I SA/Łd 811/15

PostanowienieWSA w Łodzi2018-06-12

Skład orzekający: Bogusław Klimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku wniesienia skargi kasacyjnej przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, do ustalenia wysokości wynagrodzenia adwokata należy stosować przepisy rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r.?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia z 3 października 2016 r. stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Ponieważ skarga kasacyjna wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej została wniesiona przed wejściem w życie nowego rozporządzenia, do ustalenia wysokości wynagrodzenia adwokata należy zastosować przepisy rozporządzenia z 22 października 2015 r. Sąd zmienił postanowienie referendarza, przyznając wyższe wynagrodzenie, uwzględniając przy tym zasady obniżenia wynagrodzenia o 20% ze względu na nakład pracy i okoliczność sporządzenia identycznych skarg kasacyjnych w czterech sprawach.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu adwokata od postanowienia referendarza sądowego przyznającego wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu. Wcześniej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki, przyznając adwokatowi wynagrodzenie. Po wniesieniu skargi kasacyjnej, która została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny, referendarz przyznał adwokatowi kwotę 1000 zł. Adwokat wniósł sprzeciw, domagając się wyższego wynagrodzenia na podstawie rozporządzenia z 2015 r., argumentując, że skarga kasacyjna została wniesiona przed wejściem w życie rozporządzenia z 2016 r.
Rozstrzygnięcie
Zmienić postanowienie referendarza sądowego z 27 kwietnia 2018 roku i przyznać oraz nakazać wypłatę z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi Ł. K. kwotę 2880 złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu stronie skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 12 czerwca 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział I w składzie następującym: Sędzia NSA: Bogusław Klimowicz po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2018r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z 27 kwietnia 2018 roku o przyznaniu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. (obecnie: Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł.) z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie: rozliczenia podatku od towarów i usług za listopad 2010 roku p o s t a n a w i a: zmienić postanowienie referendarza sądowego z 27 kwietnia 2018 roku i przyznać oraz nakazać wypłatę z funduszu Skarbu Państwa –Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi Ł. K. kwotę 2880 (dwa tysiące osiemset osiemdziesiąt) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu stronie skarżącej. Postanowieniem z 24 września 2015 r. starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącej spółce prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (karta 68 akt sądowych). Okręgowa Rada Adwokacka w Ł. wyznaczyła do prowadzenia sprawy adwokata Ł. K. (karta 80). W dniu 29 grudnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę oraz przyznał i nakazał wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz adwokata Ł. K. kwotę 2400 zł powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Pełnomocnik skarżącej spółki złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia ww. wyroku, a następnie w dniu 11 marca 2016 r. wniósł skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części przez skarżącego (uzupełnienie skargi kasacyjnej – karty 160-161). W dniu 31 stycznia 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Na rozprawie spółka była reprezentowana przez adwokat A. S. z substytucji adwokata Ł. K. (karta 164 i 165). Postanowieniem z 27 kwietnia 2018 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał adw. Ł. K. kwotę 1000 zł powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu. W sprzeciwie od powyższego postanowienia adw. Ł. K. podniósł zarzuty naruszenia § 8 pkt 5 i § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu w zw. z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu. W uzasadnieniu sprzeciwu adw. Ł. K. wskazał, że zgodnie z treścią § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. dla określenia wysokości należnego pełnomocnikowi strony skarżącej wynagrodzenia będą miały zastosowanie postanowienia rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r., a zatem wysokość wynagrodzenia zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a winna wynosić 3600 zł, zaś zasadność zastosowania w sprawie przepisów rozporządzenia z 22 października 2015 r. nie budzi wątpliwości w orzecznictwie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Z przytoczonego przepisu wynika, że rolą WSA jest merytoryczne rozpoznanie sprzeciwu, a więc definitywne rozstrzygnięcie kwestii z zakresu prawa pomocy będącej przedmiotem sprzeciwu [tak: R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wyd. 3, Warszawa 2015 – komentarz do art. 260 p.p.s.a, dostępny w bazie danych Legalis]. Zgodnie z art. 250 § 1 p.p.s.a. wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu od 2 listopada 2016 roku reguluje rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016r., poz.1714). Zgodnie jednak z treścią § 22 tego rozporządzenia do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Z akt sprawy wynika, że skarga kasacyjna wraz z wnioskiem o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu oraz oświadczeniem, iż nie zostały one opłacone w całości ani części przez stronę została wniesiona przez pełnomocnika strony skarżącej 11 marca 2016 r. (uzupełniona k. 160-161), a zatem osiem miesięcy przed wejściem w życie rozporządzenia z 3 października 2016 r. Wobec powyższego, jak trafnie podniesiono w sprzeciwie z 15 maja 2018 r. do ustalenia kosztów wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonywane w ramach prawa pomocy zastosowanie znajdzie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1801), por. postanowienia WSA w Warszawie: z 27 kwietnia 2018r., II SAB/Wa 533/15, z 17 listopada 2017 r., III SA/WA 1639/16 oraz WSA w Krakowie z 27 kwietnia 2018r., I SA/Kr 552/14 oraz 20 kwietnia 2018 r., III SA/Kr 2124/14, (wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 75% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji sprawy nie prowadził ten sam adwokat - 100% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Stosownie do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. a ww. rozporządzenia opłaty wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna - opłatę obliczoną na podstawie § 8. Stosownie zaś do § 8 pkt 5 ww. rozporządzenia przy wartości przedmiotu sprawy od 10.000 do 50.000 koszty nieopłaconej pomocy prawnej wynoszą 4800 zł. W rozpoznawanej sprawie należność pieniężna będąca przedmiotem zaskarżenia wynosi 26.182 zł, zatem wynagrodzenie pełnomocnika za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed NSA wynosi w rozpoznawanej sprawie 3600 zł (4800x75%). Jednocześnie mając na uwadze treść art. 250 § 2 p.p.s.a., a także wynikające z § 4 ww. rozporządzenia zasady wymiaru wynagrodzenia przysługującego adwokatowi Sąd postanowił je obniżyć o 20%, biorąc pod uwagę zarówno nakład pracy oraz czas niezbędny do sporządzenia skargi kasacyjnej, jak też okoliczność, że pełnomocnik wystąpił z wnioskiem o przyznanie wynagrodzenia w czterech sprawach, w których ze względu na tożsamość spornego zagadnienia sporządził skargi kasacyjne o identycznej treści. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 260 oraz art. 250 § 1 i § 2 w zw. z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. należało orzec jak w sentencji postanowienia. Ake.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło