I SA/Łd 927/14
PostanowienieWSA w Łodzi2015-02-17
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, prowadząca działalność gospodarczą i posiadająca znaczące dochody oraz majątek, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od wszystkich kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni, mimo posiadania dochodów z działalności gospodarczej i majątku, wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, zwłaszcza w kontekście liczby toczących się spraw. Dlatego przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od połowy wpisu od skargi kasacyjnej i ustanowienie adwokata, oddalając wniosek o całkowite zwolnienie.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni K. M. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym. Wnioskodawczyni prowadzi działalność gospodarczą, posiada mieszkanie i samochód, a jej miesięczne koszty utrzymania wynoszą ok. 600 zł, przy czym spłaca kredyt hipoteczny w ratach ok. 1880 zł. Wniosek został częściowo uwzględniony.Rozstrzygnięcie
Przyznano K. M. prawo pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia połowy wpisu sądowego od ewentualnej skargi kasacyjnej oraz ustanowienie adwokata; oddalono wniosek w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 17 lutego 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 17 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi K. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie: odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać K. M. prawo pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia połowy wpisu sądowego od ewentualnej skargi kasacyjnej oraz ustanowienie adwokata; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
Wyrokiem z 10 grudnia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę K. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku odmawiającą jej stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok.
Wnioskiem z 9 grudnia 2014 roku uzupełnionym pismem z 17 grudnia 2014 roku skarżąca zwróciła się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Ze złożonego na formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach oraz dodatkowych dokumentów nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że skarżąca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest dochód z prowadzonej przez nią działalności gospodarczej – pracownia architektoniczna, w deklarowanej przez stronę wysokości ok. 3.000 zł miesięcznie. Wnioskodawczyni jest właścicielką zakupionego na kredyt mieszkania w W. o powierzchni ok. 56 m2 oraz samochodu osobowego, nie posiada innego majątku ani oszczędności. Miesięczne stałe koszty utrzymania jej gospodarstwa domowego wynoszą ok. 600 zł (czynsz, energia elektryczna, internet, telefon). Skarżąca obciążona jest obowiązkiem spłaty kredytu hipotecznego którego rata wynosi ok. 1.880 zł. Z nadesłanego odpisu zeznania podatkowego za 2013 roku wynika, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej strona uzyskała dochód w wysokości 27.738 zł. Nadesłane wyciągi z rachunku bankowego wskazują że w listopadzie 2014 roku z tytułu swojej działalności gospodarczej uzyskała dochód rzędu 10.000 zł,. Nadesłany rachunek zysków i strat za czwarty kwartał 2014 roku wskazuje, dodatni wynik z działalności na poziomie 3.483 zł także po odjęciu składek na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne i zaliczki na podatek dochodowy wnioskodawczyni odnotowała zysk na poziomie ok. 1.900 zł.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek jest częściowo zasadny.
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny- art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że K. M. nie posiada nikogo na utrzymaniu, źródłem jej dochodu jest prowadzona działalność gospodarcza w postaci pracowni architektonicznej, z której dochód w 2013 roku kształtował się na poziomie ok. 2.300 zł miesięcznie, w roku 2014 skarżąca zadeklarowała go w wysokości ok. 3.000 zł miesięcznie. Wnioskodawczyni jest właścicielką zakupionego na kredyt mieszkania w Warszawie o powierzchni ok. 56 m2 oraz samochodu osobowego, nie posiada innego majątku ani oszczędności. Stałe koszty utrzymania jej gospodarstwa domowego wynoszą ok. 600 zł miesięcznie (czynsz, energia elektryczna, internet, telefon). Skarżąca obciążona jest obowiązkiem spłaty kredytu hipotecznego którego rata wynosi ok. 1.880 zł. Uwzględniając powyższe, fakt, iż ze skarg strony równocześnie przed tutejszym sądem zawisło 6 spraw, stosownie do treści art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia połowy ewentualnego wpisu sądowego od skargi kasacyjnej i ustanowienia adwokata z urzędu. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych uznać należy za niezasadny. Partycypacja w kosztach postępowania jest bowiem obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania dla siebie, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Wnioskodawczyni nie posiada nikogo na utrzymaniu jest osobą młodą z sukcesem prowadzącą indywidualną działalność gospodarczą, z której jest w stanie wygospodarować środki w celu częściowej partycypacji w kosztach zainicjowanego postępowania w postaci opłaty za odpis wyroku z uzasadnieniem oraz ułamkowej części ewentualnego wpisu należnego od skargi kasacyjnej. Dla oceny przedmiotowego wniosku nie bez znaczenia pozostaje także fakt, że skarżąca bez problemów reguluje swoje zobowiązania prywatnoprawne z tytułu kredytu, którego comiesięczna rata wynosi blisko 1.900 zł, a przyznania prawa pomocy nie może uzasadniać chęć zaspokojenia w pierwszej kolejności innych zobowiązań, preferencyjnie traktowanych przez skarżącą.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Ake.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło