I SA/Łd 992/15

Dnia 13 października 2015 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 13 października 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. P. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług zobowiązania podatkowego za 2011 rok p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącemu – R. P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi; 2/ oddalić wniosek w pozostałym zakresie. R. P. złożył na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług zobowiązania podatkowego za 2011 rok. We wniosku tym skarżący podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, z żoną ma ustanowioną rozdzielność majątkową. Nie posiada żadnego majątku, utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie 2.000 zł. Od dnia 17 kwietnia 2015 roku przebywa na zwolnieniu lekarskim. W okresie zwolnienia jego wynagrodzenie wynosi 1.518,66 zł brutto. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 7 września 2015 roku wezwano pełnomocnika wnioskodawcy do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących sytuacji majątkowej skarżącego, w tym do nadesłania wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącego lokat i rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, wskazania kwoty wydatków przeznaczanych miesięcznie na utrzymanie i podstawowe opłaty eksploatacyjne, podania tytułu prawnego do nieruchomości, pod adresem której skarżący zamieszkuje oraz nadesłania odpisu zeznania podatkowego skarżącego za 2014 rok - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie skarżący w drodze pisma z dnia 16 września 2015 roku wyjaśnił, że nie posiada żadnych lokat i rachunków bankowych. Na opłaty eksploatacyjne i utrzymanie przeznacza kwotę 1.400 zł miesięcznie. Zamieszkuje w mieszkaniu należącym do jego matki. Nie posiada tytułu prawnego do żadnej nieruchomości. W 2014 roku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej osiągnął dochód w kwocie 366.297,28 zł (według PIT-36L). Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz nadesłanych wyjaśnień i dokumentów wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, z żoną ma ustanowioną rozdzielność majątkową. Nie posiada żadnego majątku, a także lokat i rachunków bankowych. Zamieszkuje w mieszkaniu należącym do jego matki. Utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie 2.000 zł. Od dnia 17 kwietnia 2015 roku przebywa na zwolnieniu lekarskim. W okresie zwolnienia jego wynagrodzenie zostało ograniczone do kwoty 1.518,66 zł brutto. Jednocześnie skarżący na opłaty eksploatacyjne i utrzymanie przeznacza kwotę 1.400 zł miesięcznie. W 2014 roku z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej osiągnął dochód w kwocie 366.297,28 zł (według PIT-36L). Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, referendarz sądowy przyjął, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i dlatego w celu zachowania prawa strony do rozpatrzenia jej sprawy przez sąd zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w zakresie wpisu sądowego od skargi. Jednocześnie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych na tym etapie postępowania referendarz sądowy uznał za przedwczesny. Partycypacja w kosztach postępowania jest obowiązkiem strony. Przeprowadzone postępowanie wskazuje, że sytuacja finansowa skarżącego świadczy wprawdzie o niewielkich zdolnościach płatniczych związanych ze stanem zdrowia. Jednakże z uwagi na osiągany dochód i niewątpliwie przejściowy charakter tego stanu za niezasadną, w ocenie referendarza sądowego, należy uznać tezę o trwałej utracie możliwości sfinansowania kosztów postępowania przez skarżącego w przyszłości. Z powyższych względów za przedwczesne uznano orzekanie o kosztach sądowych występujących potencjalnie w przyszłości. Odmowa przyznania całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych na obecnym etapie postępowania nie zamyka stronie drogi do wystąpienia z wnioskiem o jego przyznanie w przyszłości w sytuacji braku dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. Ake.