I SA/Łd 85/11
PostanowienieWSA w Łodzi2011-09-01
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej można przyznać prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w częściowym zakresie, gdy nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego, gdyż skarżąca wykazała, że jej sytuacja majątkowa i dochodowa nie pozwala na poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek o prawo pomocy powinien być poparty rzetelnym oświadczeniem o stanie majątkowym i rodzinnym oraz dokumentami potwierdzającymi sytuację materialną.Stan faktyczny
Skarżąca J. F.-K. złożyła skargę kasacyjną na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą ustalenia zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym za rok 2003. Wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu sądowego, wykazując niskie dochody (693 zł brutto), brak majątku i zdolności kredytowej oraz trudną sytuację rodzinną, w tym utrzymanie 6-letniej córki i rozdzielność majątkową z mężem, który również ma niskie dochody i jest wpisany do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych.Rozstrzygnięcie
Przyznać skarżącej J. F.-K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 1 września 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 1 września 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. F.-K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi J. F.-K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2003 od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej – J. F.-K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.
Postanowieniem z dnia 21 czerwca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę J. F-K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2003 od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów.
Wobec treści postanowienia skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wystąpiła ze skargą kasacyjną, a następnie, wezwana do uiszczenia wpisu sądowego, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 3.450 zł.
W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca podała, że jest żoną A.K. oraz matką 6-letniej córki L. Wskazała przy tym, że obecnie osiąga przychód jedynie z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 693 zł brutto. Niskie dochody nie pozwalają jej na opłacenie wpisu od skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie. Nie posiada żadnego majątku, lokat, środków finansowych ani zdolności kredytowej, które umożliwiłaby jej zaciągniecie kredytu na pokrycie kwoty wpisu od tej skargi. Skarżąca oświadczyła także, iż córka pozostaje na wspólnym utrzymaniu jej oraz męża. Podkreśliła jednak, że z mężem pozostaje w ustroju rozdzielności majątkowej. Wedle jej wiedzy majątek męża również nie pozwala na udzielenie jej pomocy przy uiszczaniu wpisu, gdyż jego dochody ledwie zabezpieczają wydatki na utrzymanie dziecka. Podniosła także, iż na jej złą sytuację majątkową wpłynął wydany w dniu 12 kwietnia 2006 r. wyrok Sądu Apelacyjnego w Ł. zasądzający od niej na rzecz powoda kwotę 6.180.923,86 zł, której nie jest ona w stanie spłacić.
Z uwagi na fakt, iż zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawczyni, zarządzeniem z dnia 19 sierpnia 2011 roku zobowiązano pełnomocnika skarżącej do złożenia przez nią dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej i rodzinnej, tj.: wskazania kwoty dochodu osiąganego przez męża oraz składników należącego do niego majątku, zgodnie z wymogami formularza PPF (nieruchomości, ruchomości i zasobów pieniężnych), nadesłania wyciągów z posiadanych przez skarżącą i jej męża rachunków bankowych za ostatnie 3 miesiące, określenia kwoty środków przeznaczanych przez małżonków na utrzymanie rodziny, w tym zawłaszcza środków wydatkowanych na utrzymanie córki, nadesłanie zaświadczenia o wysokości osiąganego przez skarżącą wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, wyjaśnienia, na jakim etapie znajduje się obecnie realizacja zobowiązań skarżącej wobec powoda wynikających ze sprawy o sygn. akt [...], wskazania tytułu prawnego do nieruchomości, pod adresem której skarżąca zamieszkuje - w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W wykonaniu powyższego wezwania skarżąca w drodze pisma procesowego z dnia 25 sierpnia 2011 roku wyjaśniła, że jej mąż nie posiada żadnych nieruchomości, ruchomości, przedmiotów wartościowych oraz zasobów pieniężnych. Zamieszkuje
w mieszkaniu należącym do jego brata i partycypuje w kosztach eksploatacyjnych, przeznaczając na ten cel kwotę ok. 300 zł miesięcznie. Uzyskuje dochód z tytułu zatrudnienia w wysokości 1.386 zł brutto. Po odliczeniu wydatków na mieszkanie, zakup żywności (ok. 400 zł miesięcznie) oraz ubranie (ok. 100 zł) pozostałą kwotę przekazuje na utrzymanie córki (ok. 200 zł). Jednocześnie skarżąca wskazała, że oboje z mężem nie posiadają rachunków bankowych. Na utrzymanie córki z własnych środków wydają kwotę ok. 300 zł miesięcznie. W pozostałym zakresie w utrzymaniu pomaga matka, u której skarżąca zamieszkuje wraz z córką. Ponadto skarżąca dodała, że w dalszym ciągu ciąży na niej zobowiązania wynikające ze sprawy o sygn. akt [...]. Nie jest w stanie ich spłacić, w związku z czym prowadzona wobec niej egzekucja okazała się już w 2009 roku bezskuteczna. Mieszkanie, w którym pozostaje wraz z córką, stanowi własność jej rodziców. Do pisma skarżąca załączyła zaświadczenie o wysokości swoich zarobków, postanowienie o wpisaniu jej męża do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych oraz postanowienie o umorzeniu egzekucji.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy).
Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy i załączonych dokumentów źródłowych wynika, iż skarżąca jest żoną A.K. oraz matką 6-letniej córki L.. Obecnie osiąga przychód jedynie z wynagrodzenia za pracę w wysokości 693 zł brutto. Nie posiada przy tym żadnego majątku, lokat, środków finansowych ani zdolności kredytowej. Córka L. pozostaje na wspólnym utrzymaniu jej oraz męża. Małżonkowie na ten cel przeznaczają kwotę ok. 300 zł miesięcznie. W pozostałym zakresie w utrzymaniu pomaga skarżącej jej matka, u której zamieszkuje wraz z córką.
Jednocześnie skarżąca pozostaje z mężem w ustroju rozdzielności majątkowej. Jej mąż nie posiada żadnych nieruchomości, ruchomości, przedmiotów wartościowych oraz zasobów pieniężnych. Postanowieniem Sądu Rejonowego dla Ł. w Ł. z dnia 27 września 2010 roku został wpisany do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Aktualnie mąż skarżącej zamieszkuje w mieszkaniu należącym do jego brata i partycypuje w kosztach eksploatacyjnych, przeznaczając na ten cel kwotę ok. 300 zł miesięcznie. Uzyskuje przy tym dochód z tytułu zatrudnienia w wysokości 1.386 zł brutto. Po odliczeniu wydatków na mieszkanie, zakup żywności oraz ubranie pozostałą kwotę w wysokości ok. 200 zł przekazuje na utrzymanie córki.
W tej sytuacji, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie i przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej. W ocenie Referendarza sądowego przedstawiona we wniosku sytuacja materialna rodziny skarżącej, w tym zwłaszcza wysokość kwoty osiąganego dochodu i niezbędnych wydatków, dowodzi, iż skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 oraz
art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło