I SA/Łd 827/15
PostanowienieWSA w Łodzi2015-09-25
Skład orzekający: Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Pomimo posiadania stałych dochodów i oszczędności, strona nie udokumentowała wysokości ponoszonych kosztów utrzymania, a jej oświadczenia w tym zakresie pozostały gołosłowne. Sąd uznał, że dostępne środki finansowe pozwalają na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący A. R. i S. R. złożyli skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. odmawiającą uchylenia w trybie wznowienia postępowania decyzji w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 rok oraz odmowy stwierdzenia nadpłaty. W skardze zawarli wniosek o zwolnienie od opłat sądowych w całości. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący nie przedstawili wymaganych dokumentów dotyczących kosztów utrzymania, dochodów, zeznań podatkowych ani wyciągów bankowych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącym A. R. i S. R. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 25 września 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 25 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. R. i S. R. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. R. i S. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie: odmowy uchylenia w trybie wznowienia postępowania decyzji w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 rok oraz odmowy stwierdzenia nadpłaty w tym podatku p o s t a n a w i a: odmówić skarżącym A. R. i S. R. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
A. R. i S. R. wystąpili do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku odmawiającą uchylenia w trybie wznowienia postępowania własnej decyzji w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 rok oraz odmowy stwierdzenia nadpłaty w tym podatku. W skardze zawarty został wniosek o zwolnienie od opłat sądowych w całości.
W złożonym na wezwanie sądu na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach skarżący wskazali, że wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe, w którym pozostaje dwoje uczących się dzieci. Źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę skarżących w łącznej wysokości 6.223 zł brutto miesięcznie. Wnioskodawcy są właścicielami mieszkania o powierzchni 64 m2, w którym zamieszkują. Skarżąca na rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym posiada środki w wysokości 2.853 zł, jej mąż na swoim rachunku ma zgromadzone środku w wysokości 10.515 zł dodatkowo posiada on także Fundusz Inwestycyjny [...] ze środkami w wysokości 15.588 zł. W uzasadnieniu wniosku wskazali jedynie, że ponoszą wysokie wydatki na utrzymanie dzieci syn uczy się poza miejscem zamieszkania i mieszka w internacie, córka uczęszcza do szkoły muzycznej. Zarządzeniem z 6 sierpnia 2015 roku skarżący zostali wezwani do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: udokumentowanie wysokości miesięcznych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego wnioskodawców oraz innych stałych obciążeń ponoszonych przez skarżących; udokumentowania wysokości miesięcznego dochodu wnioskodawców, na który wskazują w swoim wniosku o prawo pomocy, nadesłanie odpisów zeznań podatkowych skarżących za 2014 rok oraz wyciągów z posiadanych kont i lokat bankowych za ostatnie 2 miesiące; w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Powyższe wezwanie doręczone skarżącym w dniu 12 sierpnia 2015 roku pozostało bez odpowiedzi.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek nie jest zasadny.
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej.
W złożonych, na urzędowych formularzach PPF oświadczeniach o stanie rodzinnym majątku i dochodach wnioskodawcy wskazali, że wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe, w którym pozostaje dwoje uczących się dzieci. Źródłem utrzymania rodziny są dochody z wynagrodzenia za pracę w łącznej wysokości 6.223 zł brutto miesięcznie. Wnioskodawcy są właścicielami mieszkania o powierzchni 64 m2, w którym zamieszkują. Skarżąca na rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym posiada środki w wysokości 2.853 zł, jej mąż na swoim rachunku ma zgromadzone środku w wysokości 10.515 zł dodatkowo posiada on także Fundusz Inwestycyjny [...] ze środkami w wysokości 15.588 zł. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej (200 zł) oraz fakt, że równolegle przed tutejszym sądem zawisła druga sprawa ze skargi wnioskodawców z wpisem sądowym w tej samej wysokości, stosownie do treści art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżący nie wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. obowiązkiem strony jest partycypacja w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Wnioskodawcy dysponują stałymi miesięcznymi dochodami w wysokości umożliwiającej im w ocenie referendarza sądowego poniesienie kosztów sądowych w obu toczących się z ich inicjatywy postępowaniach. Zawarte w formularzu PPF ich oświadczenia o ponoszeniu wysokich kosztów utrzymania pomimo wystosowanego wezwania do ich udokumentowania pozostają gołosłowne. W tej sytuacji uznać należało, że skarżący nie wykazali braku środków na poniesienie kosztów zainicjowanego postępowania. Dodatkowo wskazać należy, że gdyby bieżące dochody nie okazały się wystarczające do uiszczenia kosztów sądowych strona posiada oszczędności, z których bez żadnego uszczerbku dla swojego bieżącego utrzymania jest w stanie pokryć cały należny wpis od obu wniesionych do sądu skarg.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
AKE.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło