II SA/Łd 1/08

WyrokWSA w Łodzi2008-02-12

Skład orzekający: Anna Stępień, Barbara Rymaszewska, Renata Kubot-Szustowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji administracyjnej kuzynowi strony, który nie jest domownikiem i nie zamieszkuje pod adresem strony, może być uznane za skuteczne doręczenie zastępcze w rozumieniu art. 43 k.p.a. i tym samym stanowić podstawę do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania?
Ratio decidendi
Doręczenie decyzji administracyjnej kuzynowi strony, który nie jest domownikiem i nie zamieszkuje pod adresem strony, nie stanowi skutecznego doręczenia zastępczego w rozumieniu art. 43 k.p.a. Brak prawidłowego doręczenia decyzji oznacza, że nie rozpoczyna się bieg terminu do jej zaskarżenia, a stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest niezasadne. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie z powodu naruszenia reguł postępowania określonych w art. 43 k.p.a.
Stan faktyczny
Strona K. B. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. odmawiającej przyznania zasiłku rodzinnego. Strona skarżąca podniosła, że decyzja organu I instancji nie została jej skutecznie doręczona, ponieważ odebrał ją kuzyn, który nie zamieszkuje pod wskazanym adresem i nie jest domownikiem. W konsekwencji, strona otrzymała decyzję z opóźnieniem, co uniemożliwiło jej wniesienie odwołania w ustawowym terminie.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 12 lutego 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant Referendarz sądowy Magdalena Sieniuć, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2008 r. przy udziale - sprawy ze skargi K. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie odmowy przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków uchyla zaskarżone postanowienie. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta Ł. orzekł o odmowie prawa do zasiłku rodzinnego na dziecko, dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w okresie zasiłkowym od września 2007 roku, z powodu przekroczenia kwoty kryterium dochodowego rodziny w przeliczeniu na osobę. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła K. B.. W uzasadnieniu wskazała, że dochód męża nie powinien zostać uwzględniony przy obliczaniu dochodu jej rodziny bowiem, nie prowadzi z nim wspólnego gospodarstwa domowego Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 134 w związku z art. 129 §2 i art. 144 kpa stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy ustalił, że zaskarżona decyzja została odebrana przez kuzyna K. B. w dniu 21 września 2007 roku. Wobec tego termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 5 października 2007 roku. K. B. złożyła odwołanie w dniu 16 października 2007 roku, zatem z uchybieniem terminu. Od powyższego postanowienia skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła K. B.. W uzasadnieniu skargi wskazała, że decyzji organu I instancji nie odebrała osobiście, gdyż została ona przekazana przez pracownika poczty do rąk kuzyna, który nie zamieszkuje pod wskazanym adresem. Z tego powodu skarżąca otrzymała pismo zawierające decyzję organu I instancji w terminie późniejszym, co było przyczyną niedotrzymania terminu do wniesienia odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżoną decyzję nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Kontrolą Sądu w niniejszej sprawie zostało objęte postanowienie, w którym Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania K. B. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami. Istota zaś problemu sprowadza się do wyjaśnienia kwestii, czy doręczenie skarżącej decyzji organu I instancji zostało dokonane prawidłowo, skutecznie. Zgodnie z treścią art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie od dnia jej ogłoszenia stronie. Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jeżeli od daty prawidłowego doręczenia (lub ogłoszenia) decyzji stronie do daty wniesienia odwołania upłynął okres dłuższy niż 14 dni. Organ administracji uznał, iż decyzja została doręczona stronie w dniu 21 września 2007 r., zatem termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 5 października 2007 roku . W ocenie Sądu powyższe stanowisko jest niezasadne, gdyż decyzja objęta odwołaniem nie została skutecznie doręczona stronie Nieprawidłowość doręczenia decyzji stronie oznacza, że organ nie zagwarantował jej czynnego udziału w tej fazie postępowania, pozbawiając prawa do ochrony własnego interesu prawnego. Jednocześnie brak prawidłowego doręczenia decyzji powoduje, iż nie rozpocznie się bieg terminu do jej zaskarżenia. Z akt administracyjnych wynika, że adresowana do skarżącej decyzja nie została przez nią odebrana osobiście. Stosownie do art. 43 kpa, w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Wobec powyższego, żeby można uznać, iż doręczenie zastępcze określone w art. 43 kpa dokonane zostało prawidłowo muszą zostać spełnione określone w tym przepisie przesłanki, mianowicie: a) adresat musi przebywać w mieszkaniu - choć w momencie doręczania przesyłki jest w tym mieszkaniu nieobecny; b) pismo przyjmuje za pokwitowaniem osoba wymieniona w art. 43 kpa tj. dorosły domownik, sąsiad lub dozorca c) osoba odbierająca pismo zobowiąże się do jego oddania adresatowi osobiście d) w skrzynce pocztowej lub na drzwiach mieszkania adresata doręczyciel winien zamieścić zawiadomienie o doręczeniu zastępczym dokonanym do rąk innych osób niż domownicy . Tymczasem z potwierdzenia odbioru wynika, że decyzja organu I instancji adresowana do skarżącej doręczona została osobie, która na potwierdzeniu przesyłki została określona jako kuzyn, ale nie jako dorosły domownik. W skardze skarżąca wyjaśniła, że z kuzynem nie mieszka w tym samym mieszkaniu. Jak wynika z treści art. 43 kpa, sam fakt pokrewieństwa nie przesądza o prawidłowości doręczenia. Kuzyn z uwagi na to, że nie mieszka ze skarżącą, wyłączony jest z kręgu jej domowników. Załączone do akt potwierdzenie odbioru decyzji, nie wskazuje natomiast, aby przesyłka została doręczona do rąk sąsiada lub dozorcy domu. Wobec tego, że odbiór decyzji pokwitowała osoba nie wymieniona w katalogu zawartym w art. 43 kpa, organ nie miał podstaw do uznania, że jest to doręczenie skuteczne. Katalog osób, którym można doręczyć pismo w postępowaniu administracyjnym jest bowiem katalogiem zamkniętym, nie podlega interpretacji rozszerzającej. W takiej sytuacji nieprawidłowe jest stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Doszło w postępowaniu niniejszym do naruszenia reguł postępowania, określonych w art. 43 k.p.a. Ze wskazanych wyżej względów Sąd, na podstawie art.145 §1 pkt.c p.p.s.a. orzekł jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło