I SA/Łd 837/12

Dnia 12 września 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 12 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług p o s t a n a w i a: odmówić skarżącemu A. W. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. A. W. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] określającą zlikwidowanej spółce cywilnej "M." nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym za poszczególne miesiące 2007 roku oraz zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 roku i orzekającą o solidarnej odpowiedzialności skarżącego za zaległości podatkowe zlikwidowanej spółki cywilnej. W dniu 27 lipca 2012 roku do sądu wpłynął formularz PPF z wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach A. W. wskazał, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania są jego dochody z tytułu umowy o pracę w wysokości. 1.386 zł miesięcznie. Skarżący oświadczył, że zamieszkuje w lokalu znajdującym się budynku należącym do społki w której jest zatrudniony. Posiada syna w wieku 4 lat, na którego utrzymanie łoży co miesiąc kwotę 400 zł Pozostałą część wynagrodzenia przeznacza na zaspokojenie swoich podstawowych potrzeb życiowych. Wnioskodawca wskazał, że posiada ogromne długi w związku z zaległościami podatkowymi i dlatego nie jest w stanie uiścić wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie. Zarządzeniem z dnia 7 sierpnia 2012 roku pełnomocnik skarżącego został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: wskazanie czy skarżący w dalszym ciągu pozostaje wspólnikiem - udziałowcem sp. z o.o. w której jest zatrudniony i sprawuje funkcję Prezesa Zarządu, jak wynika z danych Krajowego Rejestru Sądowego, ewentualne udokumentowanie kiedy i za jaką kwotę zbył posiadane w niej udziały oraz wskazanie innych podmiotów w których skarżący jest wspólnikiem, udokumentowanie wysokości wynagrodzenia skarżącego z ostatnich trzech miesięcy, nadesłanie odpisu rocznego zeznania podatkowego skarżącego za rok 2011; nadesłanie wyciągów z posiadanych przez skarżącego rachunków i ewentualnych lokat bankowych za ostatnie 2 miesiące, oraz, udokumentowanie wysokości świadczeń alimentacyjnych łożonych na rzecz swojego dziecka, wskazanie tytułu prawnego do nieruchomości stanowiącej jego adres zamieszkania i udokumentowanie wysokości ponoszonych miesięcznych wydatków eksploatacyjnych. W odpowiedzi pełnomocnik skarżącego, wyjaśnił, że wnioskodawca zamieszkując w lokalu znajdującym się w budynku należącym do spółki nie opłaca żadnych świadczeń związanych z tym lokalem. Swoją pensje przeznacza na jedzie (600 zł miesięcznie) oraz utrzymanie dziecka (400 zł miesięcznie.). Potwierdził także aktualność danych ujawnionych w Krajowym Rejestrze Sądowym. Dodatkowo skarżący oświadczył, że nie posiada rachunku bankowego, a alimenty na rzecz syna w wysokości 500 zł miesięcznie płaci dobrowolnie, gotówka do rąk jego matki. Z nadesłanej kserokopii listy płac wynika, że wynagrodzenie skarżącego za ostatnie trzy miesiące wynosiło 1.500 zł brutto do wypłaty zaś 1.111 zł. Z nadesłanego zeznania podatkowego za rok ubiegły wynika, iż skarżący poza dochodami ze stosunku pracy uzyskiwał dochody z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej prowadzonej w ramach M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i wspólnicy spółka komandytowa, w której posiada udział w wysokości 20/%. Z tytułu tej działalności przychód przypadający na skarżącego jako wspólnika spółki wyniósł w ubiegłym roku 318.935 zł, przypadające na niego koszty zamknęły się kwotą 313.830 zł dając dochód w wysokości 5.105 zł. Z danych Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że skarżący pozostaje właścicielem 11.532 udziałów o wartości 576.000 zł. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek nie jest zasadny. Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 poz. 270)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy dołączonych do niego dokumentów wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania są dochody z jego wynagrodzenia za pracę na stanowisku prezesa zarządu oraz działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego wynoszące łącznie, średnio ok. 1.500 zł netto miesięcznie. Wnioskodawca swoja działalność gospodarcza prowadzi w ramach M. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i wspólnicy spółka komandytowa, w której posiada udział w wysokości 20/%, z danych Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że pozostaje on właścicielem 11.532 udziałów w spółce z o.o. M. o wartości 576.000 zł. Skarżący zamieszkuje w lokalu należącym do firmy, której jest udziałowcem i nie ponosi żadnych wydatków związanych z jego utrzymaniem. Oświadczył, iż dobrowolnie uiszcza świadczenia alimentacyjne na rzecz swojego syna w wysokości 400 zł miesięcznie. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej (500zł) stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania. W swoim wniosku o prawo pomocy skarżący w ogóle nie wskazał na uzyskiwanie dochodów z innego tytułu niż wynagrodzenie za pracę, nie podał też wartości posiadanego majątku w formie udziałów w spółce prawa handlowego Informacje te ujawnił dopiero na skutek przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego. Skarżący podaje także rozbieżne informacje dotyczące wysokości ponoszonych świadczeń alimentacyjnych na rzecz swojego syna. Wobec powyższego wskazać należy, iż w interesie skarżącego ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy leżeć powinno prawidłowe oraz pełne wyjaśnienie swojej rzeczywistej sytuacji materialnej i możliwości płatniczych, w ocenie zaś referendarza sądowego jego postawa służy zaprezentowaniu swojej sytuacji majątkowej w taki sposób by odpowiadała przesłankom określonym w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Znacznej wartości majątek, który jest własnością skarżącego oraz wielkość uzyskiwanych co miesiąc dochodów przy minimalnym zakresie wydatków ponoszonych na swoje utrzymanie przeczy twierdzeniom wnioskodawcy o braku środków, z których mogłyby zostać pokryte koszty sądowe w przedmiotowej sprawie. Na obecnym etapie postępowania realnym kosztem obciążającym skarżącego jest wpis od skargi w kwocie 500 zł, zaś ewentualne przyszłe koszty procesu będą w zdecydowanie niższej wysokości. Instytucja prawa pomocy nie bez przyczyny określana jest często mianem "prawa ubogich", prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku oraz pozbawionym (obiektywnie) możliwości uzyskania środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego z jakichkolwiek źródeł, skarżący będący przedsiębiorcą i właścicielem znacznej wartości majątku nie należy do tego kręgu podmiotów. Przyznania prawa pomocy nie może natomiast uzasadniać chęć zaspokojenia w pierwszej kolejności innych zobowiązań, preferencyjnie traktowanych przez wnioskodawcę. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. mk