I SA/Łd 858/13

PostanowienieWSA w Łodzi2013-08-09

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej prowadzącej gospodarstwo rolne, która wykaże trudną sytuację materialną i rodzinną (opieka nad niepełnosprawną żoną, ograniczone możliwości zarobkowe, niskie dochody z gospodarstwa), można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku skarżącego, który prowadzi gospodarstwo rolne, osiąga z niego dochód 1.200 zł miesięcznie, ponosi wydatki w kwocie 587,50 zł, a jednocześnie opiekuje się niepełnosprawną żoną, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (wpis od skargi w kwocie 500 zł) jest uzasadnione, gdyż nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania rodziny.
Stan faktyczny
Skarżący J.Ł. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. odmawiającą umorzenia zaległości podatkowej i rozłożenia jej na raty. W skardze zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z oświadczenia o stanie rodzinnym wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z niepełnosprawną żoną, jedynym źródłem utrzymania jest dochód z gospodarstwa rolnego (1.200 zł miesięcznie), a miesięczne wydatki wynoszą 587,50 zł. Majątek małżonków stanowi dom i gospodarstwo rolne o powierzchni 6 ha.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu J.Ł. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 9 sierpnia 2013 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. Ł. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 rok oraz odmowy rozłożenia na raty przedmiotowej zaległości p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – J. Ł. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. J.Ł. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 rok oraz odmowy rozłożenia na raty przedmiotowej zaległości. W skardze tej został zawarty wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości. W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną D.. Nie posiada żadnych oszczędności ani znaczniejszego majątku, poza gospodarstwem rolnym (we współwłasności majątkowej małżeńskiej z żoną), stanowiącym jedyne źródło utrzymania rodziny. Skarżący podkreślił, że oprócz pracy w gospodarstwie ciąży na nim obowiązek opieki nad niepełnosprawną żoną, co znacznie ogranicza jego możliwości zarobkowe. Dodał, że żona w związku ze swą niepełnosprawnością nie otrzymuje żadnych świadczeń. On zaś z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego osiąga dochód w wysokości 1.200 zł. Miesięczne przy tym wydatki na podstawowe opłaty, leki, podatek rolny zamykają się kwotą 587,50 zł. Skarżący podkreślił, że rodzina zaspokaja potrzeby żywieniowe w dużej mierze z własnych upraw z gospodarstwa rolnego. Ponadto oświadczył, że majątek małżonków stanowi dom o pow. 115 m2 oraz nieruchomość rolna o pow. 6 ha. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy jest zasadny. Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną D. Jego żona jest niezdolna do samodzielnej egzystencji i wymaga opieki ze strony osób trzecich. Jedyne źródło utrzymania rodziny stanowi dochód z posiadanego gospodarstwa rolnego (6 ha) w wysokości 1.200 zł brutto. Obciążenie tak kształtującego się budżetu rodziny stanowią wydatki na podstawowe opłaty, leki, podatek rolny, które łącznie zamykają się kwotą 587,50 zł miesięcznie. Przy czym rodzina zaspokaja potrzeby żywieniowe w dużej mierze z własnych upraw z gospodarstwa rolnego. Ponadto jedyny majątek małżonków stanowi dom o pow. 115 m2 i nieruchomość rolna (gospodarstwo rolne) o pow. 6 ha. W tej sytuacji, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Dokonując powyższej oceny, Referendarz sądowy w szczególności wziął pod uwagę kwotę wpisu od skargi w niniejszej sprawie (500 zł) oraz zdolności płatnicze skarżącego wynikające z przedstawionej sytuacji rodzinnej i na tej podstawie przyjął, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie spełnienia tej zaś przesłanki obligowało Referendarza sądowego do uwzględnienie wniosku skarżącego w żądanym zakresie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. (MSi)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło