I SA/Łd 837/16

Dnia 21 listopada 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. W. i R. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi I. W. i R. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] UNP: [...] w przedmiocie: odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać I. W. i R. W. prawo pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł (sto złotych) oraz ustanowienie adwokata; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 26 sierpnia 2016 roku I. W. i R. W. wystąpili do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej określającej skarżącym zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok. W skardze zawarty był wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od opłat sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Ze złożonego na wezwanie sądu na urzędowym formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach oraz nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego dokumentów wynika, że skarżący wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe, w którym pozostaje troje dzieci, w tym niepełnosprawny od urodzenia 6 letni syn wnioskodawców. Źródłem utrzymania rodziny jest żołd skarżącego w wysokości ok. 3.500 zł, dodatek mieszkaniowy za brak kwatery wojskowej w wysokości 750 zł miesięcznie oraz zasiłek pobierany przez skarżącą z tytułu opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym w wysokości 1.300 zł, zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł oraz świadczenie z programu "500+" w wysokości 1.500 zł. Wnioskodawcy są właścicielami zakupionego na kredyt mieszkania o powierzchni ok. 61 m2 nie posiadają innego majątku ani oszczędności. Miesięczne stałe koszty utrzymania gospodarstwa domowego wynoszą ok. 1000 zł z tytułu opłat za mieszkanie (czynsz, energia, woda, gaz, ogrzewanie, telewizja) do tego dochodzą wydatki na telefon w wysokości ok. 140 zł miesięcznie, przedszkole 56 zł miesięcznie dodatkowe ubezpieczenie 60 zł, 220 zł miesięcznie pochłania spłata kredytu mieszkaniowego 2.187 zł miesięcznie stanowią koszty leczenia syna wnioskodawców w związku z niewydolnością wątroby, na która cierpi od urodzenia. Dodatkowo skarżący ponoszą wydatki związane z zajęciami pozalekcyjnymi dzieci w kwocie ok. 210 zł. W związku z wysokimi kosztami leczenia syna, wnioskodawcy cały czas zmuszenie są do korzystania ze wsparcia instytucji pozarządowych. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek jest częściowo zasadny. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny- art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawcy prowadza wspólnie gospodarstwo domowe, w którym pozostaje tróje dzieci, ich najmłodszy syn jest osobą niepełnosprawną od urodzenia cierpiącą na niewydolność wątroby. Miesięczny dochód rodziny zamyka się kwota 7.200 zł netto. Wnioskodawcy są właścicielami zakupionego na kredyt mieszkania o powierzchni ok. 61 m2, nie posiadają innego majątku ani oszczędności. Miesięczne stałe koszty utrzymania gospodarstwa domowego wynoszą ok. 1000 zł z tytułu opłat za mieszkanie (czynsz, energia, woda, gaz, ogrzewanie, telewizja) do tego dochodzą wydatki na telefon w wysokości ok. 140 zł miesięcznie, przedszkole 56 zł miesięcznie dodatkowe ubezpieczenie 60 zł, 220 zł miesięcznie pochłania spłata kredytu mieszkaniowego 2.187 zł miesięcznie stanowią koszty leczenia syna wnioskodawców. Dodatkowo skarżący ponoszą wydatki związane z zajęciami pozalekcyjnymi dzieci w kwocie ok. 210 zł. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi (100 zł) oraz fakt, iż ze skarg strony równocześnie przed tutejszym sądem zawisła jeszcze jedna sprawa z wpisem sądowym w tej samej wysokości, a w szczególności mając na uwadze trudną sytuację życiową rodziny związaną z koniecznością ratowania życia ich syna, stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący wykazali, że są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie im prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł i ustanowienia adwokata z urzędu. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych uznać należy za niezasadny. Partycypacja w kosztach postępowania jest bowiem obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania dla siebie, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Wnioskodawcy dysponują stałym comiesięcznym dochodem w wysokości 7.200 zł w ocenie referendarza sądowego jest to dochód pozwalający na wygospodarowanie kwoty 100 zł w celu częściowej partycypacji w kosztach zainicjowanego postępowania, zwłaszcza że kwota ta stanowić będzie jedyną opłatę sądową w jego toku. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. Ake.