I SA/Łd 800/12

PostanowienieWSA w Łodzi2013-05-20

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami i synem, osiąga dochód, a jego rodzice posiadają dom i samochód oraz znaczące środki na rachunku bankowym, może zostać częściowo zwolniony od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ sytuacja majątkowa skarżącego, uwzględniająca dochody rodziny, posiadany przez rodziców majątek oraz znaczące środki dostępne na rachunku bankowym rodziców, pozwala na pokrycie kosztów sądowych. Kwota środków dostępnych na rachunku bankowym rodziców skarżącego wielokrotnie przewyższała wysokość wpisu od skargi kasacyjnej.
Stan faktyczny
Skarżący P. T. złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi oddalającego jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Do skargi kasacyjnej załączył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu. We wniosku przedstawił dane o swoim stanie rodzinnym i majątkowym, wskazując na wspólne gospodarstwo domowe z rodzicami i synem, posiadanie przez rodziców domu i samochodu, dochody rodziny oraz zadłużenie. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżący przedstawił dodatkowe dokumenty i wyjaśnienia.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącemu – P. T. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 20 maja 2013 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku P. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi P. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 rok p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu – P. T. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 18 stycznia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę P.T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 rok. Wobec treści wyroku skarżący wniósł skargę kasacyjną, do której załączył złożony na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy, precyzując w uzasadnieniu, że wnosi o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej. We wniosku tym skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z ojcem, matką i 6-letnim synem. Nie posiada żadnego majątku. Natomiast jego rodzice są właścicielami domu o pow. 140 m2 i pojazdu marki FIAT DUCATO (1997 rok). Jednocześnie skarżący podał, że osiąga dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.600 zł brutto, jego ojciec także osiąga dochód z tego tytułu w kwocie 1.200 zł brutto. Natomiast jego matka uzyskuje emeryturę w wysokości 2.000 zł. Ponadto w uzasadnieniu wniosku skarżący oświadczył, że syn pozostaje na jego utrzymaniu, matka dziecka nie łoży bowiem alimentów. Podkreślił, że zajęcia jego rachunków opiewają na kwotę ¾ miliona zł. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 8 kwietnia 2013 roku wezwano pełnomocnika wnioskodawcy do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie wyciągów z posiadanych przez skarżącego i jego rodziców pozostających wraz z nim we wspólnym gospodarstwie domowym rachunków bankowych - za ostatnie 3 miesiące, określenia miesięcznej kwoty wydatków przeznaczanych przez rodzinę na utrzymanie i podstawowe opłaty eksploatacyjne, a ponadto do złożenia odpisu (kserokopii) aktualnego zeznania podatkowego skarżącego (za 2012 r. – w przypadku złożenia w urzędzie skarbowym, a jeśli nie zostało jeszcze przez skarżącego złożone – zeznania podatkowego za 2011 r.) - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Zarządzeniem z dnia 19 kwietnia 2013 roku Referendarz sądowy, uwzględniając wniosek pełnomocnika skarżącego z dnia 17 kwietnia 2013 roku, przedłużył skarżącemu termin do nadesłania dodatkowych informacji i dokumentów, określonych w wezwaniu z dnia 8 kwietnia 2013 roku, do dnia 6 maja 2013 roku. W wykonaniu wezwania Referendarza sądowego z dnia 8 kwietnia 2013 roku pełnomocnik skarżącego w drodze pisma z dnia 6 maja 2013 roku nadesłał wymagane dokumenty, a ponadto wyjaśnił, że rodzina ponosi opłaty eksploatacyjne w kwocie ok. 740 zł, w tym wydatki na opał stanowią kwotę 250 zł. Ponadto rodzice skarżącego spłacają pożyczkę mieszkaniową (miesięczna rata: 175 zł) i zadłużenie na rzecz A SA w wysokości 131,35 zł miesięcznie. Pozostała kwota przychodów rodziny przeznaczana jest na utrzymanie, w tym kwotę 800 zł skarżący przekazuje na utrzymanie własne oraz syna. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej jako "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, że występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Podkreślić przy tym należy, że ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżący uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada on majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych. Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz dodatkowych wyjaśnień i informacji wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z ojcem, matką oraz 6-letnim synem. Natomiast jego rodzice są właścicielami domu o pow. 140 m2 i pojazdu marki FIAT DUCATO (1997 rok). Łączny dochód rodziny wynosi 4.800 zł. Rodzina ponosi opłaty eksploatacyjne w kwocie ok. 740 zł. Ponadto rodzice skarżącego spłacają pożyczkę mieszkaniową (miesięczna rata: 175 zł) i zadłużenie na rzecz A SA w wysokości 131,35 zł miesięcznie. Pozostała kwota przychodów rodziny przeznaczana jest na utrzymanie. Skarżący wraz z synem nie posiadają żadnego majątku i zamieszkują u rodziców skarżącego, przy czym skarżący przekazuje swej matce na utrzymanie (wyżywienie) kwotę 800 zł miesięcznie. Ponadto zajęcia jego rachunków opiewają na kwotę ¾ miliona zł. Jednocześnie jednak analiza nadesłanych wyciągów z rachunku bankowego należącego do rodziców skarżącego dowodzi, że saldo tego rachunku wskazuje wartości dodatnie zamykające się w okresie występowania przez skarżącego z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 18 stycznia 2013 roku, a następnie ze skargą kasacyjną, kwotami rzędu: 1.725,38 zł (saldo końcowe na dzień 05.02.2013 r. - numer wyciągu 0002/2013) przy środkach dostępnych wynoszących 6.725,38 zł; 2.154,31 zł (saldo końcowe na dzień 05.03.2013 r. - numer wyciągu 0003/2013) przy kwocie środków dostępnych wynoszącej 7.154,31 zł; 1.752,36 zł (saldo końcowe na dzień 05.04.2013 r. - numer wyciągu 0004/2013) przy środkach dostępnych zamykających się kwotą 6.752,36 zł. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej nie zasługuje na uwzględnienie. Przedstawiona aktualnie sytuacja majątkowa skarżącego nie różni się znacząco od sytuacji wykazanej w poprzednim wniosku o przyznanie prawa pomocy, której oceny dokonał Referendarz sądowy w drodze postanowienia z dnia 16 października 2012 roku, zwalniając skarżącego jedynie z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi. Wprawdzie skarżący powołał się na nową okoliczność w sprawie i stwierdził, że syn pozostaje na jego wyłącznym utrzymaniu, bowiem matka nie płaci alimentów, jednakże okoliczność tę, w znaczeniu majątkowym, w znacznym stopniu równoważy fakt wzrostu dochodu łącznego rodziny z kwoty 4.644,67 zł do kwoty 4.800 zł. Uwagę zwraca przy tym kwota środków dostępnych na rachunku rodziców skarżącego, z którymi prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe. W okresie występowania z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej środki widniejące jako "dostępne" na tym rachunku kilkakrotnie bowiem przewyższyły wysokość tego wpisu i stanowiły kwotę 6.752, 30 zł (przy saldzie na dzień 05.04.2013 r. wynoszącym: 1.752,36 zł). W ocenie Referendarza sądowego kwota środków dostępnych stale występująca na rachunku rodziców skarżącego - jak dowodzi analiza wyciągów bankowych - pozwala uznać, że skarżący ma możliwości pozyskania środków umożliwiających mu pokrycie kosztów sądowych, w tym kosztów związanych z uiszczeniem wpisu od skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie w wysokości 860 zł. Oceny tych możliwości skarżącego nie zmienia fakt spłacania przez rodziców zadłużenia w łącznej kwocie 306,35 zł miesięcznie, kwota ta bowiem nie wpływa znacząco na dostępność tychże środków na rachunku rodziców skarżącego. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. (MSi)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło