I SA/Łd 935/12

Dnia 10 września 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 10 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. M. o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok p o s t a n a w i a: 1. przyznać skarżącemu Z. M. prawo pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 1.000 zł (tysiąc złotych); 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. W dniu 23 lipca 2012 roku Z. M. wstąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia 2 [...] określającą skarżącemu wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 rok. W skardze zawarty został wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 1.000 zł Ze złożonego na formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, a także dodatkowych informacji i dokumentów znajdujących się w aktach sprawy oraz nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego do sprawy I SA/Łd 934/12 wynika, że Z. M. wspólnie z żoną i synem, prowadzi gospodarstwo domowe, którego jedynym źródłem utrzymania jest działalność gospodarcza prowadzona przez skarżącego w postaci zakładu cukierniczo-piekarniczego "M.", ponieważ żona skarżącego jest osobą współpracującą. Z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej żona skarżącego uzyskuje dochód w wysokości 1000 zł miesięcznie, zaś dochód skarżącego za pierwsze półrocze wyniósł 76.719 zł, dając w przeliczeniu na miesiąc średni dochód na poziomie 12.786 zł. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 140 m2, położonego na działce o powierzchni 1.500 m2, w którym zamieszkuje. Miesięczne koszty związane z eksploatacją domu udokumentowane przez wnioskodawcę wynoszą ok. 133 zł (woda oraz prąd) Wnioskodawca wskazał, że przed tutejszym sądem równocześnie zawisło 7 spraw z jego skarg, w których łączna wysokość wpisów przekracza kwotę 13.000 zł. Aktualna sytuacja jego firmy uniemożliwia mu pełną partycypację w kosztach procesu. Postępowania podatkowe spowodowały, że skarżący nie jest wstanie terminowo regulować należności wobec swoich kontrahentów. Jego przeterminowane zobowiązania wobec dostawców zamykają się kwotą 4.969.607 zł. Zobowiązania skarżącego z tytułu kredytów inwestycyjnych przekraczają 1.700.000 zł miesięczne rata związana z obsługa tych kredytów wynosi 44.228 zł, wysokość miesięcznych opłat leasingowych stanowi kwotę 306.688 zł . Jedynymi zobowiązaniami w dalszym ciągu terminowo regulowanymi przez skarżącego są jego zobowiązania publicznoprawne z tytułu podatków i składek ZUS. Jednak w związku z zaskarżonymi decyzjami podatkowymi wnioskodawca nie może uzyskać zaświadczenia o niezaleganiu w zobowiązaniach publicznoprawnych co uniemożliwia mu zaciągnięcie kredytu na poczet kosztów postępowania. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek skarżącego jest częściowo zasadny. Stosownie do przepisu art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012, poz. 270 ) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. We wniosku o przyznanie prawa pomocy Z. M. wskazał, że wspólnie z żoną i synem prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest prowadzona przez niego działalność gospodarcza, z tego tytułu średni miesięczny dochód jego gospodarstwa domowego w pierwszym półroczu 2012 roku zamykał się kwotą 13.786 zł. Skarżący mieszka w domu będącym jego własnością, a wykazane koszty jego utrzymania miesięcznie wynoszą ok. 133 zł. Aktualna sytuacja jego firmy uniemożliwia mu pełną partycypację w kosztach procesu. Jego przeterminowane zobowiązania wobec dostawców zamykają się kwotą 4.969.607 zł. Jedynymi zobowiązaniami w dalszym ciągu terminowo regulowanymi przez skarżącego są jego zobowiązania publicznoprawne z tytułu podatków i składek ZUS. Jednak w związku z zaskarżonymi decyzjami podatkowymi skarżący nie może uzyskać zaświadczenia o niezaleganiu w zobowiązaniach publicznoprawnych co z kolei uniemożliwia mu zaciągnięcie kredytu na poczet kosztów postępowania. Uwzględniając powyższe, fakt, iż przed tutejszym sądem zawisło łącznie siedem spraw ze skarg wnioskodawcy, w których łączna wysokość wpisów przekracza kwotę 13.000 zł, a wiec wysokość miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego wnioskodawcy, stosownie do treści art. 245 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uznać, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dlatego, w celu zachowania prawa do sądu, zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 1.000 zł. Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę 1.000 zł uznać należało za nieuzasadniony. Partycypacja w kosztach postępowania jest obowiązkiem strony nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Przeprowadzone postępowanie wskazuje, że sytuacja materialna skarżącego ulega zmianom, jednak prowadzona działalność gospodarcza stanowi stałe źródło dochodów wnioskodawcy pozwalające mu na partycypację w ewentualnych dalszych kosztach postępowania, których wysokość będzie już niższa. Dla oceny przedmiotowego wniosku nie bez znaczenia pozostaje także fakt, że skarżący co miesiąc reguluje swoje zobowiązania prywatnoprawne z tytułu posiadanych kredytów i rat leasingowych, a przyznania prawa pomocy nie może uzasadniać chęć zaspokojenia w pierwszej kolejności innych zobowiązań, preferencyjnie traktowanych przez skarżącego. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. mk