I SA/Łd 993/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Kowalski Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.) Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Protokolant: St. sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2018 r. sprawy z ze skargi A. W.-G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] UNP: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. oddala skargę. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. postanowieniem z [...] r. odmówił A. W.-G. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z [...]r., którą organ pierwszej instancji określił stronie zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. w kwocie 1.526.179 zł. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. została wysłana za pośrednictwem poczty na adres kancelarii pełnomocnika strony, to jest na adres do doręczeń wskazany w pełnomocnictwie z 15 maja 2015 r., załączonym do akt sprawy 22 maja 2015 r. Przesyłka była awizowana dwukrotnie, to jest: 9 i 19 grudnia 2016 r., jednak ostatecznie nie została odebrana. W konsekwencji, w ocenie organu odwoławczego, doręczenie nastąpiło zgodnie z art. 150 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.; dalej: O.p.), z dniem 23 grudnia 2016 r., czyli z upływem 14 dnia pozostawienia decyzji w urzędzie pocztowym. Od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. pełnomocnik strony wniósł 9 lutego 2017 r. odwołanie, a wraz z nim wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia tego odwołania. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu pełnomocnik zakwestionował poprawność doręczenia przesyłki zawierającej decyzję organu pierwszej instancji. Pełnomocnik wskazał, że 16 lub 17 grudnia 2016 r. została podjęta próba podjęcia przesyłki. W Urzędzie Pocztowym uzyskał informację, że pod datą 10 grudnia 2016 r. (wskazaną na zawiadomieniu o przesyłce), nie ma żadnej przesyłki i brak jest jakichkolwiek informacji o takiej przesyłce. Pełnomocnik zwrócił uwagę, że zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki wystawione zostało z datą 10 grudnia 2016 r., czyli w sobotę, a więc dzień w którym ww. placówka Poczty Polskiej nie pracowała. Pełnomocnik wyjaśnił ponadto, że 27 grudnia 2016 r. odbierając osobiście przesyłki pocztowe, uzyskał informację, że w systemie Poczty Polskiej nie było żadnych danych dotyczących ww. przesyłki. Pełnomocnik podkreślił, że nie otrzymał powtórnego awizo. Mogło zatem być tak, że awizo nie zostało pozostawione pod adresem jego kancelarii. W dalszej części wniosku pełnomocnik wskazał, że o fakcie wydania decyzji powziął wiadomość dopiero 12 stycznia 2017 r. w Urzędzie Kontroli Skarbowej w Ł.. Dowiedział się wówczas również, że decyzja została wysłana na adres jego kancelarii i zwrócona z adnotacją "nie odebrano". Chcąc wyjaśnić okoliczności niedoręczenia decyzji pełnomocnik wniósł o udostępnienie akt, a w szczególności umożliwienie zapoznania się z decyzją, pozyskania jej odpisu lub kopii oraz potwierdzenia nadania przesyłki pocztowej i koperty z decyzją. Pismo w tej sprawie wniósł 12 stycznia 2017 r. drogą elektroniczną do Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł.. W związku z brakiem odpowiedzi, 20 stycznia 2017 r. zwrócił się ponownie z tym samym wnioskiem. Ostatecznie z aktami sprawy zapoznał się 2 lutego 2017 r. W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. okoliczności podniesione we wniosku nie uprawdopodobniały braku winy strony w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy powołał się na pismo Poczty Polskiej z 19 kwietnia 2017 r. potwierdzające, że przedmiotowa przesyłka była awizowana 9 i 19 grudnia 2016 r., a następnie 27 grudnia 2016 r. została zwrócona do nadawcy. Twierdzenia pełnomocnika strony, że w systemie Poczty Polskiej brak było danych dotyczących tej przesyłki, okazały się zatem bezzasadne. Pełnomocnik nie mógł też odebrać ww. przesyłki 27 grudnia 2016 r. skoro została w tym dniu zwrócona do nadawcy. Jak wskazał organ odwoławczy, pełnomocnik nie przedłożył żadnego dokumentu potwierdzającego, że odmówiono wydania wspomnianej przesyłki. Organ podkreślił, że właściwym dowodem, z którym wiąże się domniemanie doręczenia przesyłki przez pocztę, jest zwrotne potwierdzenie odbioru (zwrotka). Pocztowy dowód doręczenia przesyłki stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Domniemanie prawdziwości oraz domniemanie zgodności z prawdą dokumentu urzędowego jaki stanowią adnotacje na zwróconej przesyłce (zamieszczone na kopercie lub na zwrotnym potwierdzeniu odbioru), mogą zostać obalone przeciwdowodem (art. 194 § 3 O.p.). Pełnomocnik strony twierdził wprawdzie, że podjął działania, aby wyjaśnić sprawę w Urzędzie Pocztowym, jednak na potwierdzenie tych działań nie przedstawił żadnych dokumentów. Powołał się jedynie na ustną informację jaką miał uzyskać od pracownika poczty (listonosza). Zdaniem organu odwoławczego, strona nie udowodniła braku winy przy niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania. W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. pełnomocnik podatnika nie wykazał ponadto zachowania siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, o którym mowa w art. 162 § 2 O.p. Wskazana we wniosku przyczyną uchybienia terminu do złożenia odwołania był fakt niewłaściwego doręczenia decyzji w trybie art. 150 O.p. O wydaniu i fakcie nieodebrania decyzji pełnomocnik dowiedział się 12 stycznia 2017 r. W tym zatem dniu ustała przyczyna uchybienia terminu. Składając wniosek 9 lutego 2017 r. pełnomocnik nie dochował zatem terminu, o którym mowa w art. 162 § 2 O.p. Postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi przez pełnomocnika A. W.-G., który wniósł o jego, zarzucając naruszenie: – zasady in dubio pro tributario, nakazującej interpretację wszelkich wątpliwości w sprawie na korzyść podatnika; – art. 120 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.; dalej: O.p.) przez oczywiste naruszenie zasady legalizmu postępowania; – art. 121 O.p. przez prowadzenie postępowania w sposób oczywiście podważający zaufanie do organów podatkowych, to jest: przez brak wyjaśnienia wszelkich kwestii istotnych w sprawie. W ocenie pełnomocnika powyższe naruszenia skutkowały niezasadnym stwierdzeniem, że odwołanie od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z [...] r., zostało wniesione z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu pełnomocnik wyjaśnił między innymi, że 12 stycznia 2017 r. w Urzędzie Kontroli Skarbowej w Ł. zostałem poinformowany przez inspektora kontroli skarbowej J. K. o fakcie wydania decyzji w zakresie podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. wobec A. W.-G.. Była to informacja ustna; pełnomocnik nie został poinformowany ani o rozstrzygnięciu, ani o żadnych innych szczegółach decyzji. Pełnomocnik wnosił następnie dwukrotnie o umożliwienie zapoznania się z aktami administracyjnymi. Możliwość taką miał dopiero 2 lutego 2017 r. Składając wniosek o przywrócenie terminu nie uchybił zatem terminowi przewidzianemu w art. 162 § 2 O.p. W dalszej części uzasadnienia pełnomocnik dowodzi, że decyzja organu pierwszej instancji nie została mu skutecznie doręczona w trybie awiza, to jest w zgodzie z art. 150 § 2 O.p. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu stosownie do art. 151 p.p.s.a. Nadto, co istotne, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, sąd nie dopatrzył się tego rodzaju uchybień, które musiałyby skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego kwestionowanego rozstrzygnięcia. Przede wszystkim zgodzić się należy z organem odwoławczym co do tego, że strona skarżąca nie dochowała siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, o którym mowa w cytowanym art. 162 § 2 O.p. Rację ma organ podatkowy podnosząc, że termin do złożenia tego wniosku należało liczyć od chwili powzięcia przez pełnomocnika strony informacji o wydanej w sprawie decyzji, nie zaś od momentu zapoznania się przez tego pełnomocnika z aktami sprawy. Również w orzecznictwie przyjmuje się jednolicie, że dzień ustania przyczyny uchybienia terminowi, od którego liczy się siedmiodniowy termin, w którym należy wnieść podanie o przywrócenie terminu w rozumieniu art. 162 § 2 O.p., przypada na moment powzięcia informacji o wydaniu aktu. Nie może to być – jak sugeruje strona – data, w której pełnomocnik podatnika zapoznał się treścią decyzji, gdyż o dacie, od której należy liczyć ww. termin, decydowałby wówczas sam podatnik, a nie przepis prawa (por. wyrok NSA z 20 października 2010 r., II FSK 1090/09 czy z 8 marca 2017 r., I FSK 1473/15, dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/ – dalej: CBOSA). Termin siedmiodniowy na złożenie wniosku o przywrócenie terminu wystarcza do zapoznania się z treścią uzasadnienia decyzji. Organ podatkowy nie ma obowiązku wielokrotnego doręczania rozstrzygnięć (decyzji organu pierwszej instancji), względnie powstrzymywania się od działań do czasu wyrażenia przez stronę woli zapoznania się z treścią rozstrzygnięć doręczonych w sposób zastępczy (por. wyrok NSA z 28 lutego 2012 r., II FSK 1674/10, CBOSA). W niniejszej sprawie kwestia momentu uzyskania przez pełnomocnika strony informacji o wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji, pozostaje poza sporem. Sam pełnomocnik w piśmie z 13 stycznia 2017 r. twierdzi, że wiadomość tę powziął 12 stycznia 2017 r. w Urzędzie Kontroli Skarbowej w Ł.. Dowiedział się wówczas również, że decyzja została wysłana na adres jego kancelarii i zwrócona z adnotacją "nie odebrano". Z uzyskaniem tej informacji łączyć należy początek biegu siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 162 § 2 O.p. Rozpatrywany przez organ odwoławczy wniosek, złożony za pośrednictwem poczty 9 lutego 2017 r., był zatem spóźniony. Z uwagi na to, że kwestia uchybienia terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie nasuwa wątpliwości, bezprzedmiotowa jest ocena argumentów strony, koncentrujących się na kwestii braku winy w uchybieniu terminowi do zaskarżenia decyzji wymiarowej. Skoro bowiem sam wniosek o przywrócenie terminu był niedopuszczalny, bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy strona ponosi, czy też nie winę za uchybienie terminowi, to jest: zbędne jest ustalanie istnienia tej przesłanki (por. wyrok NSA z 26 listopada 2015 r., I FSK 852/14). Na marginesie wypada zauważyć, że argumentem przemawiającym za przywróceniem terminu do złożenia odwołania nie może być wadliwość doręczenia decyzji organu pierwszej instancji. Jeżeli jest tak, jak twierdzi pełnomocnik strony, że nie doszło do skutecznego doręczenia decyzji przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł., to wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od tej decyzji należałoby uznać za bezprzedmiotowy albowiem w takiej sytuacji termin do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa nie rozpocząłby swojego biegu, a tym samym strona nie mogłaby mu uchybić. Rozstrzygnięciem, które można było kwestionować takim argumentem, było wyłącznie postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W tym stanie sprawy skarga, na podstawie art. 151 p.p.s.a., podlega oddaleniu. db