożył deklaracji w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres od lipca 2013 r. W miejscowości K. przy ul. A 1 zamieszkuje pięć osób. W ocenie organu, wobec braku oświadczenia właściciela nieruchomości, co do sposobu zbiórki odpadów należy naliczyć stawkę opłaty określoną dla odpadów zbieranych i odbieranych w sposób nieselektywny. Opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi, które nie są zbierane w sposób selektywny w okresie od lipca do grudnia 2013 r. wynosiła 18 zł od osoby, w okresie od stycznia do września 2014 r. – 15 zł od osoby. W odwołaniu od powyższej decyzji strona podniosła, że w spornym okresie odpady komunalne nie były odbierane. Powyższe odpady były segregowane i wywożone na skup odpadów, na powyższą okoliczność przedstawiono rachunki ze sprzedaży. Odpady organiczne były wykorzystywane w gospodarstwie rolnym i właściciel nieruchomości powinien być zwolniony z opłat za gospodarowanie odpadami. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. po rozpatrzeniu odwołania strony decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji podkreślając, że wobec niezłożenia deklaracji w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi organ I instancji był zobowiązany do wydania decyzji określającej wysokość tej opłaty. Została ona ustalona w oparciu o stawki opłaty określone w uchwałach Rady Gminy T. Do wyliczenia opłaty zastosowano stawki dotyczące sytuacji, gdy odpady nie są zbierane w sposób selektywny. Niższa stawka została przewidziana w sytuacji, kiedy właściciel w złożonej deklaracji zobowiązał się do zbierania odpadów w sposób selektywny, czego skarżący nie zadeklarował. W skardze do sądu administracyjnego na powyższą decyzję P. M. powielając zarzutu odwołania wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i zwolnienie z opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W odpowiedzi na skargę SKO w P. wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zarzuty skargi nie są zasadne. Zadania gminy oraz obowiązki właścicieli nieruchomości dotyczące utrzymania czystości i porządku określa ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystośc i porządku w gminach (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 1399 ze zm.) dalej "u.c.p.g." Zgodnie z zgodnie z art. 5 ust. 1 u.c.p.g. właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku między innymi przez zbieranie powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w regulaminie (pkt 3) oraz pozbywanie się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych oraz nieczystości ciekłych w sposób zgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi (pkt 3b). Korelatem ostatnio wspomnianego obowiązku jest ciążący na gminie obowiązek zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy (art. 6c ust. 1 u.c.p.g.). Właściciele nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, są w związku z tym obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o czym stanowi już art. 6h u.c.p.g. Obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powstaje w przypadku nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy - za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości zamieszkuje mieszkaniec (art. 6i pkt 1 u.c.p.g.). Właściciel nieruchomości jest obowiązany złożyć do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w terminie 14 dni od dnia zamieszkania na danej nieruchomości pierwszego mieszkańca lub powstania na danej nieruchomości odpadów komunalnych (art. 6m ust. 1 u.c.p.g.). W razie niezłożenia deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi albo uzasadnionych wątpliwości co do danych zawartych w deklaracji wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, biorąc pod uwagę dostępne dane właściwe dla wybranej przez radę gminy metody, a w przypadku ich braku - uzasadnione szacunki, w tym w przypadku nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, średnią ilość odpadów komunalnych powstających na nieruchomościach o podobnym charakterze (art. 6o pkt 1 u.c.p.g.). Z akt administracyjnych rozpoznawanej sprawy jednoznacznie wynika, że skarżący nie złożył deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Mając to na względzie, organ pierwszej instancji był uprawniony, a zarazem zobowiązany, do wydania decyzji w oparciu o art. 6o u.c.p.g., a zatem do określenia skarżącemu wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Bez znaczenia w tym zakresie pozostawały okoliczności wskazywane przez skarżącego w odwołaniu i w skardze, sprowadzające się do braku wytwarzania nieczystości, czy też ich samodzielnego (bez udziału gminy) wywożenia z posesji i sprzedaży odpadów. Stosownie do art. 6i ust. 1 u.c.p.g. obowiązek uiszczenia opłaty w odniesieniu do nieruchomości zamieszkanych powstaje za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości zamieszkuje mieszkaniec. Powstanie tego obowiązku zostało zatem uzależnione od faktu samego zamieszkiwania na danej nieruchomości. W tej sytuacji, zasadnym było określenie skarżącemu, jako właścicielowi przedmiotowej nieruchomości, na której jest zameldowany i na której zamieszkuje - wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z uwzględnieniem ilości osób zamieszkujących na nieruchomości. Zaskarżona decyzja podlega jednak uchyleniu, jakkolwiek nie z przyczyn podnoszonych przez skarżącego. Sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.". Badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji należało uznać, że przy jej wydawaniu naruszono przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 6q ust. 1 u.c.p.g. W sprawach dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Zastosowanie miały zatem w tej sytuacji przepisy kształtujące zasady postępowania. Zgodnie z art.122 O.p. w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, a w myśl art.187 §1 O.p. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jak z powyższego wynika, na organie ciąży obowiązek zgromadzenia materiału dowodowego i jego wszechstronnej oceny. Organy podatkowe obu instancji uznały, że skarżący, który nie złożył deklaracji o selektywnej zbiórce odpadów jest zobowiązany do opłat w podwyższonej stawce (nieselektywna zbiórka odpadów). Nie jest to pogląd trafny. Skarżący nie złożył przecież deklaracji o tym, że nie będzie prowadził selektywnej zbiórki odpadów. W takiej sytuacji należało wyjaśnić, czy skarżący prowadzi selektywną zbiórkę odpadów i określić wysokość opłaty zależnie od ustaleń w tym zakresie. Skarżący podnosił, że sam segreguje odpady, które następnie sprzedaje, przedstawił też dowody sprzedaży produktów odpadowych. Do tych okoliczności z naruszeniem przepisów postępowania nie odniósł się w sposób wystarczający organ II instancji. Z powyższych względów, wobec naruszenia wskazanych przepisów postępowania z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 200 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji wyroku. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy należy ocenić w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy (przy jego ewentualnym uzupełnieniu), czy skarżący dokonuje selektywnej zbiórki odpadów i określić wysokość opłat za gospodarowanie odpadami z uwzględnieniem sposobu zbierania odpadów komunalnych przez skarżącego. ak

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło