I SA/Łd 987/02
WyrokWSA w Łodzi2004-04-01
Skład orzekający: Irena Krzemieniewska, Krzysztof Szczygielski, Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy preparaty lecznicze Vita-Burlecithin i Burlecithin powinny zostać zaklasyfikowane do kodu PCN 3004 (leki) czy 2208 (alkohole i napoje alkoholowe) na potrzeby taryfikacji celnej?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ celny naruszył przepisy postępowania, w szczególności obowiązek zebrania i oceny całego materiału dowodowego, poprzez wydanie decyzji bez powołania biegłego posiadającego wiadomości specjalne z zakresu farmacji i medycyny. Brak ten mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zwłaszcza w kontekście rozbieżności między opiniami ekspertów co do charakteru spornych preparatów (leki vs. środki spożywcze).Stan faktyczny
Spółka B dokonała zgłoszenia celnego importowanych preparatów leczniczych, deklarując kod PCN 3004. Organy celne, początkowo uznając zgłoszenie za prawidłowe, ostatecznie zakwalifikowały preparaty do kodu PCN 2208, uznając je za napoje alkoholowe na bazie lecytyny. Spółka wniosła skargę, argumentując, że preparaty są lekami. Po wyczerpaniu drogi administracyjnej, sprawa trafiła do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ceł oraz zasądzenie od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz skarżącej spółki zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędziowie WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), p. o. sędziego WSA Małgorzata Łuczyńska, Protokolant referent stażysta Adrian Król, po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł., następcy prawnego B spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za prawidłowe 1/ uchyla zaskarżoną decyzję, 2/ zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. kwotę 400 /czterysta/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W dniu [...] B sp. z o. o. w W. dokonała zgłoszenia celnego dotyczącego importu z Niemiec preparatów leczniczych Vita-Burlecithin w płynie i Burlecithin w płynie deklarując kod PCN 220890691, a następnie wystąpiła do organu celnego o wydanie decyzji w zakresie przedmiotowego zgłoszenia celnego, wnosząc o zakwalifikowanie importowanego towaru do działu 30 do pozycji 3004.
Decyzją nr [...] z dnia [...] Dyrektor Urzędu Celnego w Ł. na podstawie art.207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U nr 137, poz.926 z późn. zm./, art.23 § 1, art.65 § 4 pkt 1, art.83 § 1 i art.262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny /Dz.U nr 75 z 2001 r., poz.802 z późn. zm./, § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000 r. w sprawie ustanowienia Taryfy Celnej /Dz.U nr 119, poz.1253/ oraz wyjaśnień do taryfy celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 sierpnia 1999 r. /Dz.U Nr 74, poz.830/ uznał zgłoszenie celne nr [...] z dnia [...] za prawidłowe.
W uzasadnieniu stwierdzono, iż obowiązująca w dniu dokonania zgłoszenia celnego Taryfa celna importowa przyjęła nazewnictwo i pełne zasady interpretacji scalonej nomenklatury określenie towarów, wprowadzonej w życie stosowną konwencję opracowaną przez Komisję Wspólnoty Europejskiej w Brukseli /kod CN/. Taryfa nie różnicuje towarów w zależności od przydatności czy celów wykorzystania.
Natomiast dla celów prawnych klasyfikację przeprowadza się w oparciu o zakres przedmiotowy towaru /pozycja taryfowa/ zgodnie z uwagami do poszczególnych działań i rozdziałów Taryfy Celnej. Klasyfikacja towarów w scalonej nomenklaturze podlega pewnym warunkom określającym zasady, na których jest oparta oraz ogólne reguły zapewniające jednolitą interpretację, co oznacza, że dany towar jest zawsze kwalifikowany do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji, z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę. Przy klasyfikacji ponadto należy uwzględnić informacje zawarte w wyjaśnieniach do taryfy celnej.
Organ celny uznał, iż klasyfikacja preparatów Vita-Burlecithin i Burlecithin do pozycji PCN 3004 jest niezgodna z Ogólnymi Regułami Interpretacji Nomenklatury Scalonej.
Preparat Vita-Burlethin zawiera lecytynę sojową, sól jednosodową 5 fosforanu ryboflawiny /witamina B2/, witaminę B6, witaminę B12, D-pantotenian sodowy, amid kwasu nikotynowego, etanol 96% sacharozę, cytrynian sodu dwuwodny, sorbinian potasu, sól dwusodową, aromat kawowy, barwnik Ponceau 4 R, wodorotlenek sodowy i wodę oczyszczaną.
Zawartość lecytyny wynosi 12,2 g/100 ml, etanolu 16,2 %, sorbetu potasowego 97 mg/100 ml i sacharozy 7,9 %.
Preparat Vita-Burlecithin ma następujące właściwości:
1. środek wzmacniający organizm,
2. wspomaga procesy przemiany materii,
3. pobudza funkcje układu nerwowego,
4. zwiększa wydolność mięśni,
5. może zapobiegać arteriosklerozie.
6. w stanach ogólnego osłabienia wpływa na ogólne wzmocnienie organizmu.
Preparat Burlecithin - płyn zawiera: etanol, sacharozę, cytrynian sodowy, wodorotlenek sodowy, sorbinian potasu, wyciąg z kawy, karmel i wodę oczyszczoną. Zawartość lecytyny wynosi 10,3 g/100 ml, etanolu 16,2 %, sorbatu potasowego 93 mg/100 ml i sacharozy 7,9 %.
Zgodnie z wyjaśnieniami do taryfy celnej wpis preparatu do rejestru Środków Farmaceutycznych i Materiałów Medycznych nie przesądza o jego klasyfikacji do działu 30 taryfy celnej. Pozycja 2208 906 91 106 obejmuje gotowe preparaty ziołowe będące farmaceutykami, na bazie alkoholu.
Ponadto zgodnie z wyjaśnieniami do Taryfy celnej pozycja 2208 obejmuje preparaty określone jako "uzupełnienie diety" przeznaczone do spożywania w celu utrzymania dobrego stanu zdrowia lub dobrego samopoczucia. Mogą być one np. na bazie ekstraktów roślinnych, koncentratów owocowych, lecytyny, substancji chemicznych i zawiera dodatek witamin lub związków żelaza. Zatem przedmiotowe preparaty winny zostać zakwalifikowane do pozycji 22089069 1 Taryfy celnej.
Mając to na uwadze organ administracji orzekł jak w sentencji decyzji.
Odwołanie od decyzji złożyła spółka B.
W uzasadnieniu podniesiono, iż zgłoszone preparaty są lekami gotowymi i powinny zostać zakwalifikowane do kodu PCN 3004 50 10 0. Zakwalifikowanie ich do kodu PCN 2208 90 69 1 jest niewłaściwe. Preparaty są bowiem lekami, a nie preparatami ziołowymi będącymi farmaceutykami na bazie alkoholu. Zawierają wprawdzie alkohol, ale nie zawierają składników pochodzących z ziół.
W konkluzji odwołujący się wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji.
Decyzją nr [...] z dnia [...] Prezes Głównego Urzędu Ceł w W. na podstawie art.233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny /Dz.U Nr 75, poz.802/ § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej /Dz.U Nr 119, poz.1253/ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu stwierdzono, iż skład chemiczny preparatu Vita-Burlecithin w płynie - napój spożywczy zawierający m. in. lecytynę z witaminami, sacharozę oraz ok. 16,2 etanolu, sposób użycia /preparat doustny/, jego właściwości /środek ogólnie wzmacniający samopoczucie i utrzymujący organizm w dobrym stanie zdrowia/ jak również dystrybucja /preparat wydawany w aptece bez recepty lekarskiej/ wskazują, iż przedmiotowy produkt jest napojem alkoholowym na bazie lecytyny i witamin, a właściwym kodem jego zataryfikowania jest kod PCN 2208 90 69 1.
Skład chemiczny preparatu Burlecithina w płynie jest zbliżony do składu chemicznego Vita Burlecithin w płynie z tą tylko różnicą, iż Burlecithin nie zawiera witamin. Sposób użycia, właściwości, sposób dystrybucji są identyczne dla obu towarów.
Z powyższego wynika, iż Burlecithin w płynie jest napojem alkoholowym na bazie lecytyny, a właściwym kodem do jego zataryfikowania jest również kod PCN 2208 90 691.
Pozycja 2208 obejmuje, zgodnie z jej brzmieniem w taryfie celnej "alkohol etylowy nieskażony o objętości mocy alkoholu mniejszej niż 80 %, wódki, likiery i inne napoje alkoholowe a kod 2208 90 69 1 - gotowe preparaty ziołowe będące farmaceutykami na bazie alkoholu".
Zgodnie z treścią wyjaśnień do taryfy celnej /tom I, str.218 - poz.2208 obejmuje "napoje alkoholowe,czasami określane jako uzupełnienie diety, przeznaczone do spożywania w celu utrzymania dobrego stanu zdrowia lub dobrego samopoczucia, mogą być np. na bazie ekstraktów roślinnych, koncentratów owocowych, lecytyny, substancji chemicznych itd. I zawierać dodatek witamin lub związków żelaza".
Wymienione preparaty będące napojami alkoholowymi na bazie lecytyny, przeznaczonymi do spoczywania w celu utrzymania dobrego stanu zdrowia /w przypadku obniżenia zdolności koncentracji, zmniejszenia sprawności, w sytuacjach stresowych, przeciążeniach fizycznych i psychicznych, przemęczeniu, stanach nerwicowych/, spełniają wymogi pozycji 2208 taryfy celnej. Biorąc pod uwagę fakt, że produkty te posiadają wpis do rejestru środków farmaceutycznych co oznacza, iż w świetle ustawy o środkach farmaceutycznych i materiałach medycznych Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej są farmaceutykami, właściwym kodem do ich zaklasyfikowania jest kod PCN 2208 90 69 1 obejmujący "farmaceutyki na bazie alkoholu". Taka taryfikacja wynika wprost z brzmienia wymienionego kodu PCN w taryfie celnej i jest zgodna z regułą nr 1 Ogólnych Regół Interpretacyjnych Nomenklatury Scalonej.
Zaklasyfikowanie przedmiotowych preparatów do kodu PCN 3004 50 10 0 jest niezasadne.
Pozycja 3004 obejmuje, zgodnie z jej brzmieniem w taryfie celnej "leki /z wyjątkiem produktów z pozycji nr 3002, 3005 lub 3006/ złożone z produktów zmieszanych, dla celów terapeutycznych lub profilaktycznych, przygotowane w odmierzonych dawkach lub opakowaniach do sprzedaży detalicznej, a kod PCN 3004 50 10 0 - "leki zawierające witaminy w opakowaniach do sprzedaży detalicznej".
Przedmiotowe preparaty stanowią mieszaniny produktów przygotowanych w opakowaniach do sprzedaży detalicznej, także z zawartością witamin, lecz nie mają one charakteru leku z działu 30 taryfy celnej, ponieważ nie zawierają substancji czynnych leczących choroby /antybiotyki, sulfonamidy, alkaloidy, związki jodu itp./ lub zapobiegających określonym dolegliwościom.
Zataryfikowanie płynów Vita - Buerlecithin i Burlecithin do działu 30 taryfy celnej byłoby zatem sprzeczne z treścią uwagi nr 1 do wymienionego działu, jak również sprzeczne z regułą nr 1 Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, według której "dla celów prawnych klasyfikację towarów należy ustalać zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji lub działów".
W świetle treści wyjaśnień do Taryfy celnej (tom II, str. 608) - "pozycja 3004 nie obejmuje m.in. dodatków żywnościowych zawierających witaminy i sole mineralne, które są przeznaczone do utrzymania zdrowia lub dobrego samopoczucia, ale nie mają wskazań do użycia w celu zapobiegania lub leczenia chorób i dolegliwości. Produkty te są przeważnie cieczami, lecz mogą również występować w postaci proszku lub tabletek i są zwykle klasyfikowane do pozycji 2106 lub do działu 22".
Treść powyższych wyjaśnień, obliguje organy celne do taryfikowania dodatków żywnościowych zawierających witaminy i sole mineralne, przeznaczonych do utrzymania zdrowia i dobrego samopoczucia, zwykle do pozycji 2106 lub działu 22 taryfy celnej. Z tego też powodu przedmiotowe preparaty zostały zaklasyfikowane do pozycji 2208. W uzasadnieniu stwierdzono również, iż przedłożone przez stronę świadectwo rejestracji wydane przez Ministra Zdrowia oraz określenie kodu przez niemieckiego eksportera nie są dokumentami wystarczającymi do uznania preparatu, w świetle obowiązującej taryfy celnej za lek, gdyż zgodnie z przepisami art.278 i 280 Kodeksu celnego, właściwym do ustalanie kodu PCN są wyłącznie organy celne.
Na wymienioną decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła spółka B zarzucając naruszenie art.2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art.3 ust.1 lit. a./ oraz lit.a./ pkt.(ii) Międzynarodowej Konwencji w sprawie Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów sporządzonej w Brukseli w dniu 14 czerwca 1983r. /Dz.U. nr 11 z 1997r. poz.62/, art.13 § 1 i § 5, art.85 § 1 Kodeksu celnego oraz art.120, 121 § 1, 122, 187 § 1 i 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz.926 z późn. zm./, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W obszernym uzasadnieniu przedstawiono stan faktyczny sprawy oraz stanowisko strony uzasadniające zakwalifikowanie preparatów Vita Buerlecithin – płyn i Burlecithin - płyn do kodu PCN 3004 50 10 0. Powołano się na aktualne opinie Instytutu Leków w W., w której stwierdzono, iż preparaty są lekami stosowanymi w profilaktyce miażdżycy, nerwicach różnego pochodzenia oraz wspomagająco w chorobach wieku starczego. Przeciwdziałają one odkładaniu płytki miażdżycowej w naczyniach i obniżają poziom cholesterolu. Podniesiono, iż wskazane w decyzji organu odwoławczego argumenty, iż preparaty nie mogą być zakwalifikowane do działu leków z uwagi na brak w swoim składzie substancji czynnych, leczących choroby oraz sposób ich używania i dystrybucji/ sprzedaż bez recepty lekarskiej/ są nieuzasadnione gdyż wiele preparatów zaliczonych do leków nie spełnia tych parametrów. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego należy uznać za bezsporne, iż preparatu nie można zażywać w dowolnych ilościach bez ujemnych konsekwencji dla zdrowia. Stanowisko organów celnych, iż klasyfikację preparatów do pozycji 2208 90 69 1 potwierdzają wyjaśnienia do taryfy celnej jest nietrafne.
Izba Celna w Ł. w odpowiedzi na skargę wnosiła o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W dniu 2 marca 2004r. Izba Celna złożyła pismo procesowe do którego dołączyła opinię Kierownika Zakładu Farmakologii Klinicznej z Oddziałem Chorób Wewnętrznych Uniwersytetu Medycznego w Ł. z dnia 4 grudnia 2003r.
Z opinii tej wynika, iż Vita - Buerlecithin – płyn i Burlecithin - płyn są dietetycznymi środkami spożywczymi stosowanymi w celu uzupełnienia diety.
Do chwili obecnej nie opisano zespołów chorobowych u ludzi będących wynikiem niedoboru lecytyny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Należy zaznaczyć, iż z dniem 1 stycznia 2004r., na podstawie art.1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę-prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1271/ weszła w życie ustawa z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych/Dz.U. nr 153 poz.1269/ oraz ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1270/.
Zgodnie z treścią art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę-prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skarga spółki B została wniesiona przed dniem 1 stycznia 2004r. i do tego dnia postępowanie nie zostało zakończone. Skarga ta winna więc zostać rozpoznana na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaś sądem właściwym do jej rozpatrzenia jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, utworzony z dniem 1 stycznia 2004r. dla obszaru województwa łódzkiego.
Zgodnie z treścią art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
W myśl zaś art.1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz.1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:
a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy
b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego
c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy
2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach
3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W rozpoznawanej sprawie organ administracji naruszył przepisy postępowania a mianowicie art.122, art.187 § 1 i art.191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa/Dz.U. nr 137 poz.926 z późn. zm./ w związku z art.262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny/Dz.U. nr 75 z 2001r. poz.802 z późn. zm./ i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z treścią art.122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. na organach celnych spoczywa obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W tym celu, w myśl art.187 § 1 i art.191 wymienionej ustawy organ orzekający jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy a następnie ocenić czy dana okoliczność została udowodniona.
W rozpoznawanej sprawie spór dotyczy kwestii prawidłowej taryfikacji celnej preparatów farmaceutycznych Vita Buerlecithin w plynie i Burlrcithin - w płynie.
Wymienione preparaty były sprowadzane przez spółkę do Polski od szeregu lat i organy celne klasyfikowały je do działu leków gotowych, kod PCN 3004 50 10 0. Dopiero na początku 2001r. uznano, iż preparaty winny zostać zaliczone do kodu PCN 2208 90 69 1, który obejmuje w dziale "napoje alkoholowe" podpozycję "gotowe preparaty ziołowe będące farmaceutykami na bazie alkoholu". Tego rodzaju zmiana w klasyfikacji nie została jednak wyjaśniona w dostateczny sposób przez organy administracji a zwłaszcza nie została poparta żadnymi dowodami lub innymi okolicznościami uzasadniającymi taką zmianę. Organ odwoławczy powołał się jedynie na skład chemiczny wymienionych preparatów, sposób ich użycia oraz właściwości i dystrybucję co uzasadniało zaliczenie preparatów do napoi alkoholowych na bazie lecytyny i witamin i zataryfikowanie ich do kodu PCN 2208 90 69 1. Organy celne dokonując zmiany dotychczasowej taryfikacji preparatów nie powołały się jednak na żaden dokument lub inny dowód uzasadniający zmianę swojego wcześniejszego stanowiska.
Należy zaznaczyć, iż z przystąpienia Polski do Międzynarodowej Konwencji w sprawie Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów sporządzonej w Brukseli w dniu 14 czerwca 1993r./załącznik do Dz.U. nr 11 z 1997r. poz.63/ wynika m.in. zasada, że dany towar na terenie krajów objętych konwencją jest zawsze klasyfikowany do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę. Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż w kraju producenta i eksportera preparatów/Niemcy/ sporne preparaty są klasyfikowane w systemie HS do działu leków, a zgodnie z postanowieniami szeregu umów międzynarodowych, ratyfikowanych przez Polskę, polska klasyfikacja celna PCN powinna być zgodna z klasyfikacją w ramach Zharmonizowanego Systemu HS. Dokonanie przez polskie organy celne innej taryfikacji wymienionych preparatów niż to uczynił eksporter niemiecki świadczy o znacznej zawiłości sprawy. W ocenie sądu dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy niezbędne są wiadomości specjalne. Z uwagi nr 1e do działu 22 taryfy celnej wynika, iż dział ten nie obejmuje leków objętych pozycją 3004. Istotne jest zatem ustalenie czy sporne preparaty są lekami. Dla udzielenie odpowiedzi na takie pytanie konieczne jest posiadanie wiadomości fachowych z dziedziny farmacji i medycyny. Wiadomości takich nie posiadały organy celne ani nie posiada ich sąd. Niezbędne było zatem skorzystanie z pomocy biegłych rzeczoznawców. Sąd nie podzielił poglądu organu odwoławczego podniesionego w odpowiedzi na skargę, iż "powołanie biegłego stanowiłoby naruszenie zasady szybkości i prostoty działania wynikającej z art.125 Ordynacji podatkowej". W sytuacji gdy dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy wymagane są wiadomości specjalne organ administracji winien powołać biegłego posiadającego taką wiedzę co wynika z treści art.137 Ordynacji podatkowej.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż do dnia wydania zaskarżonej decyzji organy celne nie przeprowadziły dowodu z opinii biegłego posiadającego wiadomości specjalne z zakresu właściwości preparatów leczniczych. Opinia taka została wydana dopiero w dniu 4 grudnia 2003r. przez prof. J. D. z Uniwersytetu Medycznego w Ł. Dowód z opinii biegłego został więc przeprowadzony po wydaniu zaskarżonej decyzji. Okoliczność ta nie może konwalidować wcześniejszych braków postępowania jakie stanowiło to, że organy celne wydały decyzje nie posiadając wymaganych wiadomości specjalnych. Należy zaznaczyć, iż opinia biegłego jest dowodem i jak każdy dowód jest ona oceniana pod kątem fachowości i logiczności. Oceny takiej dokonują zarówno strony jak i sąd. Strony przed wydaniem decyzji winny zapoznać się z taką opinią, mogą zgłosić do niej zastrzeżenia, wnosić o jej uzupełnienie a nawet ją zakwestionować. Czynności takie winny zostać przeprowadzone przed wydaniem decyzji rozstrzygającej sprawę a sytuacja taka nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie.
Organ administracji wydając zaskarżoną decyzję bez przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego naruszył przepisy postępowania określone w art.122, 187 § 1,191 i 197 § 1 Ordynacji podatkowej. Nie podjął bowiem wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego. Również w sposób wyczerpujący nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego. Uchybienia jakich dopuścił się organ orzekający są istotne i mogły mieć one wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze na podstawie art.145 § 1 pkt.1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Jak wynika z akt administracyjnych zaskarżona decyzja została wykonana. W związku z czym orzekanie czy i w jakim zakresie decyzja organu odwoławczego może być wykonana jest bezprzedmiotowe. Mając to na uwadze sąd odstąpił od orzekania w tej kwestii.
Z uwagi na to, iż skarga została uwzględniona na podstawie art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. w związku z § 14 ust.2 pkt.3 i § 2 ust.2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu/Dz.U. nr 163 poz.1349 z późn. zm./ sąd zasądził od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz skarżącej spółki kwotę 400 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na sumę tę złożyła się: kwota 10 zł tytułem zwrotu wpisu sądowego oraz kwota 390 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji winien ustalić czy sporne preparaty są lekami. Opinia biegłego J. D. winna zostać uzupełniona. Z treści pisma procesowego strony skarżącej z dnia 19 marca 2004r. wynika, iż spółka zgłosiła szereg zastrzeżeń do opinii a nawet sformułowała dodatkowe pytania do biegłego. Dowodzi to, iż opinia biegłego jest kwestionowana przez skarżącą spółkę. Biegły winien zatem ustosunkować się do tych zastrzeżeń i udzielić odpowiedzi na zadane pytania. Biegły winien również odnieść się do opinii Instytutu Leków w W. Należy podkreślić, iż obecnie w aktach znajdują się dwie opinie dotyczące spornych preparatów, a mianowicie opinia J. D. i opinia E. A., i opinie te nie są ze sobą zgodne. Z opinii J. D. wynika bowiem, iż preparaty są dietetycznym środkami spożywczymi stosowanym w celu uzupełnienia, diety zaś do chwili obecnej nie opisano zespołów chorobowych u ludzi będących wynikiem niedoboru lecytyny. Opinia E. A. wskazuje natomiast, iż preparaty stosuje się w profilaktyce szeregu schorzeń takich jak miażdżyca, choroba niedokrwienna serca, nerwice czy choroby wieku starczego. Z definicji leku wynika, że jest to środek leczniczy stosowany m.in. w zapobieganiu i leczeniu chorób ludzi. Mając na uwadze treść definicji leku można zauważyć rozbieżność istniejącą między opiniami prof. J. D. i prof. E. A. Organ administracji winien również wyjaśnić tę rozbieżność. Po zebraniu całego materiału dowodowego organ administracji winien dokonać wnikliwej jego oceny. W szczególności ocenie takiej winna zostać poddana opinia biegłego w ramach swobodnej oceny dowodów. Dopiero po wnikliwej analizie całego materiału dowodowego organ administracji winien wydać rozstrzygnięcie w sprawie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło