I SA/Łd 841/16
PostanowienieWSA w Łodzi2016-12-29
Skład orzekający: Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący działalność gospodarczą i posiadający znaczące przychody, ale jednocześnie obciążony kredytami i kosztami utrzymania, może zostać częściowo zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych jest zasadny, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku strony prowadzącej działalność gospodarczą z wahającymi się, ale znaczącymi przychodami, częściowe zwolnienie jest uzasadnione, jeśli pełne koszty postępowania stanowiłyby znaczący uszczerbek dla jej sytuacji finansowej, przy jednoczesnym zabezpieczeniu koniecznych kosztów utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący K. B. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą obowiązku zapłaty podatku VAT. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 1.500 zł, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący prowadzi gospodarstwo domowe z 17-letnią córką, utrzymując się z działalności gospodarczej. Posiada mieszkanie obciążone hipoteką, ponosi koszty utrzymania mieszkania i spłaty kredytów. Jego miesięczne przychody z działalności gospodarczej wahają się od 4.700 zł do 10.400 zł.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano skarżącemu K. B. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 700 zł. 2. Oddalono wniosek w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 29 grudnia 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. B. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] UNP: [...] w przedmiocie: orzeczenia obowiązku zapłaty podatku od towarów i usług z faktur VAT wystawionych w miesiącach marzec, maj-czerwiec, sierpień- październik 2009 roku p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącemu K. B. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 700 zł (siedemset złotych); 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
W dniu 30 sierpnia 2016 roku K. B. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku orzekającą o jego obowiązku zapłaty podatku od towarów i usług z faktur VAT wystawionych w miesiącach marzec, maj-czerwiec, sierpień- październik 2009 roku.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 1.500 zł podatnik wstąpił z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego na urzędowym formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach oraz dodatkowych informacji udzielonych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że skarżący wspólnie z 17 letnia córką prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest działalność gospodarcza wnioskodawcy. Jedyny majątek wnioskodawcy stanowi mieszkanie o powierzchni 129 m2. Nieruchomość wnioskodawcy obciążona jest hipoteką na rzecz banku w wysokości 200.000 zł Miesięczne koszty utrzymania mieszkania skarżącego zamykają się kwotą ok. 1.000 zł (czynsz, prąd, internet). Wnioskodawca obciążony jest obowiązkiem spłaty dwóch kredytów, których miesięczna rata wynosi ok. 2.500 zł. Skarżący dodatkowo ponosi koszty ubezpieczenia społecznego ZUS w wysokości 465 zł oraz wysokie rachunki za telefon 566 zł. Z nadesłanych deklaracji VAT-7 za okres od marca do października br. wynika, że miesięczne przychody z działalności gospodarczej wnioskodawcy wahają się w granicach od 4.700 zł do 10.400 zł, zaś zakupy towarów i usług w granicach 434-2.328 zł. Wnioskodawca mimo wezwania nie nadesłał wyciągów z rachunków bankowych, oświadczył, że rozlicza się przez pocztę.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek jest częściowo zasadny.
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm.)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej.
K. B. wspólnie z 17 letnia córką prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest działalność gospodarcza wnioskodawcy. Jedyny majątek wnioskodawcy stanowi mieszkanie o powierzchni 129 m2. Nieruchomość wnioskodawcy obciążona jest hipoteką na rzecz banku w wysokości 200.000 zł Miesięczne koszty utrzymania mieszkania skarżącego zamykają się kwotą ok. 1.000 zł (czynsz, prąd, internet). Wnioskodawca obciążony jest obowiązkiem spłaty dwóch kredytów, których miesięczna rata wynosi ok. 2.500 zł. Z nadesłanych deklaracji VAT-7 za okres od marca do października br. wynika, że miesięczne przychody z działalności gospodarczej wnioskodawcy wahają się w granicach od 4.700 zł do 10.400 zł, zaś zakupy towarów i usług w granicach 434-2.328 zł. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w przedmiotowej sprawie (1.500 zł), fakt, że przed tutejszym sądem równocześnie ze skargi wnioskodawcy zawisła druga sprawa z wpisem sądowym w wysokości 2.042 zł oraz fakt, że jego nieuiszczenie w krótkim terminie 7 dni rodzi dla strony negatywne konsekwencje w postaci odrzucenia skargi stosowanie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczania wpisu od skargi ponad kwotę 700 zł. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych uznać należało za nieuzasadniony. Partycypacja w kosztach postępowania jest bowiem obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Wnioskodawca posiada stałe źródło dochodów w postaci dochodów z działalności gospodarczej, które w zestawieniu z wykazanymi wydatkami koniecznego utrzymania pozwala w ocenie referendarza sądowego na uiszczenie kwoty stanowiącej zaledwie ułamek należnego wpisu od skargi. Wielkość obrotów z prowadzonej działalności gospodarczej przeczy twierdzeniom strony o braku jakichkolwiek środków z których mogłyby zostać pokryte należności sądowe. Prawdziwość twierdzeń strony w tym zakresie podważa także fakt nie przedstawienie wyciągów z rachunków bakowych i jej oświadczenie o prowadzeniu rozliczeń przez pocztę w sytuacji gdy czynsz za mieszkania jest płacony z rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowego w A. Bank. Dla oceny przedmiotowego wniosku nie bez znaczenia pozostaje także fakt, że skarżący reguluje swoje zobowiązania prywatnoprawne z tytułu kredytów, których comiesięczna rata wynosi blisko 2.500 zł, a przyznania prawa pomocy nie może uzasadniać chęć zaspokojenia w pierwszej kolejności innych zobowiązań, preferencyjnie traktowanych przez stronę.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
AKE.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło