I SA/Łd 828/09

Dnia 8 stycznia 2010 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. F. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi Ośrodek Zamiejscowy w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu sprzedaży nieruchomości za 2000 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – M. F. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. M.F. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Ośrodek Zamiejscowy w S. z dnia [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu sprzedaży nieruchomości za 2000 rok. W związku z wniesioną skargą, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 października 2009 roku skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od powyższej skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia. Zarządzenie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 29 października 2009 roku. W wyznaczonym terminie skarżący nie uiścił wpisu od skargi, a następnie w dniu 6 listopada 2009 roku złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w powyższej sprawie. We wniosku tym skarżący podał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Nie osiąga żadnego dochodu i nie posiada żadnego majątku. Mieszka w lokalu należącym do siostry, z żoną pozostaje w separacji. Skarżący wskazał przy tym, że nie posiada środków na uiszczenie opłaty sądowej w wysokości 500 zł. Jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności. Utrzymuje się dzięki pomocy rodziny. Poborca skarbowy zajął czynsz, który otrzymywał z tytułu podnajmu części pomieszczenia. Pomieszczenie to wynajął z zamiarem prowadzenia działalności gospodarczej. Do wniosku skarżący załączył decyzję dotyczącą uznania go za osobę bezrobotną, kserokopię orzeczenia o stopniu niepełnosprawności oraz postanowienie Sądu Okręgowego w Ł. w przedmiocie separacji małżonków. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, zarządzeniem z dnia 2 grudnia 2009 roku skarżący został zobowiązany do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym wskazania kwoty pomocy udzielanej mu przez rodzinę oraz do nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie, pismem z dnia 12 grudnia 2009 roku skarżący poinformował, że otrzymuje od rodziny pomoc jedynie w formie rzeczowej w postaci żywności, odzieży i leków. Nie otrzymuje natomiast pomocy w postaci środków pieniężnych. Wskazał przy tym, że nie posiada konta bankowego. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności. Nie osiąga żadnego dochodu i nie posiada żadnego majątku. Utrzymuje się dzięki rzeczowej pomocy rodziny udzielanej w formie żywności, odzieży i leków. Mieszka w lokalu należącym do siostry, z żoną pozostaje w separacji. W tej sytuacji, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wykazał bowiem dostatecznie, że nie jest stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Spełnienie zaś tej przesłanki obligowało do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Niemniej w tym miejscu z całą mocą podkreślić należy, iż z uwagi na fakt nadesłania wniosku o przyznanie prawa pomocy dzień po terminie wskazanym zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 października 2009 roku - przyznanie skarżącemu prawa pomocy w powyższym zakresie nie obejmuje zwolnienia od kosztów (wpisu od skargi), do uiszczenia których skarżący został zobowiązany przed złożeniem tegoż wniosku o przyznanie prawa pomocy, na podstawie wskazanego wyżej zarządzenia Przewodniczącego Wydziału (por. postanowienie NSA z dnia 23 czerwca 2004 r., FZ 125/04, niepubl., a także T. Woś (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 630-631). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 zw. z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. (MSi)