I SA/Łd 950/05

Dnia 2 marca 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Świderska, Sędziowie : Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.), Asesor WSA Cezary Koziński, Protokolant asystent sędziego Adrian Król, po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2006 roku na rozprawie sprawy ze skargi D. Ż. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienie środka odwoławczego uchyla zaskarżone postanowienie. I SA/Łd 950/05 Uzasadnienie W dniu [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. wydał wobec D. Ż. decyzję określającą wysokość zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu sprzedaży udziału w zabudowanej części nieruchomości. Przesyłka zawierająca przedmiotową decyzję została nadana na adres skarżącego tj. S., ul. A 12 w tymże dniu 25 listopada 2004r. Koperta w której winno znajdować się przedmiotowe pismo (decyzja) trafiła do urzędu pocztowego w Rz. w dniu 29 listopada 2004r. W tymże dniu doręczyciel podjął próbę doręczenia korespondencji pod wskazany adres. Wobec tego, że nie zastał adresata pozostawił korespondencję w urzędzie pocztowym. W dniu 7 grudnia 2004r. ponownie podjęto próbę doręczenia korespondencji. Z uwagi na to, że ponownie nie zastano adresata korespondencja po raz drugi trafiła do urzędu pocztowego w Rz., który w dniu 16 grudnia 2004r. odesłał ją do nadawcy tj. Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.. W dniu 30 grudnia 2004r. skarżący osobiście odebrał przedmiotową decyzję w Urzędzie Skarbowym Ł. (notatka urzędowa k. 46). W dniu 12 stycznia 2005r. skarżący złożył odwołanie od wymienionej decyzji. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. W lakonicznym uzasadnieniu podniesiono, że po zastosowaniu art. 150 ordynacji podatkowej uznano, że decyzja została doręczona w dniu 13 grudnia 2004r. wobec czego termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 27 grudnia 2004r. W skardze do sądu administracyjnego skarżący zarzucił organowi II instancji naruszenie szeregu przepisów procesowych ordynacji podatkowej. W szczególności zakwestionował tryb doręczenia decyzji przyjęty przez organ odwoławczy wywodząc, że postanowienie odebrał osobiście w dniu 30 grudnia 2004r. i od tej daty winien biec termin do złożenia odwołania. Podniósł też, że zwabiono go do urzędu skarbowego w 3 dni po upływie terminu do wniesienia odwołania liczonego w myśl reguł przyjętych przez organ II instancji. Jak zauważył nie było wówczas żadnych problemów z zapewnieniem jego stawiennictwa w urzędzie, do czego wystarczył jeden kontakt telefoniczny. Podniósł też, że organy podatkowe winny wykorzystać inne możliwości doręczenia mu przesyłki poza trybem awizo. W końcowej części skargi przedstawił zarzuty dotyczące decyzji wymiarowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu, aczkolwiek z przyczyn odmiennych od przedstawionych w skardze. W pierwszym rzędzie trzeba bowiem podnieść, że zgodnie z art. 148 §1 ordynacji podatkowej zasadą jest, ze pisma w toku postępowania podatkowego doręcza się osobom fizycznym w ich miejscu zamieszkania lub miejscu pracy. Ustawodawca stawia więc znak równości między miejscem zamieszkania i miejscem pracy osoby, której pismo jest doręczane. Ponadto pozostawia do wyboru organu wysyłającego pismo oznaczenie adresu, pod którym doręczenie pisma ma nastąpić. Wedle wyboru tego organu może to być miejsce zamieszkania lub miejsce pracy adresata. Nie może być zatem mowy o jakimkolwiek uchybieniu w przypadku wysłania korespondencji na adres miejsca zamieszkania skarżącego, tym bardziej, że miejsce zamieszkania skarżącego nie jest w sprawie sporny. Reasumując organ podatkowy był uprawniony do wysłania skarżącemu korespondencji zawierającej decyzję w sprawie podatkowej na adres jego miejsca zamieszkania. Pozwalał mu na to obowiązujący przepis prawa tj. art. 148 § 1 o.p. Organ nie musiał w celu doręczenia korespondencji, wbrew zarzutom zawartym w skardze, korzystać z innych możliwości takich jak np. telefonowanie do skarżącego, doręczanie korespondencji poprzez pracownika organu itp. W tej sytuacji przechowywanie korespondencji przez okres 14 dni przez właściwy urząd pocztowy miało umocowanie w art. 150 § 1 o.p. Rzecz jednak w tym, że wszystkie przepisy rozdziału V ordynacji podatkowej, w którym mieszczą się omawiane art. 148 i art. 150 dotyczą doręczania przez organ podatkowy pism. Pozwala to na stwierdzenie, że dotyczą one doręczania wszelkich aktów i dokumentów powstałych w wyniku czynności dokonywanych z zachowaniem formy pisemnej (J. Borkowski w "Ordynacja Podatkowa Komentarz 2003", wyd. Unimex s. 530). Oznacza to, że omawiana regulacja dotyczy samego aktu dostarczenia adresatowi lub zapewnienia mu możliwości zapoznania się z określonym aktem administracyjnym. Z jednej strony zatem nie dotyczy zależnego wyłącznie od woli adresata zapoznania się z dostarczonym aktem, z drugiej jednak musi zapewniać temu adresatowi taką możliwość. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie nie ma pewności, czy możliwość taka została zachowana. Otóż w aktach sprawy przedstawionych sądowi znajduje się koperta pierwotnie zawierająca, w myśl twierdzeń organu podatkowego, przedmiotowe pismo tj. decyzję wymiarową organu I instancji (k. 41). Zakładając nawet prawdziwość powyższego twierdzenia nie sposób stwierdzić, kiedy koperta ta została pozbawiona swej zawartości. Odpowiedzi na to pytanie nie dało przeprowadzone z udziałem poczty postępowanie reklamacyjne. Nie można zatem wykluczyć sytuacji, w której skarżący w ogóle nie miał możliwości zapoznania się z ową decyzją, gdyż w istocie nie wiadomo, czy w dacie obu prób doręczenia przesyłki tj. 29 listopada i 7 grudnia 2004r. jak również w czasie przechowywania tejże przesyłki w urzędzie pocztowym tj. do 16 grudnia 2004r. koperta ta zawierała pismo w postaci przedmiotowej decyzji. Ów brak pewności co do zawartości przedmiotowej koperty uniemożliwia stwierdzenie zgodności z prawem działań organu podatkowego w niniejszej sprawie a tym samym legalności zaskarżonego postanowienia. Nie jest bowiem legalne stwierdzenie, że termin do złożenia odwołania upłynął bezskutecznie (a odwołanie wniesiono po jego upływie) skoro nie wiadomo, czy zapewniono skarżącemu możliwość zapoznania się z decyzją, będącą przedmiotem odwołania. Dlatego też uznać należało że zaskarżone postanowienie zapadło z naruszeniem art. 150 §2 o.p. mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W tej sytuacji jedynie marginalne znaczenie ma to, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie uwzględnia wszystkich istotnych faktów zaistniałych w sprawie. Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami) należało orzec jak w sentencji.