I SA/Łd 975/15

PostanowienieWSA w Łodzi2015-11-23

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie tej przesłanki uzasadnia przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Stan faktyczny
Skarżący E. G. i A. G. złożyli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. dotyczącą uchylenia nakazu płatniczego i ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego. W skardze wnieśli o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Po złożeniu wstępnych oświadczeń o stanie majątkowym, które okazały się niewystarczające, skarżący zostali wezwani do uzupełnienia wniosku. W odpowiedzi przedstawili dodatkowe oświadczenia i dokumenty.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącym E. G. i A. G. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 23 listopada 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosków E. G. i A. G. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi E. G. i A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie uchylenia w całości w trybie wznowienia postępowania decyzji – nakazu płatniczego i ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za 2009 rok p o s t a n a w i a: przyznać skarżącym – E. G. i A. G. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. E. G. i A. G. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie uchylenia w całości w trybie wznowienia postępowania decyzji – nakazu płatniczego i ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za 2009 rok. W skardze skarżący wnieśli o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w osobie Z. N. (Kancelaria [...] z siedzibą w Ł. przy ul. A. 4). W zawartych na urzędowych formularzach (PPF) oświadczeniach o stanie rodzinnym, majątku i dochodach E. G. i A. G. podali, że są małżeństwem i prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Ich majątek stanowią nieruchomości w postaci domu o pow. 200 m2 i nieruchomości rolnej o pow. 1,41 ha. Skarżąca jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna i nie osiąga żadnych dochodów, z kolei skarżący osiąga dochód z tytułu działalności gospodarczej w kwocie 2.100 zł (brutto miesięcznie). Skarżący podkreślili przy tym, że posiadają zadłużenie z tytułu podatku od nieruchomości, zadłużenie w ZUS, ponoszą koszty leczenia i utrzymania nieruchomości, bliżej nie precyzując jednak kwoty tego zadłużenia. Ponadto oświadczyli, że nie zatrudniają i nie pozostają w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższych wnioskach oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawców, zarządzeniem z dnia 20 października 2015 roku wezwano skarżących do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie wyciągów z ewentualnie posiadanych przez nich rachunków bankowych z okresu ostatnich 3 miesięcy, wyjaśnienie kwestii osiągania dochodu z tytułu posiadania nieruchomości rolnej o pow. 1,41 ha, określenie kwoty powołanego we wniosku zadłużenia w podatku od nieruchomości i z tytułu ubezpieczenia społecznego w ZUS oraz podanie kwoty wydatków ponoszonych miesięcznie na leczenie, zakup lekarstw i utrzymanie nieruchomości, w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący w drodze pism z dnia 16 listopada 2015 roku przedstawili dodatkowe oświadczenia i dokumenty dotyczące ich sytuacji majątkowej. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została uregulowana w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Ze złożonych wniosków o przyznanie prawa pomocy i przedstawionych dodatkowych oświadczeń oraz dokumentów wynika, że skarżący są małżeństwem i prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Ich majątek stanowią nieruchomości w postaci domu o pow. 200 m2 i nieruchomości rolnej o pow. 1,41 ha. Skarżąca jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku z tego tytułu. Skarżący natomiast osiąga dochód z tytułu działalności gospodarczej w kwocie 2.100 zł (brutto miesięcznie). Skarżący osiągają także dochód z tytułu wynajęcia budynku w wysokości 600 zł miesięcznie. Przy tak kształtującym się budżecie rodziny zadłużenie małżonków w podatku od nieruchomości wynosi ok. 60.000 zł, a zadłużenie skarżącego w ZUS zamyka się kwotą ok. 9.000 zł. Ponadto skarżący na utrzymanie nieruchomości, zakup lekarstw i leczenie wydatkują kwotę rzędu 500-600 zł. Niekiedy z braku środków zmuszeni są korzystać z pomocy córki. Oboje nie posiadają rachunków bankowych. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, referendarz sądowy uznał, że wnioski skarżących zasługują na uwzględnienie i przyznał im prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Skarżący wykazali bowiem, iż nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Wykazanie zaś spełnienia tej przesłanki uzasadnia przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Jednocześnie odnosząc się do zawartej we wniosku prośby skarżących o ustanowienie radcy prawnego z urzędu w osobie Z. N. referendarz sądowy uznał za niezbędne wyjaśnić skarżącym, że zgodnie z wprowadzonym ustawą z dnia 12 lutego 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a obowiązującym od dnia 10 kwietnia 2010 r. art. 244 § 3 p.p.s.a., jeżeli strona we wniosku wskazała adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego, właściwa okręgowa rada adwokacka, rada okręgowej izby radców prawnych, Krajowa Rada Doradców Podatkowych lub Krajowa Rada Rzeczników Patentowych, w miarę możliwości i w porozumieniu ze wskazanym adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym, wyznaczy adwokata, radcę prawnego, doradcę prawnego lub rzecznika patentowego wskazanego przez stronę. W świetle powyższego ocena możliwości wyznaczenia w przedmiotowej sprawie pełnomocnikiem z urzędu radcy prawnego – Z. N. należeć będzie zatem do Okręgowej Izby Radców Prawnych w Ł.. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło