I SA/Łd 981/16

WyrokWSA w Łodzi2017-02-23

Skład orzekający: WSA Paweł Kowalski, WSA Tomasz Adamczyk, NSA Bogusław Klimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe zasadnie odmówiły umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości, uznając, że nie wystąpiły przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, pomimo poniesienia przez podatnika strat w wyniku pożaru i problemów z płatnościami od najemców?
Ratio decidendi
Organy podatkowe nie naruszyły przepisów prawa materialnego ani proceduralnego, odmawiając umorzenia zaległości podatkowych. Podatnik, będąc przedsiębiorcą, nie wykazał w sposób wystarczający poniesienia strat uzasadniających umorzenie, a jego ogólna sytuacja finansowa, mimo pewnych trudności, nie uzasadniała zastosowania instytucji umorzenia ze względu na ważny interes podatnika lub interes publiczny. Instytucja umorzenia ma charakter uznaniowy i wyjątkowy, a jej zastosowanie wymaga wykazania nadzwyczajnych okoliczności, które nie zostały w tej sprawie udowodnione.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wnioski o umorzenie zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości za styczeń i luty 2016 roku, powołując się na straty poniesione w wyniku pożaru maszyn (ok. 430.000 zł) oraz problemy z płatnościami od najemców. Organy podatkowe odmówiły umorzenia, uznając, że straty nie zostały udowodnione w wystarczający sposób, a sytuacja finansowa spółki, mimo pewnych trudności, jest dobra i nie uzasadnia zastosowania ulgi. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i błędne ustalenie stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 23 lutego 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Kowalski Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Adamczyk (spr.) Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Protokolant: Asystent sędziego Marcin Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2017 roku sprawy ze skargi Zakładu Produkcyjno Handlowego A Z. spółki jawnej z siedzibą w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości za styczeń i luty 2016 roku oddala skargę. , , Zaskarżoną decyzją z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], którą odmówiono Zakładowi Produkcyjno Handlowemu "A" Z. Spółka jawna umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości za styczeń i luty 2016 roku. Organ odwoławczy wskazał, iż Zakład Produkcyjno Handlowy "A" Z. Spółka jawna, złożyła w dniu 23 lutego 2016 roku wnioski o udzielenie pomocy de minimis w postaci umorzenia zaległości podatkowych za styczeń 2016 roku w kwocie 9.591,00 zł i luty 2016 roku w kwocie 9.591,00 zł. Główną przesłanką do udzielenia wnioskowanej pomocy de minimis - zdaniem Spółki -jest strata przekraczająca 200.000,00 zł spowodowana przez Firmę B Spółka z o.o. Nadto zdaniem skarżącej w wyniku pożaru, który miał miejsce w Z. pod Ł. doszczętnie spłonęła część maszyn Spółki, straty z tego tytułu wyniosły około 430.000,00 zł. Jednocześnie podniesiono,, iż sprawozdania finansowe za okres trzech ostatnich lat obrotowych zostały dołączone do wniosku za sierpień 2015 roku. Decyzją z dnia [...] organ podatkowy pierwszej instancji odmówił Spółce umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości za styczeń i luty 2016 roku w kwocie 19.182,00 zł wraz z należnymi odsetkami w kwocie 383,00 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji we wskazanej na wstępie decyzji po przytoczeniu treści przepisów art. 67a § 1 pkt 3 i art. 67b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.), dalej: o.p., oraz szeregu orzeczeń sądów administracyjnych w tym przedmiocie, podzieliło stanowisko Prezydenta Miasta Ł., że w sprawie nie zachodzą przesłanki do umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za styczeń i luty 2016 r. Organ odwoławczy podkreślił, że strona – w swoim interesie – powinna przedłożyć wyjaśnienia i dowody na okoliczność występowania w sprawie przesłanek z art. 67a § 1 pkt 3 o.p., w tym w szczególności dokumentujące przyczyny, w których upatruje potrzeby umorzenia. Z przedłożonych przez Spółkę materiałów nie wynika, iż Spółka poniosła takie straty, które warunkują przyznanie wnioskowanej ulgi. Postanowieniem z dni [...] marca 2016 roku organ podatkowy pierwszej instancji wezwał Spółkę do przedstawienia dokładnych informacji na temat wyliczenia strat poniesionych przez Spółkę w pożarze w miejscowości Z. oraz ewentualnego pokrycia szkód przez ubezpieczyciela. Spółka odpowiedziała pismem z dnia 24 marca 2016 roku, w którym wskazała że w wyniku pożaru, który miał miejsce w Z. pod Ł. w styczniu 2015 roku doszczętnie spłonęła część maszyn, których właścicielem była Spółka. Straty Spółki z tego tytułu to kwota ok. 430.000,00 zł, nie licząc innych kosztów towarzyszących temu zdarzeniu. Firma z powodu braku maszyn musiała znaczenie ograniczyć asortyment tj. rodzaje przędzy, którą produkuje, a straty, jakie firma ponosi miesięcznie kształtują się na poziomie 5 tys. zł. Prezydent Miasta Ł. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2016 roku włączył do postępowania materiał dowodowy z postępowania dotyczącego udzielenia ulgi za poprzedni okres, w wyniku czego został załączony spis zniszczonej przędzy; umowę dzierżawy urządzeń wraz ze spisem maszyn oraz spis zniszczonych maszyn, a także faktury zakupowe tych maszyn. Nadto pismem z dnia 12 listopada 2015 roku organ pierwszej instancji wezwał Spółkę do dostarczenia wszelkich dokumentów potwierdzających, że w wyniku pożaru w miejscowości Z. spłonęły maszyny stanowiące własność Spółki, w tym w szczególności protokoły oraz dokumenty inwentaryzacyjne, jaki sporządzano dla celów oszacowania strat oraz dla ubezpieczyciela, a których wynika, że właścicielem utraconych maszyn jest Spółka. Odpowiadając na to wezwanie Spółka przedłożyła umowę dzierżawy urządzeń oraz spis maszyn, wskazując że spis zniszczonych maszyn i zniszczonej przędzy został wysłany 23 września 2015 roku, Spółka poinformowała, że odszkodowanie zostało zakończone i nie otrzymała żadnego odszkodowania za poniesione straty, ponieważ całe odszkodowanie z OC firmy, która spowodowała pożar przypadło firmie, której budynek został spalony. Tutejsze Kolegium odnosząc się do tego po pierwsze wskazuje, iż Spółka nie wykazała, iż wydzierżawione maszyny uległy zniszczeniu w wyniku pożaru. W piśmie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w B. z dnia 28 stycznia 2015 roku nie zostały bowiem wymienione maszyny do produkcji przędzy, a jedynie ciąg technologiczny przerobu odpadów na olej opałowy oraz trzy linie do produkcji opakowań z tworzyw sztucznych. Wzywana dwukrotnie Spółka przesłała jedynie sporządzone przez siebie wykazy maszyn. Po drugie Spółka nie wykazała wartości tych maszyn, bowiem także wartość wynika jedynie ze sporządzonego wykazu. Spółka złożyła kopie faktur zakupowych urządzeń, natomiast za stratę Spółki można uznać jedynie wartość maszyn w chwili ich zniszczenia, nie zaś zakupu. Stąd też SKO w Ł. stwierdziło, że pomimo dwukrotnych wezwań organu Spółka nie udowodniła, iż poniosła stratę w wyniku pożaru oraz że szkoda ta wyniosła 430.000,00 zł. Zauważono, że Spółka pomimo wezwań nie wykazała, że próbowała uzyskać pokrycie tej szkody u ubezpieczyciela, bądź też od innych podmiotów czy osób, z winy której powstała szkoda. Taka szkoda, jaką jest zawiniony przez inne podmioty pożar, winna być naprawiona zasadniczo przez te podmioty, które wyrządziły szkodę, bądź też w drodze ubezpieczeń. Fakt, że w wyniku ubezpieczenia od odpowiedzialności została pokryta strata wyłącznie właściciela budynku nie blokuje bowiem możliwości dochodzenia roszczeń przez Spółkę, która w wyniku pożaru poniosła szkodę. Brak uzyskania takiego naprawienia szkody, szczególnie w sytuacji kiedy Spółka nie wykazała nawet starań o naprawienie tych szkód we właściwej do tego drodze cywilnoprawnej, nie może stanowić o umorzeniu zaległości w podatku od nieruchomości. Zdaniem organu, Spółka wydzierżawiając maszyny powinna była rozważyć ich ubezpieczenie na wypadek ich uszkodzenia, co jest częstą praktyką wśród wynajmujących i wydzierżawiających. Podnoszona w odwołaniu okoliczność, że postępowania sądowe oraz późniejsze postępowania egzekucyjne nie gwarantują wyegzekwowania należności nie mogą świadczyć o tym, że obowiązek pokrycia takich strat mają organy podatkowe dokonując umorzenia zaległości podatkowej. Dalej organ zauważył, że Spółka wskazała, iż nie ma zwyczaju korzystania z instytucji pomocowych, dotacji i innych instrumentów umożliwiających na finansowanie swojej działalności, zaś sytuacja w której się znalazła w związku z prowadzoną przez siebie działalnością jest sytuacją nadzwyczajną i uzasadnia sięgnięcie po pomoc ze strony lokalnych organów. Spółka podkreśliła, że zarządzanie dużym obiektem przemysłowym w tak trudnym środowisku, jakim jest Ł. jest niezwykle skomplikowane nawet dla przedsiębiorców, którzy od lat działają w branży. Spółka zauważyła, że większość najemców Spółki zalega z zapłatą bieżących należności oraz czynszów, a ogólny stan przeterminowanych należności i czynszów wynosi ok. 638.372,35 zł, co ma duże znaczenie, bo dochód z najmu powierzchni użytkowych stanowi jeden z głównych dochodów Spółki. Organ stwierdził, że każdy obywatel, rozpoczynając działalność gospodarczą, powinien podejmować decyzje w sposób przemyślany i zgodny z prawem. Nie można przerzucać konsekwencji działania podmiotu, który jest profesjonalistą, na państwo i społeczeństwo. Także zadłużenie wobec innych niż organ podatkowy instytucji nie może stanowić uzasadnienia dla umorzenia zaległości podatkowych, bowiem takie działanie również byłoby równoznaczne z przerzuceniem ekonomicznego ryzyka działalności skarżącego na pozostałych podatników. Przerzucanie skutków ryzyka związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej nie leży w interesie społecznym, gdyż bezzasadnie uszczupla należne budżetowi państwa wpływy, a nadto niezasadne jest wspieranie publicznymi środkami nieefektywnego podmiotu gospodarczego. Nawet konieczność zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej ze względu na utratę płynności finansowej jest typowym problemem w gospodarce wolnorynkowej. Prowadząc działalność gospodarczą należy mieć na uwadze ryzyko, które zawsze jej towarzyszy, i które ponosi podatnik bez możliwości przerzucania tego ryzyka na budżet państwa czy też jednostki samorządu terytorialnego. SKO w Ł. uznało, że podniesione przez Spółkę okoliczności utraty części dochodów od najemców mieszczą się w ramach normalnego ryzyka gospodarczego, które to ryzyko obciąża przedsiębiorcę. Sytuacja podatnika nie jest w tym zakresie wyjątkowa, co Spółka sama przyznała, podnosząc że zarządzanie dużym obiektem przemysłowym, w tak trudnym środowisku, jakim jest miasto Ł., jest niewątpliwie skomplikowane, nawet dla przedsiębiorców, którzy od lat działają w branży. Ponadto, nawet jeżeli by uznać działania kontrahenta za przestępcze, a bez prawomocnego wyroku skazującego za takie czyny nie można tego stwierdzić, to nie uzasadnia to umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości, a to ze względu na to, że ryzyko prowadzenia działalności obejmuje również straty w działalności spowodowane nieuczciwym działaniem kontrahentów. Niemożliwość odzyskania środków finansowych w drodze egzekucji, z uwagi na oddalenie wniosku o ogłoszenie upadłości na podstawie art. 13 ustawa z dnia 28 lutego 2003 roku Prawo upadłościowe (tekst jednolity Dz. U. z 2015 roku, poz. 233 z późn. zm.). tzn. w sytuacji kiedy majątek niewypłacalnego dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania także mieści się w normalnym ryzyku gospodarczym kontrahenta takiego podmiotu, bowiem takie sytuacje są w praktyce częste, a każdy rozsądny przedsiębiorca podejmując działalność powinien takie ryzyko przewidywać. Faktyczna niemożność odzyskania tych środków od B Sp. z o.o. nie oznacza przy tym, że w podobny sposób nie będą mogły być wyegzekwowane pozostałe należności przeterminowane. Następnie organ wskazał, że jak wynika z załączonej do bilansu analizy ekonomiczno - finansowej przychody ze sprzedaży wyrobów i usług na koniec grudnia 2015 roku wyniosły 7.378.349,79 zł, natomiast koszty 4.919.102,70 zł. Wynik wykazany w bilansie w pozycji zysku za 2015 rok 4.865.752,57 zł. na który to wynik miała wpływ sprzedaż nieruchomości z zyskiem 2.703.651,68 zł. Na zmniejszenie wyniku wpłynęła mniejsza produkcja wyrobów i usług oraz zmniejszenie przychodów z najmu oraz likwidacja zniszczonych w pożarze maszyn. Wobec powyższego SKO w Ł. stwierdziło, że przychody Spółki ze sprzedaży wyrobów i usług oraz z najmu uległy pogorszeniu, jednakże sytuację Spółki należy uznać za dobrą. Generuje ona nadal wysoki zysk bilansowy. Spółka reguluje wszystkie pozostałe zobowiązania publiczno - prawne, poza podatkiem od nieruchomości z którym zalega nie płacąc tych należności od marca 2015 roku. Zauważono, że Spółka sprzedała dwie nieruchomości uzyskując za nie łączną kwotę 3.050.000,00 zł netto. Tym samym dobra sytuacja finansowa Spółki, pomimo jej pogorszenia, nie przemawia za umorzeniem zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości. Jak wynika z załączonej do bilansu analizy ekonomiczno - finansowej zatrudnienie w Spółce nie uległo zmniejszeniu i na dzień 31 grudnia 2015 roku wynosiło 41 osób, w tym 2 osoby na urlopach wychowawczych - w przeliczeniu na etaty 30,73, na dzień 30 listopada 2015 roku wynosi 41 osób - etaty 32,75. W ostatnim czasie (okres 2014-2015) zatrudnienie Spółki jest stabilne. Organ odwoławczy nadmienił, że co do zasady wspieranie zatrudnienia mieści się oczywiście w interesie społecznym, jednakże w interesie społecznym jest również zapewnienie dochodów budżetowych gminy, która z tych dochodów realizuje szereg istotnych społecznie zadań. Podkreślił, iż Spółka pomimo utraty zysków ze sprzedaży i wynajmu, nadal realizuje znaczny zysk, powiększony dodatkowo sprzedażą części nieruchomości. Tym samym trudno jest wskazać na związek przyczynowy pomiędzy wnioskowanym umorzeniem zaległości, a utrzymaniem zatrudnienia, w szczególności że na zatrudnienie u przedsiębiorcy, poza jego kosztami, znaczny wpływ mają inne czynniki, w tym przede wszystkim zapotrzebowanie na pracowników wynikające z podejmowanych przez podmiot gospodarczy działalności oraz ich wydajność. Powyższe – w ocenie organu drugiej instancji – daje podstawę do stwierdzenia, że umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości wobec Spółki, która od marca 2015 roku zaprzestała całkowicie wpłat podatku od nieruchomości, nie mieści się także w interesie społecznym i nie może stanowić o umorzeniu zaległości na podstawie art. 67a § 1 pkt 3 o.p. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Zakład Produkcyjno Handlowy "A" Z. Spółka jawna wniósł o uchylenie ww. decyzji SKO w Ł. i decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: - art. 67a § 1 pkt 3 o.p. poprzez jego błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że w przedmiotowej sprawie nie występują przesłanki "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego"; - art. 122 o.p. poprzez jego niezastosowanie i błędne dokonanie analizy materiału dowodowego, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego i uznaniem, iż w sprawie nie występują przesłanki "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego"; - art. 121 § 1 w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 o.p. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania w sposób rzetelny i budzący zaufanie do organów podatkowych, w szczególności poprzez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, co skutkowało przyjęciem, że brak jest podstaw do umorzenia zaległego podatku od nieruchomości; W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona gdyż rozpoznając wnioski o umorzenie zaległości za wskazane okresy , organy podatkowe nie naruszyły ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów proceduralnych w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Jak wynika z zaskarżonej decyzji materialnoprawną podstawą jej podjęcia był przepis art. 67a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa – dalej: "Op." – który przewiduje możliwość, na wniosek podatnika, umorzenia w całości lub w części zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Z uwagi na to , że wnioskodawca jest przedsiębiorcą, zastosowanie do udzielenia wnioskowanej przez stronę ulgi ma także przepis art. 67b Ordynacji podatkowej, określający warunki udzielenia ulg stanowiących pomoc publiczną, nie stanowiących tej pomocy oraz będących tzw. pomocą de minimis. Podkreślić jednakże należy, że bez względu na uregulowania ww. przepisu, w każdym przypadku organ udzielający ulgi powinien stwierdzić, czy spełnione zostały przesłanki określone w art. 67a § 1 Op. Jeżeli ważny interes podatnika lub interes publiczny nie występują w sprawie, organ podatkowy nie może udzielić ulg w spłacie należności, nawet jeżeli pomoc taka byłaby dopuszczalna na gruncie odrębnych przepisów, w tym art. 67b Op. Na wstępie czynionych rozważań Sąd stwierdza , że podziela utrwalone stanowisko judykatury oraz piśmiennictwa wyrażane na gruncie art. 67a § 1 Op. , że interpretacja powyższego przepisu i jego prawidłowe zastosowanie musi uwzględniać ten podstawowy fakt, że przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych ma charakter uznaniowy. Z istoty uznania administracyjnego wynika, że organ podatkowy ma swobodę wyboru określonego rozwiązania (por. wyrok NSA z dnia 26 września 2002 r. III SA 659/2001, ONSA 2003/3 poz. 105 wydany na tle analogicznego unormowania zawartego wcześniej w art. 67 Op. oraz aprobującą glosę do tego orzeczenia M. Jaśkowskiej, zamieszczoną w OSP 2003/9 poz. 112). Zatem nawet ustalenie istnienia przesłanek, o których mowa w art. 67a § 1 pkt 3 Op., nie wiąże organu podatkowego, to znaczy ,że organ podatkowy nie musi podjąć korzystnej dla podatnika decyzji. Może (w ramach swego uznania) zadecydować o odmowie przyznania ulgi, nawet wówczas, gdy istnieje "ważny interes podatnika", czy też "interes publiczny". Z powyższym wiąże się integralnie charakter i możliwość sprawowania kontroli sądowej decyzji uznaniowych , która jest znacznie ograniczona. Sprowadza się zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury. Prawidłowe zastosowanie art. 67a Op. wiąże się bowiem z obowiązkiem ustalenia przez organ podatkowy, czy w danej sprawie mają miejsce przesłanki uzasadniające przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. W konsekwencji organ podatkowy powinien w sposób prawidłowy