I SAB/Łd 1/22

WyrokWSA w Łodzi2022-06-08

Skład orzekający: Paweł Janicki, Joanna Grzegorczyk-Drozda, Grzegorz Potiopa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy pozostaje w bezczynności, jeśli nie uwzględnia w postępowaniu dowodów przedstawianych przez podatnika, które według niego mają istotne znaczenie dla sprawy, mimo wydania decyzji ustalającej podatek od nieruchomości?
Ratio decidendi
Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy organ nie załatwi sprawy w terminie określonym w przepisach prawa lub w terminie wskazanym zgodnie z przepisami. Samo nieuwzględnienie przez organ podatkowy dowodów przedstawianych przez podatnika, które według niego mają istotne znaczenie, nie stanowi o bezczynności, jeśli organ wydał decyzję ustalającą podatek od nieruchomości w ustawowym terminie. Kwestionowanie prawidłowości obliczenia podatku lub uwzględnienia dowodów należy badać w trybie skargi na decyzję, a nie skargi na bezczynność.
Stan faktyczny
Strona skarżyła się na bezczynność Wójta Gminy Rozprza w przedmiocie podatku od nieruchomości, zarzucając niedopełnienie obowiązków służbowych i ukrywanie dokumentacji. Skarżący oczekiwał pisemnej odpowiedzi na złożone ponaglenia dotyczące deklaracji podatkowych z lat 2020-2022, związanych ze zmianą sposobu użytkowania szklarni na altanę ogrodową. Organ podatkowy argumentował, że wydawał decyzje wymiarowe podatku od nieruchomości w ustawowych terminach, a kwestionowanie przez skarżącego sposobu opodatkowania było już przedmiotem postępowań odwoławczych i sądowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 8 czerwca 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.), Asesor WSA Grzegorz Potiopa, , po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2022 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T. O. na bezczynność Wójta Gminy Rozprza w przedmiocie podatku od nieruchomości oddala skargę. W złożonej dnia 3 marca 2022 r. do Urzędu Gminy Rozprza skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi T. O. skarży się na bezczynność i niedopełnienie obowiązków służbowych na szkodę interesu prywatnego według art. 231 § 1 ustawy Kodeks karny oraz ukrywanie i fałszowanie dokumentacji urzędowej celowo przez funkcjonariuszy Urzędu Gminy w Rozprzy - Referatu Podatków. W uzasadnienia skarżący wskazał, iż oczekuje pisemnej odpowiedzi, w ustawowym terminie, na złożone w sekretariacie Urzędu Gminy w Rozprzy (ponaglenia z wniosku strony). Skarżący poinformował, że z uwagi na niedbalstwo urzędników - funkcjonariuszy Gminy, nie może on uregulować podatku od nieruchomości, tj. od domu i altanki ogrodowej (20 m2). Nie otrzymał on bowiem decyzji podatkowej w stosownym czasie, co w jego ocenie stanowi niedbalstwo urzędu. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Rozprza wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, tj. ustawą z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. jed. Dz.U. z 2019 r, poz. 1170 ze zm. – dalej jako: "u.p.o.l.") opodatkowuje wchodzące w skład nieruchomości położonej w Rozprzy przy ul. [...] (oznaczonej w ewidencji gruntów nr 470) budynki, będące własnością T. O.. Natomiast składane przez skarżącego w ostatnich latach odwołania i zażalenia od decyzji i postanowień do organu podatkowego w kwestii opodatkowania ww. nieruchomości są systematycznie oddalane zarówno przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim jak i sądy administracyjne. Organ wskazał, iż w toku postępowania odwoławczego w piśmie z dnia 19 lutego 2021 r. Wójt Gminy Rozprza odniósł się m.in. do pisma T. O. z dnia 30 grudnia 2020 r. o zwolnienie z podwójnego opodatkowania "szklanej altanki ogrodowej", dokonując szczegółowych wyjaśnień w kwestii jej opodatkowania. Pismo to zostało doręczone podatnikowi za pośrednictwem operatora pocztowego w dniu 23 lutego 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim w swoim orzeczeniu z dnia 31 maja 2021 r. również odniosło się do pisma strony złożonego w dniu 30 grudnia 2020 r., stwierdzając, że "wniosek o zwolnienie z podwójnego opodatkowania" obiektu szklarni, nie mogło wywoływać żadnych skutków prawnych. Zdaniem SKO pismo to nie miało żadnego znaczenia dla kwestii ustalenia podatku na 2021 rok, bowiem stan faktyczny sprawy od wielu lat nie uległ zmianie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 17 listopada 2021 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 562/21 oddalił skargę wniesioną przez T. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 31 maja 2021 r. Odnosząc się do pism podatnika z dnia 30 grudnia 2020 r., z dnia 28 grudnia 2021 r. oraz 28 lutego 2022 r. - tytułowanych przez T. O. jako "ponaglenia", organ podatkowy traktował je jako informacje o zmianie sposobu użytkowania budynku szklarni na potrzeby jego opodatkowania podatkiem od nieruchomości, gdyż to nie nazwa lecz treść pisma decyduje o jego charakterze. W ocenie organu, z przywołanych pism wynika, że podatnik w sposób dla siebie osobliwy, poprzez ich kierowanie do różnorakich instytucji m.in. do organów ścigania, próbuje wywrzeć presje na organy podatkowe, aby odstąpiły od opodatkowania podatkiem od nieruchomości budynku szklarni, który użytkuje jako altankę. Ponadto wskazuje, że tutejszy organ podatkowy przy dokonywaniu wymiaru podatku dopuszcza się szeregu przestępstw i niegodziwości w stosunku do jego osoby. Tymczasem organ podatkowy udzielił, wbrew temu, co sugeruje strona, odpowiedzi na pismo z dnia 23 grudnia 2020 r. a składane pisma każdorazowo są analizowane oraz są przedmiotem wyjaśnień w toku prowadzonych postępowań wymiarowych dotyczących poszczególnych lat podatkowych. Również dokonując wymiaru podatku od nieruchomości na 2022 rok od budynku szklarni organ podatkowy, w związku z pismem T. O. z dnia 28 grudnia 2021 r., dokonał stosownego postępowania wyjaśniającego (dowód: wezwanie znak: [...] z dn. 21 stycznia 2022, wezwanie znak: [...] z dn. 10 lutego 2022 r., protokół z wyjaśnień złożonych przez T. O. z dnia 16 lutego 2022 r.). Dodatkowo Wójt Gminy Rozprza poinformował, że wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2022 została ustalona państwu T. i M. O. w wyniku wszczętego z urzędu w dniu 18 stycznia 2022 r. postępowania podatkowego, przez doręczenie podatnikom postanowienia z dnia 17 stycznia 2022 r. W toku postępowania prowadzone były czynności wyjaśniające a pismem z dnia 28 lutego 2022 r. Wójt Gminy Rozprza poinformował strony, że ustalenie podatku na 2022 rok nastąpi w terminie 7 dni po terminie do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania wyjaśniającego. Decyzja wymiarowa na rok 2022 znak: [...] z dnia 14 marca 2022 r. została doręczona podatnikom w dniu 16 marca 2022 r. za pośrednictwem operatora pocztowego, a podatnicy zapłacili swoje zobowiązanie za cały rok podatkowy w kasie Urzędu Gminy Rozprza w dniu 18 marca 2022 r. Wójt Gminy Rozprza dnia 14 marca 2022 r. udzielił podatnikowi pisemnej odpowiedzi na pismo PONAGLENIE. Z powyższych względów organ podatkowy uznał skargę T. O. za bezpodstawną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Skarga jest bezzasadna i jako taka podlega oddaleniu. Rozpatrywana sprawa dotyczy skargi na bezczynność w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości (bez sprecyzowania konkretnego roku). T. O. skarży się na bezczynność i niedopełnienie obowiązków służbowych na szkodę interesu prywatnego według ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny art. 231 § 1 oraz ukrywanie i fałszowanie dokumentacji urzędowej celowo przez funkcjonariuszy Urzędu Gminy w Rozprzy - Referatu Podatków. Z uzasadnienia skargi wynika, że skarżący oczekuje odpowiedzi pisemnej w ustawowym terminie na złożone w sekretariacie Urzędu Gminy w Rozprzy (ponaglenia z wniosku strony). Skarżący poinformował, że z uwagi na niedbalstwo urzędników - funkcjonariusz Gminy nie może uregulować podatku od nieruchomości, tj. od domu i altanki ogrodowej. Wójt Gminy Rozprza wraz z pismem z dnia 17 marca 2022 r. przekazał do Samorządowego Kolegium Odwoławczego pismo T. O. z dnia 3 marca 2022 r., nazwane "Skarga" na bezczynność i niedopełnienie obowiązków służbowych na szkodę interesu prywatnego, w którym oprócz SKO, jako adresatów, wnoszący wskazał też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi. Ponieważ Kolegium podjęło wątpliwość odnośnie istoty żądania, pismem z dnia 28 marca 2022 r. wystąpiło do T. O. o sprecyzowanie istoty żądania. W pisemnej odpowiedzi podatnik wyjaśnił, iż Wójt Gminy Rozprza "z urzędu nie udzielił odpowiedzi na deklaracje podatkowe" z lat 2020, 2021 oraz 2022, dotyczące "zmiany szklarni na altanę ogrodową w przydomowym ogródku". Następnie kolejnym pismem z dnia 8 kwietnia 2022 . zatytułowanym "Skarga", strona oprócz Kolegium, jako adresatów, wskazała również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Prokuraturę Krajową w Warszawie oraz Wójta Gminy Rozprza. T. O. wniósł o udzielenie odpowiedzi na deklaracje podatkowe z dnia 30 grudnia 2020 r., z dnia 28 grudnia 2021 r. i z dnia 28 lutego 2022 r. W piśmie tym wniósł ponadto o sprostowanie "na podstawie art. 112, art. 113 § 1 Kpa" błędu w decyzji podatkowej z dnia 17 stycznia 2019 r. znak: [...], zarzucając wadliwe opodatkowanie podatkiem od nieruchomości szklarni-altanki. Zdaniem skarżącego "szklarnia jest obiektem specjalnym i nie podlega podatkowi gminnemu. Altana nie podlega podatkowi". Zgodnie z art. 165 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 2328; dalej jako: "o.p.") postępowanie podatkowe wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Wszczęcie postępowania z urzędu następuje w formie postanowienia (§ 2 art. 165 o.p.). Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi podatkowemu, z zastrzeżeniem art. 165a (§ 3 art. 165 o.p.). Datą wszczęcia postępowania z urzędu jest dzień doręczenia stronie postanowienia o wszczęciu postępowania (§ 4 art. 165 o.p.). Stosownie zaś do art. 165 § 5 pkt 1 o.p. przepisów § 2 i § 4 nie stosuje się do postępowania w sprawie ustalenia zobowiązań podatkowych, które zgodnie z odrębnymi przepisami ustalane są corocznie, jeżeli stan faktyczny, na podstawie którego ustalono wysokość zobowiązania podatkowego za poprzedni okres, nie uległ zmianie. Organ podatkowy nie wydaje postanowienia o wszczęciu postępowania w przypadku złożenia informacji przez podatników podatku od nieruchomości, podatku rolnego i podatku leśnego (art. 165 § 7 pkt 2 o.p.). W przypadkach wymienionych w § 7 za datę wszczęcia postępowania przyjmuje się odpowiednio datę złożenia zeznania, deklaracji lub informacji (art. 165 § 8 o.p.). Terminy załatwienia spraw w toku postępowania podatkowego reguluje art. 139 o.p., stanowiąc w § 1, że załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania dowodowego powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone na podstawie dowodów przedstawianych przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub na podstawie faktów powszechnie znanych i dowodów znanych z urzędu organowi prowadzącemu postępowanie (art. 139 § 2 o.p.). Do terminów określonych w § 1-3 nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa podatkowego dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 139 §4 o.p.). Stosownie zaś do art. 140 § 1 o.p., o każdym przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie organ podatkowy obowiązany jest zawiadomić stronę, podając przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie podatkowym również w przypadku, gdy niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu (art. 140 § 2 o.p.). Na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie lub terminie ustalonym na podstawie art. 140 stronie służy ponaglenie do organu podatkowego wyższego stopnia (art. 141 § 1 pkt 1 o.p.). Organ podatkowy wymieniony w § 1, uznając ponaglenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby podejmuje środki zapobiegające naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Organ stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 141 § 2 o.p.). Ponaglenie, uregulowane w art. 141 o.p., jest szczególnym środkiem procesowym, mającym na celu zdyscyplinowanie organu do wypełnienia obowiązku przeprowadzenia stosownego postępowania oraz jego zakończenia wydaniem rozstrzygnięcia o istocie sprawy, albo kończącego sprawę w danej instancji. Ponaglenie nie dotyczy samego przedmiotu prowadzonego postępowania podatkowego, lecz ma na celu spowodowanie, aby zostało podjęte rozstrzygnięcie, a tym samym został zakończony stan zawisłości sprawy przed danym organem. Warunkiem dopuszczalności ponaglenia jest niezałatwienie sprawy w terminie, co oznacza, że muszą wystąpić łącznie dwie okoliczności: pierwsza to niezałatwienie sprawy, a druga - upływ terminu ustawowego lub dodatkowego, określonego przez organ na podstawie art. 140 o.p. (por. komentarz do art. 141 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Komentarz, LEX 2007, wyd. II). Z akt sprawy, załączonych do akt postępowania sądowego, które sąd poddał analizie wynika, iż: • za 2020 r. Wójt Gminy Rozprza wydał decyzję z dnia 4 marca 2020 r. w sprawie wymiaru M. O. i T. O. łącznego zobowiązania pieniężnego w kwocie 136 zł. Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 21 maja 2020 r., po rozpatrzeniu odwołania T. O., utrzymało w mocy ww. decyzję organu podatkowego I instancji. WSA w Łodzi, prawomocnym wyrokiem z dnia 15 września 2020 r., sygn. akt I SA/Łd 283/20, oddalił skargę podatnika na decyzję SKO z dnia 21 maja 2020 r.; • za 2021 r. Wójt Gminy Rozprza wydał decyzję z dnia 25 stycznia 2021 r. w sprawie wymiaru M. O. i T. O. łącznego zobowiązania pieniężnego w kwocie 136 zł. Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 31 maja 2021 r., po rozpatrzeniu odwołania T. O., utrzymało w mocy ww. decyzję organu podatkowego I instancji a WSA w Łodzi, prawomocnym wyrokiem z dnia 17 listopada 2021 r., sygn. akt 1 SA/Łd 562/21, oddalił skargę strony na decyzję Kolegium z dnia 31 maja 2021 r.; • za 2022 r. Wójt Gminy Rozprza wydał decyzję z dnia 14 marca 2022 r. w sprawie wymiaru M. O. i T. O. łącznego zobowiązania pieniężnego w kwocie 143 zł. Od decyzji tej T. O. wniósł odwołanie z dnia 21 marca 2022 r. (doprecyzowane pismem z dnia 6 kwietnia 2022 r., po wezwaniu Kolegium Odwoławczego pismem z dnia 28 marca 2022 r.). Sprawa jest w toku a SKO przy piśmie z dnia 12 kwietnia 2022 r. przekazało powyższe odwołanie Wójtowi Gminy Rozprza celem rozważenia możliwości jego uwzględnienia na podstawie art. 226 o.p., a jeśli nie, to o przekazanie go wraz z aktami sprawy do SKO). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2020 r. utrzymało w mocy postanowienie organu podatkowego pierwszej instancji z dnia 21 lutego 2020 r. w przedmiocie odmowy sprostowania T. O. decyzji w sprawie łącznego zobowiązania podatkowego za 2019 rok z dnia 17 stycznia 2019 r., a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem o sygn. akt I SA/Łd 282/20 w dniu 15 września 2020 r. oddalił skargę M. i T. O. na powyższe postanowienia. Analizując zarzuty sformułowane w rozpatrywanej skardze, sąd pragnie podkreślić, iż bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy ten nie załatwił sprawy w terminie określonym w art. 139 o.p. lub w przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 140 o.p. Odnosząc powyższą definicję do rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że Wójt Gminy Rozprza pozostawałby bezczynny, gdyby w ustawowym terminie nie wydał decyzji ustalającej podatek od nieruchomości należącej do skarżącego. Z treści skargi wynika ponad wszelka wątpliwość, że decyzje ustalające stronie podatek od nieruchomości za poszczególne lata zostały przez organ wydane. Kwestia, czy podatek wynikający z tych decyzji został obliczony w prawidłowej wysokości i czy ustalając jego wysokość, organy podatkowe uwzględniły wszystkie niezbędne dowody, jest okolicznością, którą bada sąd administracyjny w przypadku złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego bądź następnie skargi kasacyjnej – Naczelny Sąd Administracyjny. Badanie tych kwestii w sprawie ze skargi na bezczynność jest niedopuszczalne. W opisanym wyżej stanie faktycznym nie sposób zatem zarzucić organowi podatkowemu zwłoki przy wymiarze łącznego zobowiązania pieniężnego za poszczególne lata wskazane w ponagleniu (2020-2022), a skoro tak, to nie ma możliwości podejmowania środków dyscyplinujących którykolwiek organ, aby wydał po raz kolejny decyzje podatkowe. To, że skarżący nie zgadza się z treścią decyzji wymiarowych, konsekwentnie kwestionując opodatkowanie szklarni podatkiem od nieruchomości, nie oznacza, iż dokonując wymiaru podatku, wbrew informacjom składanym przez podatnika, ale na podstawie stanu faktycznego ustalonego przez organ podatkowy (który to stan, jak wskazano wyżej, podlegał weryfikacji przez WSA w Łodzi), organ ten pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy. Jeśli podatnik ma jakiekolwiek zastrzeżenia odnośnie prowadzonego postępowania podatkowego, to może to zgłaszać w postępowaniu zarówno przed organem I instancji, jak i organem odwoławczym, a następnie przed sądami administracyjnymi (WSA w Łodzi i NSA). Analizując stan przedmiotowej sprawy, sąd doszedł do przekonania, iż T. O. błędnie rozumie bezczynność organu podatkowego, jako stan w którym organ podatkowy nie uwzględnia w postępowaniu dotyczącym wymiaru podatku od nieruchomości dowodu, który jego zdaniem ma istotne znaczenie. Tymczasem organ podatkowy pozostawałby bezczynny, gdyby w ustawowym terminie nie wydał decyzji ustalającej podatek od nieruchomości należącej do skarżącego. Mając na uwadze przytoczoną powyżej argumentację, sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia rozpatrywanej skargi. Z tych względów sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), oddalił rozpatrywaną skargę jako bezzasadną. Ake.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło