I SA/Łd 825/11
PostanowienieWSA w Łodzi2011-08-18
Skład orzekający: Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego, na podstawie wykazania braku możliwości poniesienia kosztów postępowania?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Ocena oświadczenia o stanie majątkowym i rodzinnym należy do referendarza sądowego, który uznał je za wystarczające. Prawo pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno być przyznawane w sytuacjach obiektywnej niemożności pokrycia kosztów postępowania.Stan faktyczny
S. P. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi dotyczącą rozliczenia podatku VAT za okres czerwiec-grudzień 2008 roku. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 1.873 zł, wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. Wnioskodawca wykazał, że prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie, utrzymuje się z dorywczych prac i drobnych darowizn, nie posiada oszczędności ani innego majątku poza współwłasnością mieszkania, a opłaty za mieszkanie nie są regulowane od dwóch miesięcy.Rozstrzygnięcie
Przyznać skarżącemu S. P. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 sierpnia 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi S. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: określenia kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc, kwoty zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za miesiące czerwiec-listopad 2008 r., oraz zobowiązania podatkowego w tym podatku za grudzień 2008 roku p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu S. P. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego.
W dniu [...] roku S. P. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] określającą podatnikowi kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc, kwotę zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za miesiące czerwiec-listopad 2008 r., oraz zobowiązanie podatkowego w podatku VAT za grudzień 2008 roku.
W odpowiedzi na wezwanie sądu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 1.873 zł podatnik wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienie doradcy podatkowego. Ze złożonego na urzędowym formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach oraz dodatkowych wyjaśnień udzielonych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że S. P. samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, do stycznia br. źródłem jego utrzymania była prowadzona działalność gospodarcza, którą zmuszony był zawiesić w związku z wstrzymaniem przez organy skarbowe przysługujących mu zwrotów podatku VAT od 2008 roku. Obecnie źródłem utrzymania wnioskodawcy jest praca wykonywana dorywczo w postaci tłumaczeń z języka niemieckiego oraz dorywcze prace remontowe, a także drobne darowizny od rodzeństwa w kwotach po 50-100 zł. Skarżący jest współwłaścicielem mieszkania o powierzchni 62 m2 , w którym zamieszkuje wspólnie z byłą żoną, nie posiada innego majątku ani oszczędności. Przypadające na wnioskodawcę opłaty za mieszkanie stanowią kwotę rzędu 400 zł miesięcznie i nie są przez niego regulowane przez ostatnie 2 miesiące.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do regulacji zawartej w art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy S. P. wskazał, iż samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania są wykonywane przez niego w miarę możliwości prace dorywcze oraz pomoc rodziny w wysokości po 50- 100 zł. Skarżący jest współwłaścicielem mieszkania o powierzchni 62 m2, w którym zamieszkuje wspólnie z byłą żoną, nie posiada innego majątku ani oszczędności. Przypadające na wnioskodawcę opłaty za mieszkanie stanowią kwotę rzędu 400 zł miesięcznie i nie są przez niego regulowane przez ostatnie 2 miesiące. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej (1.873 zł) oraz treść art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zasadnym jest więc przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
P.Z-C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło