I SA/Łd 972/21

WyrokWSA w Łodzi2022-03-03

Skład orzekający: Joanna Grzegorczyk - Drozda, Paweł Kowalski, Grzegorz Potiopa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, opierając się na wątpliwościach co do zasadności zwrotu, które nie zostały wystarczająco uzasadnione w postanowieniach organów obu instancji?
Ratio decidendi
Organ podatkowy może przedłużyć termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowej weryfikacji. Jednakże, przedłużenie to musi być oparte na rzeczywistych, obiektywnych wątpliwościach, które muszą być jasno i wyczerpująco uzasadnione w postanowieniu organu. W przypadku braku takiego uzasadnienia, postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu jest wadliwe i podlega uchyleniu.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła deklarację VAT za lipiec 2020 r., wykazując nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu. Naczelnik Urzędu Skarbowego przedłużył termin zwrotu, powołując się na konieczność ustalenia przebiegu transakcji. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Spółka wniosła skargę, zarzucając brak wystarczającego uzasadnienia dla przedłużenia terminu zwrotu oraz niewłaściwe zastosowanie przepisów.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł.-B. Zasądzono od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz A sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 3 marca 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk - Drozda, Sędziowie Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.), Asesor WSA Grzegorz Potiopa, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 3 marca 2022 roku sprawy ze skargi A spółki z o.o. z siedzibą w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za lipiec 2020 r. 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Ł.-B. z dnia [...] r., nr [...]; 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz A sp. z o.o. z siedzibą w Ł. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. I SA/Łd 972/21 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Ł.-B. z dnia [...], przedłużające sp. z o.o. A (dalej: strona, spółka, skarżąca spółka) do dnia 31 marca 2021 r. termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w kwocie 30.540,00 zł wykazanej w deklaracji podatkowej VAT-7 za miesiąc lipiec 2020 r. W uzasadnieniu powyższego postanowienia wskazano, że w korekcie deklaracji podatkowej dla podatku od towarów i usług za lipiec 2020 r., złożonej w dniu 13 sierpnia 2020 r. spółka wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 60 dni w wysokości 30.540,00 zł. W dniu 4 grudnia 2020 r. wszczęta została wobec strony kontrola podatkowa w zakresie zasadności zwrotu VAT za okres lipiec-sierpień 2020 r. W toku kontroli podatkowej prowadzonej przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Ł. – B. w ww. zakresie ustalono, że zadeklarowany przez Spółkę podatek naliczony wynika m.in. z faktury VAT z dnia 29 lipca 2020 r. i faktury zaliczkowej z dnia 14 lipca 2020 r. na łączną wartość netto 144.983,00 zł (podatek VAT 35.216,01) wystawionej przez podmiot B Sp. Jawna. Przedmiotem nabycia był samochód MERCEDES-BENZ SPRINTER rok produkcji 2020, nr rej. [...]. Ustalono również, że strona zadeklarowała wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz fińskich kontrahentów, tj: C Oy, na wartość 176.047,98 zł, D Oy, na wartość 163.618,55 zł. Ze względu na konieczność ustalenia przebiegu transakcji zadeklarowanych przez spółkę organ podatkowy I instancji, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239, art. 274b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm.), art. 87 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług (t.j.: Dz. U. z 2020 r., poz.106 ze zm – dalej u.p.t.u.), postanowieniem z dnia [...], przedłużył do dnia 31 marca 2021 r. termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w kwocie 30.540,00 zł wykazanej w deklaracji podatkowej VAT-7 za miesiąc lipiec 2020 r. Od powyższego postanowienia strona wniosła zażalenie. Organ odwoławczy wskazał, że w toku kontroli podatkowej organ I instancji wystąpił zarówno do krajowych organów podatkowych, jak i do fińskiej administracji podatkowej z wnioskiem o udzielenie informacji dotyczących podmiotów uczestniczących w transakcjach zawartych przez spółkę, bowiem w ocenie organu I instancji zgromadzony materiał nasuwa wątpliwości co do "niezbędnego" udziału spółki w transakcjach, których przedmiotem był zakup samochodów ciężarowych od kontrahenta krajowego celem sprzedaży na rzecz kontrahentów zagranicznych, uwzględniając fakt, iż przeważającym przedmiotem prowadzonej działalności jest działalność księgowa i doradztwo podatkowe. Przypomniano, że powodem przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za lipiec 2020 r. jest konieczność ustalenia przebiegu transakcji zadeklarowanych przez stronę. Z przekazanej przez fińską administrację podatkową odpowiedzi na wniosek SCAC wynika, iż podatnik fiński -C Oy, zaksięgował transakcję dotyczącą samochodu Mercedes Benz Sprinter i zadeklarował wewnątrzwspólnotowe nabycie za lipiec 2020 r. Jednakże to nabycie anulowano w dniu 19 września 2020 r., a wpisy dotyczące go zostały usunięte. Według Fińskiego Rejestru Pojazdów Drogowych samochód jest zarejestrowany od dnia 25 listopada 2020 r. jako własność E OY. Dodatkowo wskazano iż dokumenty będące przedmiotem wezwania organu I instancji z dnia 4 grudnia 2020 r. tj.: strona dostarczyła w dniach 22 i 23 grudnia 2020 r. Zatem na dzień wydania zaskarżonego postanowienia organ I instancji nie był w posiadaniu ww. dokumentów. Wobec tego organ I instancji nie mógł przeprowadzić pełnej weryfikacji zasadności wykazanego zwrotu podatku VAT z uwagi min. na brak pełnej dokumentacji. Zdaniem organu odwoławczego w rozpatrywanej sprawie istnieje specyficzny schemat transakcji, tj. polska spółka B Sp. Jawna zawiera transakcje handlowe dostawy z krajową spółką A Sp. z o.o. Przedmiotem transakcji są auta ciężarowe marki Mercedes-Benz Sprinter. Spółka skarżąca sprzedaje je natomiast w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów do Finlandii. Z kolei spółka B Sp. Jawna zakupionych aut nie może sprzedawać bezpośrednio za granicę, gdyż łamałoby to prawo oficjalnego importera z Finlandii, dlatego w celu sprzedaży do kontrahentów z Finlandii wykorzystywana jest Skarżąca Spółka. W ocenie organu odwoławczego istotnym jest również fakt, że także w odniesieniu do miesiąca sierpnia 2020 r. jest prowadzona przez organ I instancji kontrola podatkowa skutkująca przedłużeniem terminu zwrotu podatku VAT także i za ten okres rozliczeniowy. Co ważne, strona transakcje WDT towarów mających być przedmiotem krajowego nabycia w lipcu i w sierpniu 2020 r. wykazała w lipcu 2020 r. Reasumując – w ocenie organu odwoławczego - okolicznościami, które przemawiają za potrzebą dodatkowej weryfikacji zwrotu są: – wykazanie WDT dotyczącej pojazdu w rozliczeniu za lipiec 2020 r., w sytuacji gdy strona nabyła prawo do rozporządzenia tym towarem jak właściciel dopiero na podstawie faktury z 11 sierpnia 2020 r., – przedmiot prowadzonej przez Stronę działalności gospodarczej, tj. działalność księgowa, doradztwo podatkowe, a więc zasadniczo odmienny od tych transakcji, które wygenerowały zwrot podatku VAT, przy czym zmiana przedmiotu działalności w ww. obszarze została ujawniona w KRS dopiero w dniu 4 września 2020 r., – zaistniały w przedmiotowej sprawie schemat transakcji, jak i rola poszczególnych podmiotów, gdzie polska spółka B Sp. Jawna zawiera transakcje handlowe dostawy z krajową spółką A Sp. z o.o.. Przedmiotem transakcji są auta ciężarowe marki Mercedes-Benz Sprinter. Strona sprzedaje je natomiast w ramach wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów do Finlandii. Z kolei spółka B Sp. Jawna zakupionych aut nie może sprzedawać bezpośrednio za granicę, gdyż łamałoby to prawo oficjalnego importera z Finlandii, dlatego w celu sprzedaży do kontrahentów z Finlandii wykorzystywana jest strona. Na powyższe postanowienie spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W treści skargi pełnomocnik strony skarżącej zarzucił naruszenie prawa materialnego oraz przepisów postępowania, w tym naruszenie: 1. art. 233, art. 217 § 2 i art. 124 oraz art. 210 § 1 pkt 6 i 4 w związku z art. 219 oraz art. 121, art. 122, art. 187 § 1, art. 191 O.p. w związku z art. 87 ust. 2 u.p.t.u., poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia organu I instancji pomimo braku należytego uzasadnienia co do konieczności dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu nadwyżki podatku, w szczególności nie zawierającego wskazania jakie konkretnie wątpliwości uzasadniają przedłużenie terminu do zwrotu podatku i dlaczego organ podatkowy uznał, że takie wątpliwości wystąpiły. 2. art. 87 ust. 2 u.p.t.u. w związku z art. 274b O.p., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w ustalonym w postanowieniu stanie faktycznym, z którego nie wynika, aby zaistniały podstawy do przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku; Wobec przytoczonych zarzutów pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego i poprzedzającego je postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona w zakresie obu podniesionych w niej zarzutów. Podstawą przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wykazanej przez Podatnika w deklaracji za lipiec 2020 r. był art. 87 ust. 2 u.p.t.u. w zw. z art. 247b § 1 O.p. Zgodnie z treścią tego pierwszego przepisu zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 6 i 6a, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju albo na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, wskazany w zgłoszeniu identyfikacyjnym, o którym mowa w odrębnych przepisach, lub na wskazany przez podatnika rachunek banku mającego siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej, jako zabezpieczenie udzielanego przez ten bank lub przez tę kasę kredytu, na podstawie złożonego przez podatnika do naczelnika urzędu skarbowego, w terminie do złożenia deklaracji podatkowej, pisemnego, nieodwołalnego upoważnienia organu podatkowego, potwierdzonego przez bank lub spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową udzielających kredytu, do przekazania tego zwrotu. Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanej w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej lub postępowania podatkowego. Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty. Zgodnie zaś z art. 87 ust. 2b u.p.t.u. weryfikacja zasadności zwrotu różnicy podatku może obejmować sprawdzenie rozliczenia podatnika, rozliczeń innych podmiotów biorących udział w obrocie towarami lub usługami, będącymi przedmiotem rozliczenia podatnika, oraz sprawdzenie zgodności tych rozliczeń z faktycznym przebiegiem transakcji. Z przepisu tego wynika, że zwrot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym nie jest automatyczny i nie zależy tylko od wykazania go w deklaracji sporządzanej przez podatnika, bowiem w razie wątpliwości co do zasadności zwrotu organ wskazany w przepisie, a więc właściwy naczelnik urzędu skarbowego, może przedłużyć termin deklarowanej do zwrotu nadwyżki podatku do czasu sprawdzenia, czy jest ona uzasadniona. Z brzmienia analizowanego przepisu można też wyprowadzić wniosek, że postanowienie przedłużające termin zwrotu nie może być dowolnie uzasadniane, skoro w przepisie użyto takich wyrażeń, jak "zasadność zwrotu" i "wymóg dodatkowego zweryfikowania". Organ podatkowy powinien wskazać na powody odmowy dokonania zwrotu i przedstawić istniejące w tym przedmiocie wątpliwości. Podatnik w tym zakresie powinien otrzymać jasną informację, z czego wynika powód zakwestionowania zasadności zwrotu podatku. Brak wystarczającego uzasadnienia narusza ogólne zasady postępowania, w tym zasadę zaufania obywatela do organów podatkowych. Uzasadnione wątpliwości, uzasadniające przedłużenie terminu do zwrotu podatku, powinny być oparte na obiektywnych racjach, powinny być słuszne i usprawiedliwione (zob. wyrok WSA w Białymstoku z 16 lipca 2014 r. I SA/Bk 217/14, LEX nr 1493703). Jednocześnie z przepisu tego nie wynika, że do wydania postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu różnicy podatku konieczne jest udowodnienie, iż zwrot podatku jest niezasadny. Ustawodawca jedynie wymaga, aby zasadność zwrotu wywoływała podejrzenia. Istota i sens procedury weryfikacyjnej została trafnie określona przez WSA we Wrocławiu w wyroku z 28 sierpnia 2014 r. (I SAB/Wr 5/14, LEX nr 1510332), w którym podkreślono, że "kontrola zasadności VAT jest z założenia kontrolą doraźną, za pomocą której w sposób szybki powinno się zweryfikować zaistniałe wątpliwości w przedmiocie zasadności zwrotu VAT. Szybkość ma tutaj aspekt kluczowy, albowiem z jednej strony pozwala na skuteczne zidentyfikowanie potencjalnych oszustów w zakresie VAT i zastosowanie adekwatnych środków wobec tych podmiotów, jak też ochronę rzetelnych podatników, którzy funkcjonują w systemie VAT przed narażeniem ich na straty ekonomiczne. Procedura ta jednak nie powinna wykraczać poza to, co jest konieczne dla takiej weryfikacji i powodować, że uzyskanie takiego zwrotu jest nadmiernie utrudnione lub w praktyce wręcz niemożliwe. [...] Bezczynność organu kontroli skarbowej w zakresie weryfikacji zasadności zwrotu VAT w pierwszej kolejności uderza w interesy rzetelnego podatnika, u którego brak zwrotu VAT może przyczynić się do jego upadłości z uwagi na utratę przez niego płynności finansowej. Po drugie, ww. postępowanie organu kontroli skarbowej godzi w interesy Skarbu Państwa nie tylko poprzez fakt konieczności zapłaty odsetek za zwłokę w razie stwierdzenia zasadności zwrotu, lecz przede wszystkim dlatego, że niweczy szanse na wykrycie oszustów VAT, co prowadzi do strat budżetowych. Po trzecie, takie postępowanie godzi także w interesy innych państw członkowskich i Unii Europejskiej, albowiem niepodejmowanie działań skutecznych w celu wykrycia oszustów na terytorium Polski jest sprzeczne z systemem VAT i zobowiązaniem Polski w zakresie współpracy w tym zakresie. Nie można zapominać, że funkcjonowanie dużej ilości oszustów w systemie VAT prowadzi do zakłócenia warunków konkurencji, a w konsekwencji ma to negatywny wpływ na funkcjonowanie rynku wewnętrznego. Po czwarte, powyższe godzi też w interesy innych rzetelnych podatników VAT, którzy mają prawo oczekiwać od Państwa skutecznych działań w ww. zakresie tak, aby nie ponosili ujemnych skutków oszustw podatkowych". Sąd rozpatrujący niniejsza sprawę zgadza się ze sformułowanym wyżej poglądem. Analizując treść zaskarżonego postanowienia można dojść do wniosku, że także organ odwoławczy podziela ten pogląd, natomiast utrzymując w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Ł.-B. organ ten doszedł do wniosku, że istnieją rzeczywiste wątpliwości co do zasadności wykazanego zwrotu, które wymagają dalszej weryfikacji, a ponadto, że organ pierwszej instancji w dostateczny sposób wskazał zarówno na te wątpliwości, jak i na zakres koniecznej do przeprowadzenia weryfikacji. A zatem można stwierdzić, że warunki skutecznego przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym są następujące: – istnieją rzeczywiste wątpliwości co do zasadności wykazanego przez podatnika zwrotu; – przedłużenie terminu zwrotu dokonywane jest przez uprawniony do tego organ, czyli naczelnika urzędu skarbowego; – przedłużenie takie dokonywane jest w celu weryfikacji zasadności deklarowanej do zwrotu kwoty nadwyżki, która to weryfikacja może odbyć się w ramach jednej z procedur wymienionych w art. 87 ust. 2 u.p.t.u.; – przedłużenie terminu zwrotu dokonywane jest przed upływem wynikającego z ustawy terminu zwrotu, lub gdy jest to kolejne przedłużenie, przed upływem terminu wyznaczonego przez naczelnika urzędu skarbowego we wcześniejszym postanowieniu; – wskazywane przez organ wątpliwości co do zasadności zwrotu muszą dotyczyć okresu rozliczeniowego, w którym ten zwrot został wykazany. Ponadto powyższe warunki zastosowania art. 87 ust. 2 u.p.t.u. powinny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu postanowienia wydawanego przez właściwego naczelnika urzędu skarbowego, aby możliwa była kontrola takiego aktu, najpierw przez podatkowy organ odwoławczy, a później ewentualnie przez sąd administracyjny. Przedmiotem oceny Sądu w tej sprawie jest nie tylko zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...], ale także poprzedzające je postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Ł.-B. z [...] przedłużające spółce do 31 marca 2021 r. termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za lipiec 2020 r. Wynika to m.in. z tego, że w skardze Spółka wniosła o uchylenie także postanowienia organu pierwszej instancji, a zgodnie z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. z 2019 r. poz. 2325), w skrócie p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przechodząc do analizy wydanych w sprawie przez organy podatkowe postanowień należy stwierdzić, że uzasadnienie postanowienia Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Ł.-B. jest bardzo lakoniczne. Zasadnicza część uzasadnienia tego postanowienia to przytoczenie treści przepisów prawa, co nie wyjaśnia przyczyn wątpliwości organu co do zasadności deklarowanej kwoty zwrotu nadwyżki w rozliczeniu za lipiec 2020 r. Organ nie wskazał też przyczyn tych wątpliwości w pozostałej części uzasadnienia swego postanowienia skoro jedynie ogólnikowo stwierdził konieczność "ustalenia przebiegu transakcji zadeklarowanych przez spółkę w tym m. in. poprzez analizę treści odpowiedzi SCAC przekazanych przez administrację fińską oraz dokumentów wskazanych w treści wezwania skierowanego do spółki, a także uwzględniając konieczność przeprowadzenia innych dowodów" (ostatni akapit na str.2 decyzji organu I instancji – k. 42 akt podatkowych). Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego, jakkolwiek objętościowo obszerniejsze, także nie daje odpowiedzi na to, co było źródłem wątpliwości organów w zakresie prawidłowości deklarowanej przez spółkę kwoty nadwyżki podatku do zwrotu za lipiec 2020 r. Odnosząc się podstawowego argumentu przemawiającego, w ocenie organu odwoławczego, ze przedłużeniem zwrotu VAT za lipiec 2020 r. (wykazanie WDT dotyczącej pojazdu w rozliczeniu za lipiec 2020 r., w sytuacji gdy strona nabyła prawo do rozporządzenia tym towarem jak właściciel dopiero na podstawie faktury z 11 sierpnia 2020 r.) Sąd w tym zakresie zgadza się ze argumentacją skargi. Przede wszystkim - organ I instancji nie uzasadniał przedłużenia terminu zwrotu VAT powyższą okolicznością – jest to niewątpliwie argument, który pojawia się dopiero na etapie po wniesieniu zażalenia i gdyby przyjąć, że organ II instancji mógł "uzupełniać" zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji nowymi tezami (niemal rok po wydaniu pierwotnego postanowienia w grudniu 2020 r.) - zwalniałoby to organ I instancji z poczynienia jakichkolwiek ustaleń na moment wydania postanowienia. Poza tym nawet gdyby okoliczność ta mogła by być brana pod uwagę w przedmiotowej sprawie to nie wiadomo, na jakiej podstawie organ przyjął stanowisko, że strona nabyła prawo do rozporządzenia tym towarem jak właściciel dopiero na podstawie faktury z 11 sierpnia 2020 r. - prawo do rozporządzenia towarem jak właściciel jest kategorią faktyczną i nie można ograniczać się jedynie do wzięcia pod uwagę daty sprzedaży na fakturze. Nie może również ujść uwadze Sądu fakt, że organ II instancji za zasługującą na akceptację uznał argumentację Naczelnika Urzędu Skarbowego, zgodnie z którą zgromadzony materiał nasuwa wątpliwości co do "niezbędnego" udziału Spółki w transakcjach zakupu samochodów ciężarowych od dostawców krajowych i następnie dokonywania WDT do Finlandii, zwłaszcza że przeważającym przedmiotem działalności Spółki jest działalność księgowa i doradztwo podatkowe. Po pierwsze powyższa argumentacją (z którą rzekomo zgadza się organ II instancji) nie pojawia się w uzasadnieniu postanowienia organu I instancji ponieważ merytoryczne uzasadnienie rozstrzygniecie Naczelnika Urzędu Skarbowego ogranicza się jedynie do cytowanego przez Sąd (we wcześniejszym fragmencie niniejszych rozważań) akapitu. Po drugie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. nie wyjaśnił też jak należy rozumieć sformułowanie uzasadnienia o wątpliwościach co do "niezbędnego" udziału Spółki w transakcjach zakupu samochodów ciężarowych od kontrahenta krajowego i sprzedaży do kontrahenta zagranicznego. Nie wiadomo, czy organ ma wątpliwości co do rzeczywistości tych transakcji, a jeżeli tak, to na jakiej podstawie, czy też ma co innego na uwadze. Należy również podkreślić, że określony i wpisany w KRS przedmiot działalności Spółki nie wyklucza możliwości dokonania także czynności spoza tego zakresu, zaś przedmiot działalności Spółki został rozszerzony m.in. o sprzedaż hurtową i detaliczną pojazdów samochodowych z wyłączeniem motocykli. Poza tym Spółka w toku postępowania złożyła obszerne wyjaśnienia co do przyczyn i zakresu podjęcia dodatkowej działalności polegającej na zakupie w kraju samochodów dostawczych i wysyłania ich w ramach WDT do Finlandii w celu użytkowania przez nabywców jako kampery. Reasumując wątek konstrukcji uzasadnień kontrolowanych postanowień Sąd ocenił, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. rozpatrując sprawę wniesionego zażalenia, nie zauważył, iż organ podatkowy I instancji nie przedstawił jakiegokolwiek uzasadnienia w zakresie uprawdopodobnienia okoliczności powodujących wątpliwości w sprawie zwrotu VAT, a jednocześnie sam podjął próbę uzasadnienia zastosowania omawianej instytucji z wykorzystaniem argumentacji, która w ogóle nie była przedmiotem analizy Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. – B. Przechodząc do kolejnej kwestii wskazać trzeba, ze duża nadwyżka do zwrotu podatku naliczonego nad należnym w deklaracji za lipiec 2020 r. wynika z zadeklarowanego w rozliczeniu podatku naliczonego z transakcji dotyczących zakupu samochodów Mercedes Benz SPRINTER od kontrahent B Sp. Jawna. Transakcji dokonano na wartość 144.983,00 zł (VAT 35.216,01 zł). Wątpliwości w zakresie prawidłowości rozliczenia mogłyby zatem wiązać się z transakcją zakupu pojazdu od podmiotu krajowego, czyli od B Sp. Jawna. Należy więc zauważyć, że organy nie wskazały na jakieś konkretne okoliczności mogące być przyczyną wątpliwości co do rzetelności zakupu tego samochodu rozliczonego w deklaracji za lipiec 2020 r. Zgodzić się należy ze stroną skarżącą, że okoliczności dotyczące ograniczeń oficjalnego importera z Finlandii nie mogą mieć jakiegokolwiek znaczenia dla ustalenia, czy spółce przysługuje prawo do zwrotu podatku naliczonego w związku z zakupem samochodów ciężarowych. Przepisy u.p.t.u. nie zawierają norm prawnych, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tego powodu, że strony obrotu gospodarczego zastrzegły zakaz sprzedaży towaru np. na określone rynki. Reasumując Sąd stwierdza, że organ nie wskazał na istnienie rzeczywistych wątpliwości co do zasadności zwrotu nadwyżki podatku za lipiec 2020 r., co uzasadnia zarzut naruszenia przepisów postępowania sformułowany w punkcie 2) zarzutów skargi. Skoro nie zostało wykazane istnienie przesłanek do zastosowania art. 87 ust. 2 zdanie drugie u.p.t.u., to zasadny jest też zarzut naruszenia przepisu prawa materialnego podniesiony w punkcie 1) zarzutów skargi. Dlatego też na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 P.p.s.a. należało uchylić zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-B. Sprawa niniejsza została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 i 4 P.p.s.a. oraz § 2 ust. 1 pkt 2) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1687). k.ż.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło