I SA/Łd 879/17

PostanowienieWSA w Łodzi2017-11-24

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Naraziński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, posiadająca nieruchomości i zaciągnięte kredyty, może zostać uznana za osobę niezdolną do ponoszenia kosztów postępowania sądowego i tym samym uzyskać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ przedstawione przez skarżącą okoliczności dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów są niewiarygodne. Posiadanie nieruchomości o znacznej wartości, zaciągnięte kredyty oraz fakt reprezentowania przez profesjonalnego pełnomocnika w toku postępowania podatkowego podważają twierdzenie o całkowitej niemożności ponoszenia kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca H. R. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. dotyczącą ustalenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach. Skarżąca argumentowała, że nie posiada żadnych środków pieniężnych, nie jest zatrudniona, utrzymuje się z datków otrzymywanych za granicą, posiada dwie nieruchomości o znacznej wartości i zaciągnięte kredyty. Wniosła również o wyznaczenie konkretnego radcy prawnego.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono H. R. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Tomasz Naraziński po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku H. R. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi H. R. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] czerwca 2017 roku Nr [...] w przedmiocie: ustalenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów p o s t a n a w i a: odmówić H. R. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W dniu 6 listopada 2017 r. do akt sprawy wpłynął wniosek skarżącej H. R. o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. w sprawie ustalenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r., w wysokości 228.669 zł od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów w wysokości 304.892 zł. Uzasadniając wniosek skarżąca podała, że nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z postępowaniem przed sądem i opłaceniem pełnomocnika, ponieważ nie posiada żadnych środków pieniężnych. Skarżąca oświadczyła, że nie jest nigdzie zatrudniona, nie prowadzi działalności gospodarczej, nie ma prawa do emerytury, ani świadczenia rentowego. Nie ma również żadnych źródeł przychodów poza datkami, jakie otrzymuje od ludzi, o które prosi chodząc od domu do domu i na ulicy miast zagranicą. Oświadczyła, że jest kobietą w podeszłym wieku, schorowaną, przebyła operację trepanacji czaszki (usunięcie guza mózgu). Nie nadaje się do pracy. Nie posiada żadnego majątku ruchomego, z którego mogłaby zaspokoić roszczenia organów podatkowych. Ponadto nie posiada żadnych przedmiotów wartościowych, ani oszczędności, lokat, papierów wartościowych. Wnioskodawczyni oświadczyła, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje, że stanie się osobą bezdomną. Jedynym majątkiem, jaki obecnie posiada jest dom mieszkalny w B. przy ul. A 27 i działka leśna w Z. o powierzchni 10 arów. Oświadczyła, że utrzymuje się z pomocy finansowej, jaką otrzymuje na ulicy miast zagranicą. Z uzyskiwanych datków może odłożyć skromne kwoty, które pozwalają na przeżycie i spłatę części rat kredytowych. Wnioskodawczyni wniosła o wyznaczenie pełnomocnikiem z urzędu radcy prawnego E. K. prowadzącej kancelarię w B. przy ul. B 59. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca wskazała, że posiada dom w zabudowie szeregowej o powierzchni 110 m2 o wartości 200.000 zł oraz działkę leśną o powierzchni 10 arów i wartości około 15.000 zł. Skarżąca spłaca dwa kredyty zaciągnięte w A. Banku w wysokości 80.000 zł i 20.000 zł oraz kredyt zaciągnięty w B.Banku w wysokości 20.000 zł. Oświadczyła, że koszty utrzymania mieszkania wynoszą 150 zł miesięcznie. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 P.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W rozpoznawanej sprawie skarżąca wystąpiła o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Podkreślenia wymaga przy tym, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W ocenie referendarza wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ wskazane w nim okoliczności są niewiarygodne. Po pierwsze, jest niewiarygodne by osoba posiadająca dwie nieruchomości w Polsce, o łącznej wartości ponad 200.000 zł wyjeżdżała za granicę i w bliżej nieokreślonych miastach utrzymywała się z żebrania. Referendarz nie dał wiary oświadczeniu skarżącej, że uzyskane w ten sposób pieniądze wystarczają skarżącej na wyjazdy zagraniczne, poniesienie wydatków na utrzymanie mieszkania w Polsce i na spłatę rat kredytowych. Jest równie niewiarygodne, że skarżąca posiadała zdolność kredytową i zaciągnęła ww. kredyty, mimo że nie posiada żadnych dochodów i oszczędności. Nie można dać wiary oświadczeniu skarżącej, iż nie posiada żadnych środków pieniężnych na opłacenie kosztów sądowych i pełnomocnika, skoro w toku całego postępowania podatkowego była reprezentowana przez R. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A w B. przy ul B 59. Z powszechnie dostępnych informacji wynika, że pełnomocnik skarżącej zajmuje się doradztwem w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. dcz

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło