I SA/Łd 745/15

PostanowienieWSA w Łodzi2016-08-08

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy fundacja prowadząca działalność kulturalną, która osiągnęła znaczący dochód w poprzednim roku obrotowym i posiada środki pieniężne, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata nie zasługuje na uwzględnienie, gdy strona wykazała znaczącą poprawę swojej sytuacji materialnej, w tym osiągnięcie dochodu i posiadanie środków pieniężnych, które pozwalają na pokrycie kosztów postępowania, w tym kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru.
Stan faktyczny
Skarżąca fundacja złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił jej skargę na decyzję SKO w Ł. Wnioskodawczyni przedstawiła dane dotyczące swojej działalności kulturalnej, dochodów i wydatków. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, przedstawiła dodatkowe dokumenty, w tym wyciągi bankowe, sprawozdanie z działalności i zeznanie podatkowe. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że sytuacja materialna fundacji uległa poprawie.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącej – A. w Ł. prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 8 sierpnia 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. w Ł. o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty do zwrotu wraz z odsetkami z tytułu pobrania dotacji w nadmiernej wysokości na realizację określonego umową zadania p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej – A. w Ł. prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Wyrokiem z dnia 24 maja 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A. w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie ustalenia kwoty do zwrotu wraz z odsetkami z tytułu pobrania dotacji w nadmiernej wysokości na realizację określonego umową zadania. Wobec treści wyroku skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej od tego wyroku. Jednocześnie w złożonym na urzędowym formularzu (PPPr) oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca podała, że prowadzi działalność polegającą na organizowaniu festiwalu [...] w Ł., promującego kulturę muzyczną, przypominającego wybitnego łodzianina A. R.. Zajmuje się także organizowaniem koncertów, wystaw muzycznych, promocją młodych artystów, popularyzowaniem wiedzy o życiu i twórczości A. R.. Jej kapitał zakładowy wynosi 1.500 zł. W ostatnim roku obrotowym osiągnęła zysk w kwocie 56.898,10 zł. Saldo posiadanych przez nią rachunków bankowych na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosiło odpowiednio: -56 zł (A. SA) i 98,90 zł (B. SA). Ponadto skarżąca oświadczyła, że nie prowadzi działalności gospodarczej, nie posiada majątku, żadnych środków trwałych, nie otrzymuje żadnych regularnych darowizn. Środki na działalność artystyczną otrzymuje z budżetu Państwa i budżetów samorządowych, są to dotacje z konkursów. Zaledwie kilka procent wpłat to darowizny od sponsorów, mała część pochodzi ze sprzedaży biletów podczas koncertów i ze sprzedaży wydawnictw. Zebrane środki są przeznaczane na konkretne zadania celowe i natychmiast wydawane. Skarżąca podkreśliła, że środki w kasie na dzień składania wniosku wynoszą 18.112,88 zł. Środki przeznaczone na wydatki bieżące, tj. na opłacenie utrzymania biura, wynoszą 3.600 zł (na rok), na obsługę księgową stanowią kwotę 4.080 zł (na rok), na pokrycie kosztów pracowniczych wynoszą 36.000 zł (na rok) oraz pokrycie innych wydatków (delegacji, podejmowania gości etc.) wynoszą ok. 10.000 zł (na rok). Jednocześnie w uzasadnieniu skarżąca wskazała, że Fundacja została powołana do życia w 2005 roku za zgodą rodziny zmarłego w 1982 r. pianisty, łodzianina z urodzenia – A. R.. Fundacja nie prowadzi w chwili obecnej działalności gospodarczej, a środki na swoją działalność czerpie z dotacji celowych pozyskiwanych z wielkim trudem z konkursów w Urzędzie Miasta Ł., Urzędzie M., Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Czasem otrzymuje drobne kwoty od sponsorów. Skarżąca wskazała także, że na dzień 30 czerwca 2016 roku na kontach Fundacji figurowała kwota 42,90 zł. Wpływy środków są celowe, na konkretne zadania i tak wydatkowane środki są rozliczane. IV Festiwal odbył się w 2015 roku, Fundacja otrzymała środki z konkursów, zaś na 2016 rok nie otrzymała dotacji na koncerty. Środki na utrzymanie Fundacji pochodzą z wygospodarowanych zysków z poprzednich lat (sprzedaż biletów, wydawnictw własnych etc.). Jeśli po rozliczeniach powyższych wydarzeń zostają środki, są one przeznaczane według statutu na cele statutowe w następnym roku, zapewniają funkcjonowanie Fundacji (opłaty pracownika, lokalu, ZUS i podatków). Skarżąca podkreśliła, że nie posiada żadnych odpisów podatkowych. Nie jest także organizacją pożytku publicznego. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia skarżącej okazały się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych zarządzeniem z dnia 7 lipca 2016 roku wezwano skarżącą do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie wyciągów z ewentualnie posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, nadesłanie odpisu sprawozdania z działalności Fundacji, o którym mowa w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 maja 2001 r. w sprawie ramowego zakresu sprawozdania z działalności fundacji (Dz. U. Nr 50, poz. 529), wskazanie źródeł finansowania kosztów bieżącej działalności Fundacji (w tym wskazania także kwoty otrzymanych darowizn) i określenia miesięcznej kwoty tych kosztów oraz nadesłanie odpisu zeznania podatkowego za 2015 rok - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W wykonaniu powyższego wezwania skarżąca wraz z pismem procesowym z dnia 15 lipca 2016 roku nadesłała wymagane dokumenty i informacje objęte powyższym zarządzeniem. Wskazała przy tym na trzy źródła finansowania kosztów bieżącej działalności Fundacji, tj.: dotacje celowe z budżetów samorządów i Państwa, otrzymywane w wyniku wygranych konkursów, umów na zorganizowaniem imprez, niewielkie darowizny od firm i osób fizycznych w kwocie ok. 5.000 zł rocznie, sprzedaż biletów na wybranych koncertach festiwalu, książek. Skarżąca wyjaśniła, że miesięczne kwoty kosztów działalności Fundacji są bardzo zmienne, gdyż w miesiącach organizacji imprez kulturalnych (np. przy [...] Festiwalu) są to koszty wyższe niż w okresie, gdy fundacja nie organizuje imprez. Według kosztorysów i harmonogramów z dotacji celowych Fundacja otrzymuje konkretne środki na konkretne wydatki, zadania celowe. W okresie bez imprez koszty działalności Fundacji wynoszą miesięcznie ok. 4.500 zł (czyli 54.000 zł na rok). Są to głównie koszty administracyjne, płace i media. W 2016 rok do dnia składania powyższego pisma Fundacja nie otrzymała żadnych dodatkowych środków, poza dotacją celową na produkcję filmu dokumentalnego o A. R., brak innych wpływów widoczny jest na załączonych wyciągach bankowych. Środki na bieżący rok działalności pochodzą w dużej części z roku ubiegłego. Do pisma załączono kserokopię zeznania podatkowego za 2015 rok, kserokopię sprawozdania z działalności Fundacji oraz wyciągi bankowe. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 2 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, może być przyznane, na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania, prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Przede wszystkim należy jednak zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie strony skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Jednocześnie podkreślić należy, iż spełnienie przez stronę przesłanek ekonomicznych wskazanych w powołanym wyżej art. 246 § 2 p.p.s.a. nie obliguje do przyznania prawa pomocy, lecz jedynie uprawnia referendarza sądowego do jego udzielenia. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić że złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dokumentów źródłowych wynika, że skarżąca prowadzi działalność polegającą na organizowaniu festiwalu [...] w Ł., promującego kulturę muzyczną, przypominającego wybitnego łodzianina A. R., a ponadto zajmuje się także organizowaniem koncertów, wystaw muzycznych, promocją młodych artystów, popularyzowaniem wiedzy o życiu i twórczości A. R.. Kapitał zakładowy skarżącej wynosi 1.500 zł. Saldo posiadanych przez nią rachunków bankowych na dzień 30 czerwca 2016 rok zamykało się odpowiednio kwotą: -56 zł i 98,90 zł. Skarżąca posiada trzy źródła finansowania kosztów swej bieżącej działalności, są to: dotacje celowe z budżetów samorządów i Państwa, otrzymywane w wyniku wygranych konkursów, umów na zorganizowaniem imprez, niewielkie darowizny od firm i osób fizycznych w kwocie ok. 5.000 zł rocznie, sprzedaż biletów i książek na wybranych koncertach festiwalu. Miesięczne kwoty kosztów działalności Fundacji są bardzo zmienne, w szczególności w miesiącach organizacji imprez kulturalnych (np. przy [...] Festiwalu) są to koszty wyższe niż w okresie, gdy Fundacja nie organizuje imprez. Według kosztorysów i harmonogramów z dotacji celowych Fundacja otrzymuje konkretne środki na konkretne wydatki, zadania celowe. W okresie bez imprez koszty działalności Fundacji wynoszą miesięcznie ok. 4.500 zł (czyli 54.000 zł na rok). Są to głównie koszty administracyjne, płace i media. W 2016 rok do dnia składania powyższego pisma Fundacja nie otrzymała żadnych dodatkowych środków, poza dotacją celową na produkcję filmu dokumentalnego o A. R., brak innych wpływów widoczny jest na załączonych wyciągach bankowych. Środki na bieżący rok działalności, jak podała skarżąca, pochodzą w dużej części z roku ubiegłego. Jednocześnie skarżąca nie posiada żadnego majątku trwałego ani żadnych środków obrotowych. Ponadto z nadesłanego zeznania podatkowego (CIT-8) obejmującego 2015 rok wynika, że Fundacja osiągnęła dochód w kwocie 36.833,70 zł. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, w tym kwotę środków w kasie na dzień złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy (18.112,88 zł) i średnią kwotę wykazanych miesięcznych wydatków bieżących w wysokości 4.473,33 zł (przy wydatkach rocznych w wysokości 53.680 zł), referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie i odmówił przyznania jej prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. W ocenie referendarza sądowego aktualnie wykazana sytuacja materialna skarżącej uległa znaczącej poprawie w stosunku do sytuacji przedstawionej w uprzednio złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy. W szczególności poprawę tej sytuacji odzwierciedla powołany wyżej stan środków w kasie na dzień występowania z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, a także dochód osiągnięty przez Fundację w 2015 rok w wysokości 36.833,70 zł (według CIT-8), przy odnotowanej w 2014 roku stracie w wysokości -10.327 zł (według CIT-8 za 2014 rok). Ponadto sama skarżąca wskazała, że środki na bieżący rok działalności pochodzą w dużej części z roku ubiegłego. Z załączonego sprawozdania finansowego za 2015 rok wynika przy tym, że skarżąca posiadała środki pieniężne w kwocie 47.973,73 zł (przy zobowiązaniach w wysokości 9.770,47 zł). Jej wynik finansowy na działalności statutowej w 2015 roku wyniósł 102.751,87 zł, a wynik finansowy netto ogółem w 2015 rok stanowił kwotę 56.898,10 zł, podczas gdy w 2013 roku wynik ten wynosił jedynie 21.919,87 zł. W tej sytuacji należało zatem uznać, że skarżąca nie wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w niniejszej sprawie, w tym kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru celem wniesienia skargi kasacyjnej od wskazanego na wstępie wyroku. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło