I SA/Łd 892/17

PostanowienieWSA w Łodzi2018-02-07

Skład orzekający: Sędzia WSA Bożena Kasprzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe powinien zostać uwzględniony, gdy skarżący powołuje się na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w sferze prywatnej, rodzinnej i majątkowej?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżący nie wykazał, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania decyzji. Lakoniczne wskazanie na potencjalne skutki w sferze prywatnej, rodzinnej i majątkowej uniemożliwiło sądowi obiektywną ocenę przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd podkreślił, że sam obowiązek zapłaty podatku nie stanowi przesłanki uzasadniającej wstrzymanie wykonania decyzji, a ustawodawca przewidział mechanizmy ochrony minimum egzystencji oraz możliwość ubiegania się o ulgi w spłacie zobowiązań.
Stan faktyczny
Skarżący M. Ł. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. orzekającą o jego solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Wraz ze skargą złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że egzekucja doprowadzi do zachwiania płynności finansowej, niemożności spłaty kontrahentów i bieżących danin, a także negatywnie wpłynie na jego życie prywatne i rodzinne. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację finansową, wskazując na niskie dochody i wysokie wydatki, a także zajęcie konta bankowego, na które wpływały środki z programu "500 plus".
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział I w składzie następującym: Sędzia WSA Bożena Kasprzak po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Ł. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] UNP:[...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w podatku dochodowym od osób fizycznych p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W dniu 11 września 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła, złożona za pośrednictwem organu, skarga M. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w podatku dochodowym od osób fizycznych. Formułując zarzuty i wnioski skargi, skarżący wystąpił o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na swoją sytuację życiową i majątkową. Skarżący argumentował, iż prowadzenie egzekucji doprowadzi do zachwiania płynności finansowej działalności gospodarczej, co z kolei spowoduje niemożność spłaty kontrahentów i regulowania bieżących danin publicznych. Zdaniem strony, prowadzenie egzekucji wpłynie niekorzystnie na jej życie prywatne i życie rodziny. Skarżący podkreślił, iż wraz z żoną wychowuje dwójkę dzieci w wieku 4 i 10 lat. Łączny miesięczny dochód netto stanowi kwotę 3459,48zł, co miesiąc na kredyty i opłaty rodzina wydaje około 2807,81zł, pozostała kwota jest przeznaczana na bieżące potrzeby, w tym wyżywienie i leki. Kończąc skarżący podkreślił, iż w związku z nadaniem rygoru natychmiastowej wykonalności jednej z decyzji i zajęciem przez organ skarbowy konta bankowego, na które wpływały środki z tytułu "500 plus", stracił możliwość zaoszczędzenia jakichkolwiek środków. Prowadzenie egzekucji sprawi – zdaniem strony – że nie będzie miała środków na życie, a tym bardziej na spłatę należności publicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl przepisu art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - zwanej dalej P.p.s.a.), sąd może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Użyte przez ustawodawcę sformułowanie "niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody" oznacza szkodę, której nie można zrekompensować wskutek zwrotu spełnionego (wyegzekwowanego) świadczenia, czy też przywrócenia rzeczy do pierwotnego stanu (por.: B. Dauter, [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 205 oraz powołane tam postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004r., sygn.akt GZ 138/04 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei "trudne do odwrócenia skutki", to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por.: postanowienia NSA: z dnia 26 września 2013 r., sygn.akt II FZ 718/13; z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn.akt II FZ 110/10 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 P.p.s.a. - wystąpienia niebezpieczeństwa nastąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Oznacza to, iż to na stronie występującej o wstrzymanie wykonania aktu spoczywa obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi wskazać konkretne zagrożenia płynące z wykonania decyzji. Sąd musi bowiem dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która - co należy jeszcze raz podkreślić - jest wyjątkiem od zasady wynikającej z przepisu art. 61 § 1 P.p.s.a. Wnioskodawca powinien dołączyć do wniosku stosowne dokumenty, które pozwoliłyby ocenić jego aktualną sytuację majątkową oraz oszacować rozmiar szkody lub skutków finansowych powstałych w związku z wykonaniem zaskarżonego aktu lub czynności (por. postanowienie NSA z dnia 21 listopada 2012 r., sygn.akt II GSK 1830/12 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przy czym, co należy podkreślić, sam obowiązek uiszczenia podatku nie może stanowić przesłanki uzasadniającej wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. Konieczność zapłaty podatku i związane z tym uszczuplenie majątku podatnika są zwykłym następstwem decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 5 grudnia 2012 r., sygn.akt II GZ 455/12 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Obowiązkiem wnioskodawcy jest zatem uprawdopodobnienie, że na skutek uiszczenia podatku grozi mu szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku realizacji zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, zdaniem Sądu skarżący nie wywiązał się z obowiązku chociażby uprawdopodobnienia, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, tym samym brak jest podstaw do zastosowania instytucji ochrony tymczasowej określonej w art. 61 § 3 P.p.s.a. Lakoniczne wskazanie na ewentualne skutki w sferze prywatnej, rodzinnej i majątkowej strony uniemożliwiają sądowi przeprowadzenie obiektywnej oceny, czy w rozpoznawanej sprawie faktycznie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie można nadto pominąć, iż nawet jeżeli dojdzie do wszczęcia wobec strony skarżącej postępowania egzekucyjnego, nie jest ona pozbawiona możliwości normalnej, codziennej egzystencji. W art. 8–10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r. poz. 1201 ze zm.) ustawodawca wyłączył bowiem spod egzekucji składniki majątkowe, w tym środki na utrzymanie, gwarantując tym samym zobowiązanym i członkom ich rodzin minimum egzystencji, obejmującej tzw. koszyk produktów i usług zapewniających człowiekowi jego normalne potrzeby biologiczne i społeczne. Podatnik może również ubiegać się o ulgę w spłacie zobowiązania podatkowego. Zgodnie z art. 67a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.) organ podatkowy na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może odroczyć termin płatności podatku, rozłożyć zapłatę podatku lub zaległości podatkowej na raty, a nawet umorzyć w całości lub części zaległości podatkowe. Wobec powyższego, w ocenie Sądu nie budzi wątpliwości okoliczność, iż wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został poparty żadną argumentacją, którą Sąd mógłby poddać analizie. Przesłanką przemawiającą za uwzględnieniem wniosku nie jest również ilość spraw ze skarg na decyzje dotyczące odpowiedzialności za zobowiązania spółki, jak i okoliczność, iż także żona skarżącego jest adresatem podobnych decyzji, a co za tym inicjatorem postępowań sądowoadministracyjnych. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu. Na marginesie dodać należy, iż rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, jako że przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2004 r., sygn. akt FZ 33/04 i FZ 38/04 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ake.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło