I SA/Łd 959/16
PostanowienieWSA w Łodzi2017-01-12
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinien zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała w sposób wiarygodny swojej sytuacji materialnej i nie udokumentowała poniesionych kosztów utrzymania?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała w sposób wiarygodny swojej sytuacji materialnej, nie udokumentowała wysokości posiadanych dochodów ani poniesionych kosztów niezbędnego utrzymania. Brak wykazania obiektywnej niemożności poniesienia kosztów postępowania skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący R. B. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych i solidarnej odpowiedzialności za zaległości spółki cywilnej. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując na niską emeryturę i potrącenia komornicze. Wniosek został uznany za niepełny i wzbudzający wątpliwości, co skutkowało wezwaniem do uzupełnienia dokumentacji. Skarżący nie przedstawił żądanych dokumentów i informacji.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu R. B. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 stycznia 2017 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] UNP [...] w przedmiocie określenia wysokości należności z tytułu pobranego i niewpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych za poszczególne miesiące 2012. i 2013 roku oraz orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe w tym podatku zlikwidowanej spółki cywilnej p o s t a n a w i a: odmówić skarżącemu R. B. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W dniu 28 września 2016 roku R. B. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku określającą wysokość należności z tytułu pobranego i niewpłaconego podatku dochodowego od osób fizycznych za poszczególne miesiące 2012. i 2013 roku oraz orzekająca o jego solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe w tym podatku zlikwidowanej spółki cywilnej.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł skarżący zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W złożonym na urzędowym formularz PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, nie posiada żadnego majątku, jego jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 900 zł netto miesięcznie z uwagi na potrącenie komornicze w wysokości 350 zł. Dodał, że 150 zł miesięcznie wydaje na leki neurologiczne i 50 zł na telefon. Pozostała kwota wystarcza jedynie na skromne utrzymanie.
Z uwagi na fakt, że oświadczenie wnioskodawcy zawarte w formularzu PPF było niepełne nie wskazywało bowiem w ogóle ponoszonych kosztów niezbędnego utrzymania, oraz wzbudzało uzasadnione wątpliwości co do swej wiarygodności bowiem ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wezwania do wpisu wynika, że korespondencję kierowaną do wnioskodawcy odebrała jego żona wezwaniem z 30 listopada 2016 roku został on zobowiązany do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: nadesłanie odpisów zeznań podatkowych za 2015 i 2014 rok, udokumentowania wysokości dochodu wnioskodawcy na który wskakuje we wniosku o prawo pomocy, wskazanie tytułu prawnego do nieruchomości stanowiącej miejsce zamieszkania skarżącego i udokumentowanie wysokości miesięcznych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego wnioskodawcy oraz innych stałych obciążeń, na które wskazuje we wniosku o prawo pomocy; nadesłanie wyciągów z posiadanych rachunków bankowych za ostatnie 2 miesiące w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Powyższe wezwanie także odebrała zona wnioskodawcy w dniu 12.grudnia 2016 roku. Do chwili obecnej skarżący nie nadesłał żądanych dokumentów i informacji.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek skarżącego nie jest zasadny.
Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata (punkt 4 formularza PPF), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1pkt 1 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Należy jeszcze podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy R. B. wskazał, jedynie, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, nie posiada żadnego majątku, jego jedynym dochodem jest emerytura w wysokości 900 zł netto miesięcznie z uwagi na potrącenie komornicze w wysokości 350 zł. Dodał, że 150 zł miesięcznie wydaje na leki neurologiczne i 50 zł na telefon. Wnioskodawca nie udokumentował wysokości posiadanych na utrzymanie dochodów, nie udzielił też żadnych informacji dotyczących ponoszonych kosztów niezbędnego utrzymania, mimo wystosowanego w tym zakresie wezwania. W tym miejscu należy wskazać, iż w sytuacji, w której oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawcy okaże się niewystarczające dla oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego, i możliwości płatniczych bądź wzbudza, wątpliwości strona jest obowiązana złożyć dodatkowe oświadczenia lub dokumenty źródłowe. Skarżący nie udokumentował kwoty posiadanych na utrzymanie dochodów z tytułu emerytury ani nie udzielił żadnych informacji dotyczących wysokości ponoszonych kosztów utrzymania w tej sytuacji brak jest praktycznie możliwości przeprowadzenia oceny sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych skarżącego w celu ustalenia czy rzeczywiście obiektywnie odpowiada ona przesłankom uzasadniającym przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wnioskodawca w formularzu PPF oświadczył także, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, jednak kierowana do niego korespondencje za każdym razem odbiera jego żona., której sytuacja majątkowa i dochody zostały przez wnioskodawcę zatajone. Podkreślić także należy, że rzeczą strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest wiarygodne wykazanie swojej rzeczywistej sytuacji życiowej, materialnej, która zrealizuje ustawowe przesłanki przyznania tego prawa. Wiarygodne wykazanie rzeczywistej sytuacji materialnej wymaga co do zasady, wiarygodnego wykazania ponoszonych wydatków niezbędnego utrzymania oraz takiegoż wykazania rzeczywiście posiadanych środków finansowych służących ich poryciu z podaniem źródła ich pochodzenia. Postawa skarżącego w przedmiotowym postępowaniu, który zataja informacje dotyczące sytuacji majątkowej i finansowej członków jego rodziny czyni jego twierdzenia o braku środków umożliwiających pokrycie kosztów postępowania całkowicie gołosłownymi. Przyznanie prawa pomocy następuje na wniosek strony zatem to w jej interesie leży całościowe przedstawienie swojej rzeczywistej sytuacji rodzinnej, majątkowej i możliwości płatniczych. W przeciwnym razie musi się ona liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami. Skarżący nie udzielił wiarygodnych informacji pozwalających ustalić jego koszty utrzymania, oraz wysokość posiadanych dochodów służących ich pokryciu, wobec powyższego stosownie do treści art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. należało uznać, że wnioskodawca nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Ake.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło