I SA/Łd 880/13

Dnia 3 marca 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. O. o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – R. O. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 13 listopada 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę R. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...]roku w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok. Wobec treści wyroku skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniósł skargę kasacyjną, a następnie w związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego od tej skargi w kwocie 750 zł złożył na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, dochodach i majątku skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną T. Majątek rodziny stanowi dom o pow. 150 m2, nieruchomość rolna o pow. 0,75 ha, budynek gospodarczy o pow. 150 m2 i obora o pow. 180 m2. Skarżący podkreślił także, iż nie osiąga żadnego dochodu, jego żona natomiast pobiera emeryturę w wysokości 651,40 zł brutto. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w postaci zwolnienia z konieczności uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej oraz ewentualnie zasądzonych przez Naczelny Sąd Administracyjny kosztów zastępstwa procesowego motywuje tym, iż w chwili obecnej nie jest w stanie ponieść tych kosztów. Kwota wpisu i ewentualnych kosztów zastępstwa procesowego stanowi dla niego nieosiągalną sumę, której nie jest w stanie zgromadzić z uwagi na trudną sytuację dochodową. Dodał przy tym, że z powodu problemów zdrowotnych był skierowany na rehabilitację i otrzymywał zasiłek chorobowy do dnia 15 listopada 2013 roku w wysokości 748,40 zł. Od 16 listopada 2013 roku nie posiada żadnego źródła utrzymania, gdyż prawo do zasiłku wygasło, a renty pomostowej jeszcze nie uzyskał. Jego starania o rentę z ZUS nie powiodły się i musi poszukiwać pracy, choć lekarze medycyny pracy uważają go za niezdolnego do pracy. Skutkuje to brakiem możliwości zatrudnienia oraz prawa do zasiłku. Do wniosku skarżący załączył decyzję o uznaniu go z dniem 8 listopada 2012 roku za osobę bezrobotną i odcinek dotyczący emerytury jego żony. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 10 lutego 2014 roku wezwano pełnomocnika skarżącego do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących sytuacji majątkowej skarżącego, w tym do: nadesłania wyciągów z posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków bankowych - za ostatnie 3 miesiące oraz określenia wysokości kwoty środków wydatkowanych miesięcznie przez skarżącego na utrzymanie rodziny i podstawowe opłaty eksploatacyjne - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w drodze pisma z dnia 19 lutego 2014 roku nadesłał wymagane dokumenty i informacje dotyczące jego sytuacji majątkowej, objęte zarządzeniem z dnia 10 lutego 2014 roku. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje: Wniosek skarżącego jest zasadny. Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Stosownie do postanowień art. 243 § 1 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych (zwolnienia od wpisu od skargi kasacyjnej), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić przy tym należy, że wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dodatkowych dokumentów i informacji wynika, iż skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną T. Majątek rodziny stanowi dom o pow. 150 m2, nieruchomość rolna o pow. 0,75 ha, budynek gospodarczy o pow. 150 m2 i obora o pow. 180 m2. Skarżący nie osiąga żadnego dochodu. Jedyny dochód rodziny stanowi wynagrodzenie żony skarżącego w kwocie 651,40 zł brutto. Obciążenie tak kształtującego się budżetu rodziny stanowią wydatki związane z utrzymaniem, podstawowymi płatnościami, zakupem ubrań i butów oraz dojazdami, które wynoszą 1.402 zł. Jednocześnie z analizy nadesłanego wyciągu z rachunku bankowego skarżącego wynika, że nie posiada na nim środków, które mogły zostać przeznaczone na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie. Saldo na tym rachunku w dniu 19 lutego 2014 roku opiewało na kwotę -4.971,48 zł. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, w tym kwotę dochodu rodziny i kwotę wpisów od dwóch aktualnie wniesionych skarg kasacyjnych, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu od skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie. W ocenie Referendarza sądowego sytuacja majątkowa skarżącego powoduje bowiem, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić przy tym jednak należy, że prawo pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym z istoty swej nie obejmuje zwolnienia od kosztów zastępstwa procesowego ewentualnie zasądzonych przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej. Wszakże prawo pomocy w zakresie częściowym, jak wyjaśniono na wstępie, zakresem swym obejmować może zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków, a zatem dotyczy jedynie zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, do których nie należą koszty zastępstwa procesowego ewentualnie zasądzone przez NSA na rzecz drugiej strony postępowania (art. 248 p.p.s.a.). Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku art. 245 § 3 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. AK.