przeprowadzić postępowanie dowodowe w sprawie, by na tej podstawie stwierdzić, czy występuje "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny". Jest zatem obowiązany dokładnie wyjaśnić okoliczności faktyczne sprawy (art. 122 Op.), a w szczególności w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy (art. 187 § 1 Op.) oraz wszechstronnie i wnikliwie rozważyć całokształt tego materiału (art. 191 Op.). Dopiero po ustaleniu w sposób właściwy stanu faktycznego sprawy może dokonać prawidłowej oceny przesłanek warunkujących zastosowanie art. 67a Op. Z tego punktu widzenia Sąd nie dopatrzył się uchybień w postępowaniu organu odwoławczego. Organ podatkowy zebrał i ocenił materiał dowodowy dotyczący sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej spółki. Ponadto umożliwił stronie czynny udział w postępowaniu wzywając do złożenia informacji o jej sytuacji finansowej oraz materialnej, a także informując o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym oraz o możliwości wypowiedzenia się co do tego materiału. Organ podatkowy nie naruszył zatem zasad prowadzenia postępowania dowodowego. Tym samym sąd uznaje ustalony przez organy stan faktyczny za prawidłowy, w ramach którego organy zasadnie z perspektywy kierunkowych dyrektyw wyboru , mając na uwadze treść cytowanego art. 67a § 1 pkt 3 Op. skoncentrowały się na ocenie, czy sytuacja skarżącej spółki jawnej uzasadnia przyjęcie, że za wnioskowanym przez nią umorzeniem zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za styczeń i luty 2016 r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę, przemawia istnienie jej ważnego interesu lub interesu publicznego. Wbrew skarżącej sąd opowiada się za poglądem , iż ogólną dyrektywą interpretacyjną przy stosowaniu powyższego przepisu powinno pozostać uznanie wyjątkowości instytucji umorzenia zaległości podatkowych, jako nieefektywnej formy wygaszania zobowiązań podatkowych i jako odstępstwa od zasady powszechnego opodatkowania. Wpływy z podatków przeznaczane są bowiem na realizację różnych celów społecznych, a więc odpowiednio do tej okoliczności, odstąpienie od ich poboru musi być podyktowane wystąpieniem szczególnie ważnych i uzasadnionych, również z punktu widzenia obiektywnych kryteriów, powodów, które w ustawie w sposób ogólny określono jako ważny interes podatnika lub interes publiczny (por. wyrok NSA z dnia 15 marca 2013 r. o sygn. akt II FSK 1535/11, wyrok WSA w Łodzi z 24 lutego 2016 r. sygn. akt I SA/Łd 866/15 ). W orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, że o istnieniu ważnego interesu strony decydują zobiektywizowane kryteria, na podstawie których organ rozstrzyga o umorzeniu lub nie zaległości podatkowej. Podkreśla się przy tym, iż ważnego interesu strony nie można utożsamiać z jej subiektywnym przekonaniem o potrzebie umorzenia zaległości. Ponieważ instytucja umorzenia ma charakter wyjątkowy (zasadą jest bowiem płacenie podatków), uzasadnieniem jej zastosowania będzie wystąpienie względów nadzwyczajnych i okoliczności, które mogłyby zachwiać podstawami egzystencji podmiotu wnioskującego o ulgę (zob. S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek - Ordynacja podatkowa. Komentarz; Wydawnictwo Prawnicze LexixNexis, Warszawa 2004; s. 253). Również "interes publiczny", o jakim mowa w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej, nie został przez ustawodawcę zdefiniowany. Pojęcie to powinno być oceniane z uwzględnieniem wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów państwa. Przy jego ocenie należy też uwzględnić zasadność obciążenia państwa, a w rezultacie całego społeczeństwa, kosztami udzielonej w ten sposób pomocy, na tle sytuacji finansowej państwa. Niemożność jednoznacznego zdefiniowania tego pojęcia powoduje, że w każdym indywidualnym przypadku jego znaczenie może uwzględniać różne aspekty wskazanych wyżej wartości. Dokonując w tak zakreślonych ramach prawnych kontroli zaskarżonej decyzji zdaniem sądu organy podatkowe właściwie oceniły sytuację skarżącej Spółki i okoliczności podnoszone przez nią w toku postępowania, uznając w rezultacie, iż brak jest podstaw do umorzenia przedmiotowych zaległości podatkowych z uwagi na nie wystąpienie w sprawie niezbędnych do tego przesłanek. Dotyczy to zarówno przesłanki ważnego interesu podatnika, jak i interesu publicznego. Zdaniem Sądu, powyższa ocena jest swobodna i przeprowadzona w zgodzie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, jak też uwzględnia przyjętą w orzecznictwie wykładnię przepisów dotyczących przyznawania przywilejów podatkowych w postaci umorzenia zaległości podatkowych. Wynik powyższej oceny, mimo