I SA/Łd 850/08

PostanowienieWSA w Łodzi2008-08-26

Skład orzekający: Sędzia NSA Teresa Porczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w niedochowaniu terminu, mimo osobistego odbioru wezwania przez reprezentanta spółki?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w niedochowaniu terminu. Reprezentant spółki, który osobiście odebrał wezwanie sądu, miał możliwość zapoznania się z jego treścią i podjęcia działań w celu uzupełnienia braków, co czyni jego zaniedbanie zawinionym.
Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo wniosło skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej. Sąd wezwał spółkę do uzupełnienia braków formalnych skargi (złożenie dokumentu umocowania i uiszczenie wpisu) w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia. Spółka uzupełniła wpis, ale nie złożyła dokumentu umocowania w terminie. Następnie złożyła wniosek o przywrócenie terminu, powołując się na trudności organizacyjne, problemy zdrowotne wspólnika i jego żony, a także na fakt, że wspólnik dowiedział się o obowiązku złożenia odpisu z KRS dopiero po terminie. Sąd odmówił przywrócenia terminu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 26 sierpnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia NSA Teresa Porczyńska po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcyjno – Handlowo – Usługowego "A" G. K. spółki jawnej z siedzibą w A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ustalającej prawidłową wysokość podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów postanawia: odmówić przywrócenia terminu. W dniu 14 maja 2008 r. Przedsiębiorstwo Produkcyjno – Handlowo – Usługowego "A." G. K. spółki jawnej z siedzibą w A. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia 28 kwietnia 2008 r. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ustalającej prawidłową wysokość podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów. Zarządzeniami z dnia 16 czerwca 2008 r. skarżąca spółka została wezwana do uzupełnienia braków skargi, tj. do złożenia dokumentu wykazującego umocowanie do jej reprezentowania przez G. K. (aktualny odpis z Krajowego Rejestru Sądowego) oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia pisma. Wezwanie do uzupełnienia powyższych braków doręczono stronie w dniu 23 czerwca 2008 r. Skarżąca uzupełniła w terminie jedynie brak fiskalny skargi. W dniu 4 lipca 2008 r. spółka złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi, do którego załączyła aktualny odpis z KRS potwierdzający umocowanie do jej reprezentowania przez G. K. W uzasadnieniu wniosku strona podniosła, iż uchybienie terminowi do uzupełnienia powyższego braku spowodowane było dużą ilością skarg wniesionych przez spółkę do WSA w Łodzi, co na skutek znacznej ilości wezwań otrzymywanych z sądu, spowodowało istotne trudności organizacyjne. Ponadto, do zaistniałej sytuacji przyczyniły się osobiste problemy G. K. – wspólnika uprawnionego do reprezentacji spółki, który w związku z chorobą żony, w ciągu ostatnich tygodni rzadko bywał w spółce. Konieczność przeprowadzenia przez żonę badań, niepewność ich wyników i związany z nimi stres, a także podeszły wiek oraz zły stan zdrowia G. K. sprawił, że nie mógł on w sposób bezpośredni kontrolować bieżącej działalności przedsiębiorstwa. Dodatkowo został on poinformowany przez pracowników spółki wyłącznie o konieczności uiszczenia wpisu od skargi, natomiast nikt nie poinformował go o obowiązku złożenia odpisu z KRS. Z wezwaniem Sądu do uzupełnienia braków formalnych skargi zapoznał się przypadkiem dopiero 3 lipca 2008 r., podczas przeglądania wezwań. W ocenie spółki powyższe okoliczności świadczyły o tym, że uchybienie terminowi do uzupełnienia braków formalnych było niezawinione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Wniosek strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") czynność procesowa dokonana po terminie jest bezskuteczna. Strona, która nie dochowała terminu, dysponuje ustawowym prawem do złożenia wniosku o jego przywrócenie. Warunkiem jego pozytywnego rozpoznania jest spełnienie łącznie zarówno przesłanek formalnych: - skierowanie wniosku do sądu, w którym czynność ma być dokonana, - zachowanie siedmiodniowego terminu, liczonego od dnia ustania przyczyny uchybienia, - wskazanie okoliczności, które uprawdopodabniają brak winy i - jednoczesne dokonanie czynności, dla której termin upłynął, jak i przesłanki materialnej – polegającej na uprawdopodobnieniu braku winy w niedochowaniu terminu (art. 86 § 1, art. 87 § 1, § 2 i § 3 p.p.s.a.). Dokonując wstępnej kontroli wniosku, w aspekcie rygorów formalnych, stwierdzić należy, iż wniosek skarżącej spółki nie uchybia wskazanym wyżej warunkom, a tym samym pozwala na przeprowadzenie jego merytorycznej oceny. Ocena ta wypada niekorzystnie dla strony wnioskującej o restytucję terminu, stwierdzić bowiem należy, iż spółka nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w przekroczeniu terminu do usunięcia braku skargi, w postaci złożenia aktualnego odpisu z KRS. W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, iż kryterium braku winy, jako przesłanki pozwalającej na przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności (por. wyrok NSA z dnia 11 lutego 2003 r., II SA 4162/01, Mon. Praw. 2003, nr 8, s. 340). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku ( tak NSA w postanowieniu z dnia 2 października 2002 r., V SA 793/03, Mon. Praw. 2002, nr 23, s. 1059). Odnosząc się do okoliczności podanych we wniosku, przemawiających za niezawinionym niedochowaniem terminu przez stronę, przede wszystkim nie można dać wiary twierdzeniom, iż G. K. – wspólnik spółki uprawniony do jej reprezentacji, powziął wiadomość o konieczności nadesłania do sądu aktualnego odpisu z KRS dopiero w dniu 3 lipca 2008 roku, a więc już po upływie terminu wyznaczonego do uzupełnienia tego braku. Ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego poświadczenia odbioru wezwania do usunięcia usterek skargi wynika jednoznacznie, iż G. K. odebrał to wezwanie osobiście (k.14). Miał zatem pełną możliwość zapoznania się z jego treścią i w konsekwencji – mógł sam uzupełnić braki skargi lub zlecić ich uzupełnienia innym wspólnikom, bądź też pracownikom spółki. Osoba umocowana do prowadzenia spraw spółki, która po odebraniu wezwania z sądu nie podejmuje żadnych działań zapewniających wykonanie wezwania dopuszcza się, zdaniem Sądu, oczywistego i zawinionego zaniedbania. W niniejszej sprawie brak należytej staranności wymienionego wyżej wspólnika jest tym bardziej niezrozumiały, jeśli winiąc pod uwagę, iż doręczone w tej samej dacie i tej samej osobie wezwanie do uiszczenia wpisu zostało wykonane w terminie. Strona skarżąca nie wskazała żadnych przyczyn, dla których w tożsamych okolicznościach faktycznych, z jednej strony była w stanie uzupełnić brak fiskalny skargi, a drugiej – nie miała możliwości uzupełnienia braku formalnego. Na uznanie Sądu nie zasługują także wyjaśnienia strony odnoszące się do trudności organizacyjnych związanych z nadmiarem pism sądowych adresowanych do spółki. Należy bowiem podkreślić, iż strona skarżąca inicjując postępowania sądowe powinna dochować szczególnej staranności w zakresie prowadzenia własnych spraw i należycie dbać o swoje interesy. Nieodpowiednia organizacja spółki, która w czasie choroby, czy tez innych zdarzeń losowych, dotyczących osoby uprawnionej do jej reprezentacji, uniemożliwia prowadzenie bieżących spraw spółki nie jest okolicznością usprawiedliwiającą uchybienie terminowi wyznaczonemu do uzupełnienia braków skargi. Nieuwagi lub zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu (tak NSA w postanowieniu z 28 maja 2004 r., FZ 93/04, niepubl.). Przyczynami uzasadniającymi przywrócenie terminu nie mogą być również zły stan zdrowia G. K. oraz choroba jego żony. Pomijając już fakt, że strona nie wskazała konkretnie, jakie to dolegliwości miały uniemożliwić wymienionemu wspólnikowi prowadzenie sprawa spółki, ani też dlaczego choroba żony miała wyłączać możliwość działania tego wspólnika w interesie skarżącej i dbania o jej sprawy, podkreślić należy, że nie było żadnych przeszkód, aby wymagany aktualny odpis z KRS został nadesłany przez któregokolwiek z pozostałych wspólników lub pracowników spółki. Z podanych wyżej względów Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. odmówił uwzględnienia wniosku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło