I SA/Łd 943/09

PostanowienieWSA w Łodzi2010-04-01

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, osoba fizyczna, która wykazuje trudną sytuację materialną (niski dochód z emerytury, zadłużenie czynszowe, konieczność ponoszenia wydatków na leki), spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ jej dochód z emerytury jest niewystarczający do pokrycia kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Trudną sytuację materialną potwierdzają również zadłużenie czynszowe oraz konieczność ponoszenia wydatków na leczenie.
Stan faktyczny
Skarżąca B.H. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ustalenia zobowiązania w podatku od nieruchomości. Wnioskodawczyni podała, że jej jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 628,89 zł, a jej majątek stanowi mieszkanie. Wskazała na trudności w pokryciu wydatków na czynsz i leki. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżąca przedstawiła dodatkowe dokumenty potwierdzające jej trudną sytuację finansową, w tym zadłużenie czynszowe i stratę z działalności gospodarczej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej B.H. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 1 kwietnia 2010 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku B. H. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2009 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącej – B. H. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. B.H. złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2009 rok. We wniosku tym skarżąca podała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Uzyskuje dochód z tytułu emerytury w wysokości 628,89 zł. Jej jedyny majątek stanowi mieszkanie o pow. 64 m2. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła przy tym, że kwota dochodu z tytułu emerytury nie pozwala jej na pokrycie wydatków związanych z czynszem oraz z zakupem koniecznych lekarstw. Do wniosku załączyła wezwanie dotyczące zadłużenia w opłacie czynszu oraz faktury za niezbędne lekarstwa. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, zarządzeniem z dnia 22 lutego 2010 roku wezwano skarżącą do nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, wskazania kwoty przeznaczanej na własne utrzymanie oraz zakup lekarstw, a także nadesłania odpisu (kserokopii) zeznania podatkowego za 2008 rok, a w przypadku złożenia zeznania podatkowego za 2009 rok – także do złożenia jego odpisu (kserokopii) - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca w drodze pisma z dnia 14 marca 2010 roku wyjaśniła, że nie posiada środków na wykupienie lekarstw, ponieważ po opłaceniu rachunków za energię elektryczną (89 zł), kosztów komunikacji (10 zł) na dzienne utrzymanie pozostaje jej kwota 17 zł. Do pisma skarżąca załączyła kserokopie: zeznania podatkowego za 2008 rok, pisma dotyczącego wysokości czynszu oraz wyciągu z rachunku bankowego. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Stosownie do postanowień art. 243 § 1 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, że występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie strony skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W tym względzie przede wszystkim należy wziąć pod uwagę fakt, że skarżąca nie osiąga obecnie dochodów pozwalających na pokrycie kosztów sądowych. Jedynym dochodem skarżącej jest bowiem emerytura w kwocie 628,89 zł. Niewątpliwie negatywny wpływ na zdolność płatniczą skarżącej ma także stan jej zdrowia i konieczność ponoszenia nakładów na leczenie. Wydatki na ten cel wraz z kosztami utrzymania pochłaniają znaczną część budżetu skarżącej. Jedyny przy tym majątek skarżącej stanowi mieszkanie o pow. 64 m2. Istotne jest także to, że skarżąca nie posiada środków na terminowe regulowanie zobowiązań z tytułu czynszu za najem. Kwota zadłużenia na dzień 15 listopada 2009 roku wraz z odsetkami i niezbędnymi kosztami wynosiła 40.878,21 zł. Ponadto z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w 2008 roku skarżąca poniosła stratę w wysokości – 9. 528,15 zł. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie i przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Zdaniem Referendarza sądowego wykazana przez skarżącą sytuacja majątkowa powoduje bowiem, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia. (MSi)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło