I SA/Łd 772/18

PostanowienieWSA w Łodzi2019-03-06

Skład orzekający: Sędzia WSA Bożena Kasprzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku uchylenia własnego postanowienia na podstawie art. 195 § 2 PPSA, sąd administracyjny może zasądzić zwrot kosztów postępowania zażaleniowego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny, uchylając własne postanowienie na podstawie art. 195 § 2 PPSA, nie może zasądzić zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Przepis ten nie przewiduje takiej możliwości, a ogólne zasady dotyczące kosztów postępowania nie obejmują tej sytuacji. Zwrot wpisu od zażalenia jest możliwy na podstawie art. 225 PPSA, gdy opłata została uiszczona nienależnie.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi dotyczące zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. Zarzucono naruszenie przepisów rozporządzenia o opłatach za czynności radców prawnych poprzez błędne ustalenie wysokości wynagrodzenia pełnomocnika. Sąd, uznając zażalenie za oczywiście uzasadnione, uchylił własne postanowienie w części dotyczącej kosztów i ponownie rozpoznał wniosek o zwrot kosztów.
Rozstrzygnięcie
1. Uchylono pkt 2 postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 stycznia 2019 r., sygn. akt I SA/Łd 772/18. 2. Zasądzono od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz skarżącego R. Ż. kwotę 4355 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 3. Oddalono wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. 4. Zwrócono z funduszu Skarbu Państwa na rzecz strony skarżącej wpis sądowy od zażalenia w kwocie 100 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Bożena Kasprzak po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia R. Ż na pkt 2 postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 stycznia 2019 r., sygn. akt I SA/Łd 772/18 w sprawie ze skargi R. Ż. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] UNP: [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 rok p o s t a n a w i a: 1. uchylić pkt 2 postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 stycznia 2019 r., sygn. akt I SA/Łd 772/18; 2. zasądzić od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz skarżącego R. Ż. kwotę 4355 (cztery tysiące trzysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. oddalić wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego; 4. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz strony skarżącej wpis sądowy od zażalenia kwocie 100 (sto) złotych, zaksięgowany w dniu 26 lutego 2019r. pod pozycją 738. Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi umorzył postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie ze skargi R. Ż. na decyzję z dnia [...]r., ponieważ została w całości uwzględniona przez organ po jej wniesieniu do Sądu. Nadto w pkt 2 postanowienia Sąd zasądził na rzecz skarżącego R. Ż. zwrot kosztów postępowania sądowego. W ustawowym terminie pełnomocnik skarżącego złożył zażalenie na pkt 2 postanowienia Sądu z dnia 15 stycznia 2019 r. Pełnomocnik strony skarżącej zarzucił naruszenie § 14 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (jednolity tekst Dz. U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.) poprzez jego błędną wykładnię i przyznanie wynagrodzenia w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) w sytuacji, kiedy przedmiotem zaskarżenia była należność pieniężna, zatem wynagrodzenie winno być przyznane w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a), czyli stawkę obliczoną na podstawie § 2 rozporządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest oczywiście uzasadnione. Stosownie do art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 – dalej jako: p.p.s.a.), jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych. Według wskazanego przepisu, uchylenie zaskarżonego postanowienia przez sąd, który je wydał, jest możliwe wtedy, gdy zażalenie jest "oczywiście uzasadnione". Tak określona podstawa uchylenia wskazuje, że mogą nią być objęte zarówno przyczyny formalne, które zadecydowały o wydaniu zaskarżonego postanowienia, jak i względy merytoryczne. W każdym jednak wypadku istotne jest to, by zasadność zażalenia była "oczywista", to znaczy nie wzbudzająca wątpliwości i zauważalna bez potrzeby dokonywania głębszej analizy zaskarżonego postanowienia (por. postanowienie SN z dnia 20 maja 1999 roku, sygn. II UZ 58/99, OSNP 2000, Nr 15, poz. 602). W ocenie Sądu, taki charakter ma zażalenie wniesione na postanowienie zawarte w pkt 2 postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 stycznia 2019 r., sygn. akt I SA/Łd 772/18. W niniejszej sprawie nie ulega żadnej wątpliwości, że w pkt 2 orzeczenia z dnia 15 stycznia 2019 r. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania, na które składał się wpis od skargi w wysokości 755 zł, oraz wynagrodzenie dla radcy prawnego w wysokości 480 zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia. Niewątpliwie skoro przedmiotem zaskarżenia była należność pieniężna, wynagrodzenie dla pełnomocnika winno być ustalone w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a), czyli stawkę obliczoną na podstawie § 2 rozporządzenia. W związku z powyższym za zasadne należy uznać zarzuty podniesione przez pełnomocnika skarżącego w zażaleniu, w zakresie niewłaściwego określenia wysokości zasądzonych kosztów postępowania. Wobec ponownego rozpoznania wniosku o zwrot kosztów postępowania Sąd korzystając z uprawnienia autokontrolnego, o którym mowa w art. 195 § 2 p.p.s.a., uchylił własne postanowienie, zawarte w pkt 2 postanowienia z dnia 15 stycznia 2019 r. i w pkt 2 na podstawie art. 201 § 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. rozstrzygnął o kosztach poprzez zasądzenie od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz skarżącego prawidłową kwotę 4355 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Na ustaloną kwotę składa się wynagrodzenie radcy prawnego w kwocie 3600 zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a), § 2 pkt 5 rozporządzenia oraz kwota wpisu sądowego od skargi w wysokości 755 zł. W pkt 3 Sąd oddalił wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego z uwagi na brak podstaw do zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym. Zgodnie bowiem z art. 199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Wyjątkiem są sytuacje, gdy przepis szczególny stanowi inaczej. Okoliczności, które zachodzą w niniejszej sprawie ustawodawca do takich wyjątków nie zaliczył. Jak wynika z art. 209 p.p.s.a., w innych przypadkach niż orzeczenie uwzględniające skargę oraz orzeczenie, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 ustawy, sąd nie rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania. Nadto przepis art. 197 § 2 p.p.s.a. nie zawiera odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów postępowania między stronami w postępowaniu zażaleniowym (por. M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 527). Powyższe oznacza, że nie istnieje podstawa prawna do rozstrzygnięcia o kosztach postępowania w orzeczeniu wydanym na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 listopada 2012 r., sygn. akt II GZ 395/12 – dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://cbosa.nsa.gov.pl). Przedstawione stanowisko jest już ugruntowane w orzecznictwie (por. także uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07 oraz postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 10 kwietnia 2018 r., sygn. akt I OZ 313/18; z dnia 3 kwietnia 2018 r., sygn. akt II FZ 115/18; z dnia 18 stycznia 2018 r., sygn. akt II GZ 950/17; z dnia 15 lutego 2007 r., sygn. akt II FZ 12/07, z dnia 14 lutego 2004 r., sygn. akt FZ 266/04 - http://cbosa.nsa.gov.pl). Dodatkowym argumentem, przemawiającym za brakiem możliwości zasądzenia kosztów postępowania zażaleniowego, jest przepis art. 179a p.p.s.a. Norma ta przewidziała bowiem możliwość orzeczenia przez wojewódzki sąd administracyjny o zwrocie kosztów postępowania w ramach postępowania autokontrolnego wywołanego skargą kasacyjną. Zgodnie z treścią tego przepisu, jeżeli przed przedstawieniem skargi kasacyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wojewódzki sąd administracyjny stwierdzi, że w sprawie zachodzi nieważność postępowania albo podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione, uchyla zaskarżony wyrok lub postanowienie rozstrzygając na wniosek strony także o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego i na tym samym posiedzeniu ponownie rozpoznaje sprawę. Tego rodzaju uprawnienie nie zostało jednak przewidziane w ramach autokontrolnych uprawnień wojewódzkich sądów administracyjnych wskazanych w art. 195 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2018 r., sygn. akt I OZ 127/18; wyrok WSA z dnia 25 czerwca 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 1316/17 - http://cbosa.nsa.gov.pl). O zwrocie wpisu od zażalenia, jako kwoty nienależnie uiszczonej, orzeczono w pkt 4 na mocy art. 225 p.p.s.a., albowiem zgodnie z art. 227 § 2 tej ustawy od zażaleń wniesionych na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy, nie pobiera się opłat sądowych. mko

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło