I SA/Łd 90/15

Dnia 2 marca 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie: ustalenia wysokości zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącej W. K. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 150 zł (sto pięćdziesiąt złotych); 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 18 grudnia 2014 roku W. K. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku ustalającą jej wysokość zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 1.500 zł, skarżąca zwróciła się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach wskazała, że wspólnie z mężem prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest dochód z ich emerytur w łącznej kwocie ok. 2.265 zł miesięcznie. Wnioskodawczyni nie posiada żadnego majątku. Wspólnie z mężem zamieszkuje na zasadzie dożywocia w domu należącym do ich córki, ponosząc związane z tym koszty utrzymania. Stałe miesięczne koszty utrzymania strona określiła na kwotę ok. 600 zł (prąd, gaz, woda, wywóz nieczystości, podatek od nieruchomości). Skarżąca oświadczyła także, że dodatkowo około. 500 zł miesięcznie stanowią wydatki rodziny na leki (oboje z mężem są osobami schorowanymi) z uwagi na swój stan zdrowia i zakaz dźwigania są zmuszeni do korzystania pomocy osoby trzeciej (sprzątanie i zakupy) ponosząc z tego tytułu wydatek rzędu 400 zł miesięcznie. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek jest częściowo zasadny. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że W. K. wspólnie z mężem prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest dochód z ich emerytur w łącznej wysokości ok. 2.265 zł miesięcznie. Wnioskodawczyni nie posiada żadnego majątku, zamieszkuje w doku należącym do jej córki na zasadzie dożywocia. Stałe miesięczne koszty utrzymania strona określiła na kwotę ok. 600 zł (prąd, gaz, woda, wywóz nieczystości, podatek od nieruchomości). Skarżąca oświadczyła także, że dodatkowo około. 500 zł miesięcznie stanowią wydatki rodziny na leki (oboje z mężem są osobami schorowanymi). Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej (1.500 zł) oraz fakt, że przed tutejszym sądem ze skargi męża wnioskodawczyni równocześnie zawisła druga sprawa z wpisem w tej samej wysokości, stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 150 zł. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych uznać należy za przedwczesny. Partycypacja w kosztach postępowania jest bowiem obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Wnioskodawczyni oraz jej mąż dysponują stałym miesięcznym dochodem, który w zestawieniu z wykazanymi niezbędnymi kosztami utrzymania (do których nie można zaliczyć wydatków na sprzątanie i pomoc w zakupach), pozwala w ocenie referendarza sądowego na wygospodarowania kwoty 150 zł stanowiącej ułamek należnego wpisu od wniesionej skargi. Orzeczenie w przedmiocie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych na tym etapie postępowania uznać należało za przedwczesne. Z posiadanego dochodu wnioskodawczyni jest bowiem w stanie czynić drobne oszczędności na pokrycie ewentualnych dalszych kosztów sądowych, których wysokość będzie już zdecydowanie niższa. Jeśli zaś oszczędności te okazałyby się niewystarczające może zwrócić się z kolejnym wnioskiem o prawo pomocy. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. Ake.