I SA/Łd 900/08

Dnia 24 lipca 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział I w składzie następującym: Referendarz sądowy: Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 rok p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu J. K. prawa pomocy poprzez całkowite zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 18 czerwca 2008 roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę J.K. na swoją decyzję z dnia [...] określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 rok. W skardze zawarty był wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularz PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach J. K. wskazał, iż wspólnie z żoną prowadzi gospodarstwo domowe, którego dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę skarżącego oraz emerytury jego żony zamyka się kwotą 1.786,29 zł miesięcznie. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni około 120 m2, w którym zamieszkuje znajdującego się na działce o powierzchni około 540 m2 , posiada także 10 udziałów o wartości nominalnej 5.000 zł w "A". Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, nie posiada innego majątku ani oszczędności. Skarżący prowadzi także indywidualną działalność gospodarczą w postaci Firmy "B". i w związku z tą działalnością posiada w leasingu środki trwałe – samochody, które wynajmuje po kosztach rat lasingowych. Zarządzeniem z dnia 2 lipca 2008 roku skarżący został wezwany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodów skarżącego oraz jego żony za ostatnie dwa lata kalendarzowe ze wskazaniem źródeł osiągnięcia przychodu oraz wysokości uzyskiwanych przychodów i kosztów ich uzyskania, wyciągów za ostatnie 3 miesiące z posiadanych przez niego oraz jego żonę rachunków i lokat bankowych, określenia wysokości miesięcznych wydatków eksploatacyjnych. Z nadesłanego w odpowiedzi na wezwanie sądu zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego wynika, iż skarżący w 2006 roku ze stosunku pracy uzyskał dochód netto w wysokości 68.818,79, w przeliczeniu miesięcznie około 5.735 zł, zaś prowadzona działalność gospodarcza przyniosła stratę w wysokości 11.679,61 zł, w roku 2007 ze stosunku pracy skarżący uzyskał dochód netto w wysokości 72.119,12 zł co miesięcznie daje kwotę około 6.000 zł, działalność gospodarcza skarżącego przyniosła zaś dochód w wysokości 37.266,90 zł. Żona skarżącego w 2006 roku z tytułu emerytur osiągnęła dochód w wysokości 5.411 zł w 2007 roku zaś w kwocie 5.701 zł nadto w roku 2006 oraz 2007 uzyskiwała przychody z najmu opodatkowanego w formie ryczałtu w kwocie 2.400 zł rocznie. Skarżący nadesłał także wyciągi z konta bankowego w A. Bank Polska S.A. z siedzibą w W., z których wynika, iż z dniem 2 czerwca br. rozwiązaniu uległa umowa o prowadzenie rachunków bankowych skarżącego i z dniem 4 czerwca nastąpiło ich zamknięcie. Rachunek skarżącego prowadzony przez Bank B w G. praktycznie nie wykazuje obrotów w okresie od 21 marca do 30 czerwca 2008 roku skarżący wpłacał nań jedynie kwoty zapewniające jego prawidłową obsługę, podobnie przedstawia się sytuacja rachunku bankowego skarżącego prowadzonego przez Bank C Polska S. A. II oddział w Ł. na który w okresie od 18 marca do 30 czerwca 2008 roku nastąpiła tylko jedna wpłata w wysokości 2.662,04 zł. Skarżący nadesłał także wyciągi z konta bankowego w Banku B w G. dla firmy "C" J. K. za okres od 20 lutego do 20 czerwca 2008 roku, na którym także widnieją jedynie przepływy gotówkowe zapewniające obsługę rachunku. Z nadesłanych przez skarżącego rachunków wynika, iż średnie miesięczne koszty utrzymania domu zamykają się kwotą około 537 zł (podatek od nieruchomości, woda, abonament telewizyjny, energia, oraz telefon), nadto skarżący co miesiąc opłaca składkę na ubezpieczenie żony w wysokości 225 zł oraz przedstawił rachunek za 1.866 litrów oleju opałowego do celów grzewczych na kwotę 6.008 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego nie jest zasadny. Stosownie do przepisu art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. We wniosku o przyznanie prawa pomocy J.K. wskazał, iż wspólnie z żoną prowadzi gospodarstwo domowe, którego dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę skarżącego oraz emerytury jego żony zamyka się kwotą 1.786,29 zł miesięcznie. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni około 120 m2 znajdującego się na działce o powierzchni około 540 m2, w którym zamieszkuje, posiada także 10 udziałów o wartości nominalnej 5.000 zł w "A." Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, nie posiada innego majątku ani oszczędności. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą w postaci Firmy "B." J.K. oraz "C". K. J., z której w ubiegłym roku osiągał dochody rzędu około 3.100 zł miesięcznie. Wskazane przez skarżącego przeciętne miesięczne koszty utrzymania domu zamykają się kwotą około 537 zł .Uwzględniając powyższe oraz treść art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że J. K. nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Sąd nie przychylił się do wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym mając na uwadze, iż obowiązkiem strony jest partycypacja w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Ze złożonych na wezwanie sądu dokumentów wynika, iż dochody w gospodarstwie domowym skarżącego w ostatnich 2 latach znajdowały się na poziomie znacznie przekraczającym średnią krajową. Skarżący uzyskuje wynagrodzenie za pracę a nadto prowadzi prężną działalność gospodarczą pod postacią dwóch firm przewozowych, z której osiąga stałe dochody, nadto dysponuje majątkiem w postaci 10 udziałów o nominalnej wartości 5.000 zł w "A". spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. Z akta sprawy wynika, iż spór w sprawie niniejszej ma związek z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą, a wobec powyższego koszty sądowe są w tym wypadku de facto kosztami tej działalności, z którymi skarżący jako przedsiębiorca powinien się liczyć. Wysokość dochodu w rodzinie skarżącego, jego sytuacja majątkowa oraz fakt pozostawania właścicielem udziałów w spółce prawa handlowego o wartości 50.000 zł nie pozwalają na przyjęcie, iż skarżący obiektywnie nie posiada środków finansowych, z których mogłyby zostać pokryte należności sądowe. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. M.K.