że niezgodny z oczekiwaniami skarżącej spółki jawnej , nie może oznaczać, że przeprowadzone postępowanie było niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Motywy rozstrzygnięcia zostały szczegółowo wyjaśnione w decyzjach , których uzasadnienie wskazuje przyczyny, dla których organ odmówił wnioskowanego umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za styczeń i luty 2016 r. w kwocie 19.182,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę. Jako główne powody zgłoszonych wniosków powołano stratę przekraczającą 200 tyś. złotych spowodowaną przez firmę B sp. z o.o. , której działalność ocenia skarżąca negatywnie także z punktu widzenia zaangażowania przez urzędy milionowych dotacji z UE , kolejną niemniej istotną jest strata oceniona na ok. 430.000 zł wywołana pożarem w magazynach spółki w Z. w styczniu 2015 r. , kiedy to doszło do zniszczenia istotnych dla produkcji spółki maszyn i urządzeń. Wskazać także należy, iż nie jest to jedyna zaległość z tytułu podatku od nieruchomości albowiem jak wskazuje organ I instancji strona złożyła 12 identycznych wniosków o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości za okres od marca 2015 r. , które wraz z objętymi przedmiotowym wnioskiem zamykają się kwotą 145.899,00 zł. Należy także podkreślić ,że spółka reguluje wszystkie pozostałe zobowiązania publiczno – prawne , w tym na rzecz ZUS oraz urzędu skarbowego. Przy czym brak jest wskazania racjonalnej argumentacji dlaczego zaprzestano regulowania daniny lokalnej, wypełniając wszystkie pozostałe. Z punktu widzenia sytuacji ekonomicznej strony podane przyczyny bez wątpienia oddziaływają w takim samym stopniu na każdą ze sfer związanych z ponoszeniem ciężarów publiczno-prawnych. Na wstępie wskazać za stroną należy ,że jest profesjonalistą. Na rynku , na którym działa, jak podkreśla jest podmiotem gospodarczym z kilkudziesięcioletnią tradycją, odnosząca sukcesy w kraju i poza nim , związana z rynkiem [...] od ponad 30 lat , utrzymującą zatrudnienie stałe na poziomie kilkudziesięciu osób , regulującą swoje zobowiązania. Zatem mając na uwadze ową stabilizację we wszystkich wskazanych sferach działania strony , koniecznym jest zweryfikowanie stanowiska organów czy opisane zdarzenia , na które powołano się we wniosku mogłyby spowodować , że w ich wyniku dojdzie do zachwiania bytu gospodarczego skarżącej czemu na przeszkodzie stoi ważny interes strony lub interes publiczny, albowiem ich dostrzeżenie nakazuje opowiedzieć się za umorzeniem. Zdaniem sądu wskazanych przyczyn , na które powołuje się strona opisując je jako nadzwyczajne , nie można oceniać bez odniesienia do ogólnej kondycji finansowej spółki. W ramach zgłoszonej szkody związanej z pożarem w magazynach w Z. słusznie podnosi organ ,że twierdzenia o jej wysokości ( 430.000,- zł) są gołosłowne albowiem ich rodzaj oraz wartość w przedstawionym w spisie zniszczonych maszyn nie pokrywają się z informacją zawartą w zaświadczeniu wystawionym przez Komendę Powiatową Państwowej Straży Pożarnej w B. w dniu 28 stycznia 2015 r. na żądanie właściciela budynku C Sp. z o.o. Zestawienie traktuje o maszynach do produkcji przędzy , co ma uzasadniać stanowisko o występujących z tego powodu stratach comiesięcznie w wysokości 5.000,- zł. , natomiast z treści cytowanego pisma straży wynika ,że uległy zniszczeniu – ciąg technologiczny do przerobu odpadów na olej opałowy oraz trzy linie do produkcji opakowań z tworzyw sztucznych. Prima facie z porównania tego wynika ,że chodzi o różne maszyny, nadto słusznie podnosi organ ,że strona nie wykazała wartości tych maszyn , które powinny być wycenione nie według dowodów nabycia lecz z chwili zniszczenia. Podobnie w sferze werbalizacji pozostaje kolejne oświadczenie przedstawione przez stronę w tym względzie zawarte w skardze , iż nie jest możliwym określenie dokładnej wartości tych maszyn z uwagi na fakt ,że są to maszyny wysoko wyspecjalizowane i niedostępne na rynku wtórnym. W tym miejscu należy odwołać się do zasady prawdy materialnej , do której odwołuje się strona w skardze , która nie ma charakteru obarczającego jedynie organy w dążeniu do wyjaśnienia stanu faktycznego. Podzielić należy utrwalone poglądy judykatury , że podatnik jest zobowiązany przyczyniać się do zebrania materiału dowodowego. Nie czyniąc tego swoim zaniechaniem może narażać się na przyjęcia rezultatów niekorzystnych. Twierdząc przeciwnie do stanowiska organu powinien przedłożyć takie dowody , które będą poddawały się ocenie podatkowej . Ustalenie niektórych faktów , zwłaszcza tych ,o których wie podatnik pozostaje poza zakresem organów podatkowych. Skoro strona nie przedstawia żadnych innych dowodów na okoliczność zniszczenia maszyn poza pismem wydanym przez Straż Pożarną oraz oświadczeniem o wartości rzekomo zniszczonych w pożarze , artykułując , że są to maszyny wysoko wyspecjalizowane zasadna jest ocena organów , iż nie udowodniono , że poniesiono stratę na wskazanych maszynach i to w wysokości 430 tyś złotych. Ponadto, będąc profesjonalistą na rynku produkcji przędzy , do czego się odwołuje o długoletnich tradycjach strona powinna mieć świadomość możliwości zaistnienia zdarzeń losowych , i w celu minimalizacji strat z nich wynikających zabezpieczyć się przez zawarcie stosowanego ubezpieczenia rzeczonych maszyn , bądź też jak w okolicznościach rozpoznawanej sprawy obowiązek ten przenieść na dzierżawcę w ramach zawartej 31 lipca 2012 r. umowy dzierżawy urządzeń ze spółką C. Jest zatem oczywistym ,że fakty te nie mogą świadczyć o zdarzeniach niezależnych od strony , które uzasadniają umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości, stanowiąc o ważnym interesie podatnika. Podobnie nie stanowią o zasadności stanowiska podatnika także te zdarzenia , na które się powołuje związane z występującymi zaległościami jej najemców na ogólną kwotę 638.372, 35 zł. Wskazać bowiem należy ,że prowadzenie działalności gospodarczej obarczone jest ryzykiem wyboru profilu działalności, wyborem kontrahentów czy też zdarzeniami występującymi na rynku. Świadomy tych obiektywnych okoliczności przedsiębiorca , któremu jako cel podstawowy przyświeca nastawienie na zysk, zobowiązany jest tak układać swoje interesy ażeby minimalizować mogące wystąpić ryzyka w ramach podejmowanych działań , często antycypując ich zaistnienie. Charakter opisanych należności ( ze stosunków najmu ) będących wynikiem zwykłej działalności podatnika , nie związanych z okolicznościami ekstraordynaryjnymi nie może stanowić o uzasadnieniu wystąpienia przesłanki ważnego interesu podatnika. Słusznie zauważył organ ,że są to normalne okoliczności związane z prowadzeniem jakiejkolwiek działalności gospodarczej, takie jak ; spadek rentowności firmy, niewielka opłacalność czy też ponoszenie znacznych kosztów. W tym kontekście jako nie zasługujące na uwzględnienie w ramach ważnego interesu podatnika jawi się powołanie na fakt wystąpienia straty na kwotę ponad 200 tyś zł spowodowanej przez firmę B sp. z o.o. , także najemcę skarżącej. Sąd podziela ocenę organów ,że strona tej kwoty nie udowodniła poza przedstawionym jedynym wiarygodnym dowodem w postaci nakazu zapłaty na kwotę 119.893,97 złotych. Oddalony wniosek o ogłoszenie upadłość tej spółki a zatem brak możliwości odzyskania chociażby ww. kwoty mieści się w ryzyku gospodarczym skarżącej. Jest faktem notoryjnym ,że sądy ogłaszają znaczne ilości upadłości w ciągu roku , i z tego powodu nie jest to zawsze zasada czy reguła usprawiedliwiająca domaganie się otrzymania ulgi w spłacie zaległości w następstwie ich umarzenie w ramach przesłanki ważnego interesu podatnika. W okolicznościach niniejszej sprawy w oparciu o to zdarzenie nie realizuje się dyrektywa ważnego interesu podatnika albowiem nie stanowi o nim jednostkowe zdarzenie ale ogólna kondycja finansowa podmiotu – wnioskodawca, a ta jest dobra , o czym niżej. Szczegółową analizę sytuacji ekonomiczno – finansowej podatnika przedstawił organ I instancji , do której nawiązało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w zaskarżonej decyzji. Na str. 9 wskazanej decyzji organ ( Prezydenta Miasta Ł.) przytoczył dane z dokumentów przedstawionych przez podatnika , wskazujące ,że począwszy od 2012 r. do 2014 r. zyski netto zamykały się kwotami od 1.978.768,70 zł do 2.412.713,39 złotych. Znamienne jest także i to ,że na koniec 2015 r. a więc na dwa miesiące przed złożeniem wniosków objętych niniejszym postępowaniem zysk ten wynosił 4.865.752,57 złotych. Przy uwzględnieniu faktu ,że na zysk ten rzutowała również sprzedaż nieruchomości dokonana w listopadzie 2015 r., to i tak zysk za ten rok wyniósłby 1.945.644,60 złotych . Natomiast zgromadzone środki pieniężne w kasie i na rachunkach wynoszą w tym samym czasie 2.067.721,08 złotych. Z informacji pochodzących od spółki wynika również ,że w tym okresie nie występują żadne inne zaległości w opłatach publiczno-prawnych , poza zaległościami z tytułu podatku od nieruchomości. Podatnik zatrudnia 41 osób i stan ten nie uległ zmienia od listopada 2014 roku. Także i wobec zatrudnionych strona nie posiada żadnych zaległości. Sytuacja finansowa podatnika ,opisana wyżej, oceniona ponownie przez organ odwoławczy słusznie została uznana za dobrą, pomimo jak odnotował organ ,że przychody w stosunku do okresu poprzedniego ze sprzedaży towarów i usług oraz z najmu uległy pogorszeniu. Nie należy jednak zapominać ,że zysk ten i tak oscyluje za 2015 r. wokół kwoty 1,9 mln złotych. Sąd nie podziela także zarzutów skargi , z użyciem których strona domaga się uznania ,iż organy nie rozpatrzyły sytuacji podatnika w świetle dyrektywy wyboru w postaci interesu publicznego. Przede wszystkim o jego występowaniu nie stanowi argumentacja zawarta na str. 5 skargi odnoszona do tradycji firmy z 30 letnim funkcjonowaniem , regulowaniem zobowiązań wobec budżetu miasta czy też utrzymywanym zatrudnieniem. Są to okoliczności normalne związane z prawidłowym funkcjonowaniem każdego podmiotu gospodarczego , który realizując zakładane cele musi liczyć się z zatrudnieniem pracowników, ponoszeniem kosztów aktywności gospodarczej oraz regulowaniem danin publicznych. O naruszeniu tej przesłanki nie stanowi także odwołanie się do pojęcia interesu publicznego - w okolicznościach niniejszej sprawy - w nawiązaniu do poglądu wyrażonego przez WSA w Szczecinie w wyroku sygn. akt I SA/Sz 217/13, który wyjaśnił ,że w interesie publicznym nie leży dążenie do zapewnienia maksymalnych środków po stronie dochodów w budżecie państwa ( tu: samorządu) ale też ograniczenie jego ewentualnych wydatków np. na zasiłki dla bezrobotnych czy pomoc społeczną. Jak zasadnie stwierdził organ odwoławczy spółka realizuje znaczny zysk , a zatem nie ma zagrożenia dla utrzymania stanu zatrudnienia , którego ewentualna redukcja mogłaby potencjalnie być przerzucona na budżet poprzez zapewnienie środków egzystencji dla zwolnionych, co mogłoby zaświadczać o wystąpieniu interesu publicznego , stanowiąc o możliwości umorzeniu zaległości podatkowej na podstawie art. 67 a § 1 pkt 3 Op. Stwierdzić zatem należy w ramach sądowej kontroli , iż organy prawidłowo odmówiły wnioskom podatnika wobec braku spełnienia przesłanek opisanych w cytowanym przepisie . Przedstawione dowody i wynikające z nich dane potwierdzają dobrą sytuację finansową Spółki, zatem wnioski organów podatkowych prowadzące do rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji są właściwe i zasługują na aprobatę . Zasadnie przy tym zauważono także, iż zmniejszenie dochodów Miasta z racji umorzeń zaległości podatkowych, spowoduje zmniejszenie środków przeznaczanych na realizację potrzeb zbiorowych społeczeństwa. Podsumowując zauważyć należy, że sytuacja skarżącej dotycząca przyczyn powstania spornej zaległości, na które powoływała się w swoim wniosku, przy jednoczesnej korzystnej sytuacji finansowej skarżącej umożliwiającej zapłatę przedmiotowych zaległości podatkowych, nie jest sytuacją, która ze względu na swoją wyjątkowość uzasadniałaby udzielenie wnioskowanej ulgi. Organy podatkowe przeanalizowały sytuację finansową skarżącej w oparciu o dane wynikające z przywołanych w zaskarżonej decyzji dowodów i zasadnie podnosiły, że dowody te świadczą o dobrej kondycji finansowej strony. Wobec powyższego uznać należy, że wbrew zarzutom skarżącej, organy podatkowe rozpatrując jej wnioski zasadnie wzięły pod uwagę wszystkie przesłanki udzielenia ulgi wymienionej w przepisie art. 67a Ordynacji podatkowej, biorąc pod uwagę z jednej strony sytuację finansową i możliwości płatnicze strony skarżącej, a z drugiej strony obowiązki publicznoprawne i zasady nimi rządzące. W związku z powyższym należy uznać, iż organy obu instancji dokonały wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, zarówno pod względem istnienia przesłanki "ważnego interesu podatnika", jak i "interesu publicznego" i odniosły się do wszystkich argumentów strony podniesionych zarówno we wnioskach jaki i w toku postępowania. Biorąc powyższe po uwagę, Sąd nie stwierdził w tej sprawie naruszenia przepisów wskazanych w skardze. Okoliczność, że strona nie zgadza się z rozstrzygnięciem sprawy, nie oznacza uchybienia zasadzie zaufania do organów podatkowych, strona bowiem ma prawo do prezentowania swojego własnego stanowiska, zaś organ ma prawo go nie uwzględnić, jeżeli uzna, że nie ma ono odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawnych i ich wykładni. Zdaniem Sądu, organy obu instancji w sposób wyczerpujący uzasadniły swoje stanowisko, opierając je na zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Oceniły przedstawione przez skarżącą przyczyny, dla których domagała się ona umorzenia zaległości podatkowych. Wyjaśniły również powody, dla których uznały, iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki ich umorzenia. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z póź. zm.), należało skargę oddalić. ds

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło