I SA/Łd 955/12
PostanowienieWSA w Łodzi2012-10-16
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Referendarz sądowy uznał, że skarżący wykazał dostatecznie swoją trudną sytuację materialną, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący jest bezrobotny, nie posiada majątku, jego jedynym dochodem są niskie zasiłki z pomocy społecznej, a zamieszkuje z matką, która ponosi koszty utrzymania rodziny i posiada znaczne zadłużenie czynszowe.Stan faktyczny
Skarżący K.G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącej podatku dochodowego. Skarżący oświadczył, że jest bezrobotny, nie posiada majątku, a jego jedynym dochodem jest zasiłek z pomocy społecznej. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, pełnomocnik skarżącego przedstawił dodatkowe informacje, w tym o braku rachunków bankowych, miesięcznych wydatkach na rodzinę, zadłużeniu czynszowym matki oraz załączył dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu K.G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 października 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 16 października 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku K. G. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącemu – K. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
K.G. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 rok.
We wniosku tym skarżący oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jest bezrobotny, bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Nie posiada żadnego majątku, a jego jedynym dochodem jest zasiłek z pomocy społecznej w wysokości 238,50 zł. Skarżący wskazał przy tym, że zamieszkuje w lokalu należącym do matki, która ponosi koszty jego utrzymania. Matka pozostaje na emeryturze.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 5 września 2012 roku wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie decyzji potwierdzającej uzyskanie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z prawem, bądź bez prawa, do zasiłku z tego tytułu, określenie kwoty dochodu osiąganego przez matkę skarżącego, na której utrzymaniu pozostaje skarżący, wskazanie kwoty środków pieniężnych przeznaczanych przez matkę skarżącego na utrzymanie rodziny i lokalu mieszkalnego, nadesłanie wyciągów z posiadanych przez skarżącego i jego matkę rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy oraz przesłanie odpisu (kserokopii) zeznania podatkowego skarżącego za 2011 rok, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy.
W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik wnioskodawcy w drodze pisma z dnia 19 września 2012 roku poinformowała, że skarżący nie posiada rachunków bankowych. Kwota przeznaczana na utrzymanie rodziny wynosi 910 zł, a czynsz nie jest regulowany. Skarżący otrzymuje okresową pomoc od MOPS-u. Do pisma załączono zaświadczenie dotyczące zarejestrowania skarżącego w [...] Urzędzie Pracy w Ł., wyciągi z rachunku bankowego, wezwanie do zapłaty w związku z zaległościami z tytułu opłat miesięcznych za lokal w kwocie 19.881,02 zł, decyzję o przyznaniu skarżącemu zasiłku okresowego z pomocy społecznej w kwocie 238,50 zł oraz zasiłku celowego w kwocie 50 zł z przeznaczeniem na zakup posiłku lub żywności, a ponadto zeznanie podatkowego skarżącego za 2011 rok.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje:
Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – dalej jako "p.p.s.a.".
Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie.
Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, że występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Podkreślić przy tym należy, że ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżący uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada on majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych.
Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz dodatkowych wyjaśnień i informacji wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnego majątku. Jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Z przedłożonych decyzji wynika przy tym, że skarżącemu przysługiwały do dnia 30 września 2012 r. dwa zasiłki z pomocy społecznej w postaci zasiłku okresowego i zasiłku celowego, w łącznej kwocie 288,50 zł. Skarżący zamieszkuje w lokalu należącym do matki i pozostaje na jej utrzymaniu. Matka na utrzymanie rodziny wydatkuje miesięcznie kwotę rzędu 910 zł. Przy czym jej zadłużenie związane z zaległościami z tytułu opłat miesięcznych za powyższy lokal wynosi 19.881,02 zł. Ponadto z analizy zeznania podatkowego wnioskodawcy za 2011 rok wynika, że w 2011 roku skarżący nie osiągnął żadnego dochodu.
Biorąc po uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W ocenie Referendarza sądowego skarżący wykazał bowiem dostatecznie, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i
art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
(MSi)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło