I SA/Łd 886/15

Dnia 16 października 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 16 października 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. R. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia w całości własnej decyzji określającej wysokość zobowiązania oraz odmawiającej stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu – M. R. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. M. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie odmowy uchylenia w całości własnej decyzji określającej wysokość zobowiązania oraz odmawiającej stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok. W skardze został zawarty wniosek o zwolnienie skarżącego od opłat sądowych. W złożonym następnie, na urzędowym formularzu (PPF), wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący sprecyzował, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z matką, ojcem, babcią, 27-letnim bratem C., 23-letnią siostrą M., 1,5-rocznym siostrzeńcem M. i 20-letnim bratem K.. Jednocześnie skarżący wskazał, że łączny dochód rodziny z tytułu wynagrodzenia z pracę, emerytury babci i jego kontaktu wynosi 9.300 zł. W skład majątku wchodzą dom o pow. 120 m2 i nieruchomość rolna o pow. 3 ha. Z kolei wydatki rodziny zamykają się sumą 4.300 zł, która w okresie prac polowych podlega zwiększeniu o kwotę 1.000 zł (paliwo do ciągnika). Ponadto rodzina ponosi wydatki na bieżące potrzeby, zakup leków i artykułów szkolnych. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 24 sierpnia 2015 roku wezwano skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez jednoznaczne wykazanie posiadanych nieruchomości, w tym mieszkania, innych nieruchomości oraz posiadanych zasobów pieniężnych (z uwagi na braki w zakresie wypełnienia rubryki nr 7 urzędowego formularza PPF), nadesłanie wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącego, jego rodziców, babcię i rodzeństwo rachunków oraz lokat bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy oraz przedstawienie odpisu zeznania podatkowego skarżącego za 2014 rok - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Wezwanie w powyższej kwestii wraz ze stosownym pouczeniem o skutkach jego niewykonania zostało doręczone skarżącemu w dniu 31 sierpnia 2015 roku. W zakreślonym terminie, który upływał w dniu 7 września 2015 roku, skarżący nie nadesłał wymaganych przez referendarza sądowego dodatkowych dokumentów wskazanych w zarządzeniu z dnia 24 sierpnia 2015 roku. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako: "p.p.s.a."). Z treści przepisów art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Odnosząc powyższe uwagi do złożonego wniosku należy stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie zachodzi brak przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, a tym samym wniosek skarżącego nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy zauważyć, że stosownie do powołanych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. Tymczasem oświadczenie skarżącego zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, należało uznać za niewystarczające, gdyż zawierało jedynie wskazanie, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z matką, ojcem, babcią, 27-letnim bratem C., 23-letnią siostrą M., 1,5-rocznym siostrzeńcem M. i 20-letnim bratem K.. Łączny dochód rodziny z tytułu wynagrodzenia za pracę, emerytury babci i jego kontaktu wynosi 9.300 zł. W skład majątku wchodzą dom o pow. 120 m2 i nieruchomość rolna o pow. 3 ha. Wydatki rodziny zamykają się sumą 4.300 zł, która w okresie prac polowych podlega zwiększeniu o kwotę 1.000 zł (paliwo do ciągnika). Ponadto rodzina ponosi wydatki na bieżące potrzeby, zakup leków i artykułów szkolnych. Podkreślić przy tym należy, że skarżący nie wypełnił wszystkich podrubryk urzędowego formularza (PPF) w zakresie wykazania posiadanych składników majątkowych. Z uwagi na powyższe zasadne było zatem wezwanie skarżącego do uzupełnienia wniosku o dane, które pozwoliłyby na dokładną ocenę jego realnych możliwości płatniczych, w tym do jednoznacznego wykazania posiadanych nieruchomości, tj. mieszkanie, inne nieruchomości, oraz posiadanych zasobów pieniężnych (z uwagi na braki w zakresie wypełnienia rubryki nr 7 urzędowego formularza PPF), nadesłania wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącego, jego rodziców, babcię i rodzeństwo rachunków oraz lokat bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy oraz przedstawienia odpisu zeznania podatkowego skarżącego za 2014 rok. Niewątpliwie wymagane dokumenty i oświadczenia pozwoliłyby – wobec wykazanej kwoty dochodu i wydatków – jednoznacznie zweryfikować twierdzenia skarżącego w kwestii niezbędności przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Brak zaś realizacji obowiązków nałożonych zarządzeniem referendarza sądowego uniemożliwia faktyczną ocenę realnych możliwości płatniczych skarżącego i ustalenia, czy rzeczywiście nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Tym samym należało uznać, że wnioskodawca nie wykazał, iż znajduje się w trudnej sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Jedynie zaś wykazanie spełnienia tej przesłanki obligowało referendarza sądowego do przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 319). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 oraz § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. Ake.