I SA/Łd 816/13

Dnia 17 kwietnia 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G. o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości stawki karty podatkowej na rok podatkowy 2013 p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącej – J. G. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Pismem z dnia 19 marca 2014 roku J. G. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie ustalenia wysokości stawki karty podatkowej na rok podatkowy 2013. W nadesłanym następnie, na wezwanie Przewodniczącego Wydziału, wniosku o przyznanie prawa pomocy, złożonym na urzędowym formularzu (PPF), skarżąca oświadczyła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z mężem M. Pobiera emeryturę w wysokości 1.259,50 zł, a jej mąż otrzymuje rentę inwalidzką w kwocie 826,89 zł. Skarżąca wskazała przy tym, że majątek rodziny stanowią nieruchomości w postaci budynku mieszkalnego znajdującego się na działce o pow. 324,82 m2, nieruchomości rolnej o pow. 1,1135 ha przeliczeniowego (oddanej w użyczenie) oraz nieruchomości położonej przy ul. A 11 o pow. 3311 m2. Jej mąż na rachunku bankowym posiada kwotę 195.000 zł. Natomiast stan zadłużenia na dzień dzisiejszy wynosi 580.117 zł. Uzasadniając wniosek skarżąca dodatkowo wyjaśniła, że zgodnie z orzeczeniem ZUS z dnia 29 czerwca 2012 roku jest osobą niezdolną do samodzielnej egzystencji do dnia 30 czerwca 2014 r. Ponadto oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 1 kwietnia 2014 roku wezwano wnioskodawczynię do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie wyciągów z posiadanych przez nią i jej męża rachunków bankowych, z okresu ostatnich 3 miesięcy, udokumentowanie wskazanej we wniosku kwoty zadłużenia (580.117 zł), wyjaśnienia kwestii ewentualnego pobierania opłat z tytułu oddania w użyczenie wskazanej we wniosku nieruchomości o pow. 1.1134 ha oraz wskazania kwoty wydatków przeznaczanych miesięcznie na utrzymanie rodziny, podstawowe opłaty i zakup lekarstw - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżąca w drodze pisma z dnia 10 kwietnia 2014 roku wyjaśniła, że wskazane na jej rachunku bankowym kwoty stanowią dochód miesięczny brutto z tytułu emerytury. Natomiast na wyciągu z rachunku jej męża znajdują się wpływy z renty inwalidzkiej oraz pozostałości z przyznanego (bez ustawowych odsetek za zwłokę 31 lat) należnego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość położoną przy B 2 w Ł. Jednocześnie skarżąca wskazała, że przedstawia oświadczenie męża na okoliczność udokumentowania wskazanej we wniosku kwoty zadłużenia. Dodała, że nie pobiera żadnych opłat z tytułu oddania w bezpłatne użyczenie wskazanej we wniosku działki rolnej, jak również nie otrzymuje żadnych dopłat unijnych. Ogółem jej wydatki z okresu ostatnich trzech miesięcy wynoszą 5.748,90 zł, co w skali miesiąca daje kwotę 1.916,30 zł. Do pisma skarżąca załączyła wyciągi bankowe i oświadczenie jej męża dotyczące wydatków związanych z budową budynku mieszkalnego i pozostałych wydatków. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie. Tytułem wstępu wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy. Analiza akt niniejszej sprawy dowodzi, że jest to kolejny (drugi) wniosek w przedmiocie prawa pomocy złożony przez skarżącą w postępowaniu w niniejszej sprawie, aczkolwiek tym razem skarżąca wniosła jedynie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Prawomocnym postanowieniem z dnia 26 lutego 2014 roku Naczelny Sąd Administracyjny oddalił bowiem zażalenie skarżącej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 stycznia 2014 roku o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, uznając za prawidłowe i zasługujące na aprobatę stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zgodnie z którym wnioskodawczyni nie wykazała, że spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 stycznia 2014 roku jest zatem prawomocne (art. 168 § 1 p.p.s.a.). Możliwość zmiany bądź uchylenia tego orzeczenia daje art. 165 p.p.s.a., jednakże tylko i wyłącznie przy spełnieniu wskazanego w nim warunku, czyli zmiany okoliczności sprawy. Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" należy przy tym rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązującym prawie. Muszą to być jednak takie zmiany, które uzasadniają zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia (por. T. Ereciński, w: Komentarz do K.p.c. III, LexisNexis, s. 661). W przypadku postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy będzie to w szczególności pogorszenie sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Analiza treści oświadczeń skarżącej zawartych w aktualnie złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazuje, że oświadczenia te de facto stanowią powtórzenie oświadczeń zamieszczonych we wcześniejszym wniosku skarżącej z dnia 13 listopada 2013 roku i żadnej mierze nie wynika z nich, aby sytuacja materialna skarżącej uległa pogorszeniu. W szczególności z przedstawionego aktualnie wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżąca jest osobą niezdolną do samodzielnej egzystencji do dnia 30 czerwca 2014 roku. Pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z mężem M. Pobiera emeryturę w wysokości 1.259,50 zł, a jej mąż otrzymuje rentę inwalidzką w kwocie 826,89 zł. Majątek rodziny stanowią nieruchomości w postaci budynku mieszkalnego znajdującego się na działce o pow. 324,82 m2, nieruchomości rolnej o pow. 1,1135 ha przeliczeniowego (oddana w użyczenie) oraz nieruchomości położonej przy ul. A 11 o pow. 3311 m2. Mąż skarżącej na rachunku bankowym posiada kwotę 195.000 zł. Natomiast stan zadłużenia na dzień dzisiejszy wynosi 580.117 zł. Jednocześnie z nadesłanych dokumentów źródłowych i oświadczeń skarżącej wynika, że wskazane na jej rachunku bankowym kwoty stanowią dochód miesięczny brutto z tytułu emerytury. Natomiast na wyciągu z rachunku jej męża znajdują się wpływy z renty inwalidzkiej oraz pozostałości z przyznanego (bez ustawowych odsetek za zwłokę 31 lat) należnego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość położoną przy B 2 w Ł. Jednocześnie skarżąca nie pobiera żadnych opłat z tytułu oddania w bezpłatne użyczenie wskazanej we wniosku działki rolnej, jak również nie otrzymuje żadnych opłat unijnych. Ogółem jej wydatki z okresu ostatnich trzech miesięcy wynoszą 5.748,90 zł, co w skali miesiąca daje kwotę 1.916,30 zł. Mając na uwadze powyższe, uznać zatem należało, że ponowny wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata nie wskazuje na zmianę okoliczności faktycznych, ani też prawnych w stosunku do tych, które stanowiły podstawę odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w drodze postanowienia z dnia 9 stycznia 2014 r. Podkreślić przy tym należy, że małżonkowie nadal dysponują znaczną kwotą środków zgromadzonych na rachunku bankowym męża skarżącej. Nie ulega bowiem wątpliwości, że kwota 195.314,55 zł wielokrotnie przewyższa kwotę wpisu od skargi w niniejszej sprawie i niewątpliwie wskazuje nadal na znaczącą zdolność płatniczą skarżącej w tej sprawie, umożliwiającą poniesienie także kosztów związanych z ustanowieniem adwokata. Nie przekonuje przy tym w żadnej mierze oświadczenie męża skarżącej z dnia 11 kwietnia 2014 r., mające w ocenie skarżącej dokumentować wskazaną we wniosku kwotę zadłużenia, zawiera ono bowiem jedynie wykaz wydatków poniesionych na budowę i urządzenie opisanego w nim obiektu oraz na zakup samochodu osobowego, sprzętu elektronicznego i gospodarstwa domowego, a ponadto wykonanie pomników na cmentarzu. Wydatki te niewątpliwie zwiększyły stan majątkowy rodziny skarżącej o opisany w powyższym oświadczeniu budynek i niezbędne sprzęty oraz pomniki nagrobne. W tej sytuacji uznać należało, że przedstawione okoliczności nadal bezspornie dowodzą, że sytuacja majątkowa skarżącej w analizowanym okresie nie uległa pogorszeniu uzasadniającym zmianę postanowienia z dnia 9 stycznia 2014 roku w żądanym zakresie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. ak