II SA/Łd 10/18

PostanowienieWSA w Łodzi2018-10-30

Skład orzekający: Sędzia WSA Barbara Rymaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie wezwania do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej pełnomocnikowi głównemu, zamiast pełnomocnikom substytucyjnym, którzy sporządzili skargę, stanowi naruszenie przepisów PPSA i uzasadnia uchylenie postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że doręczenie wezwania do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej pełnomocnikowi głównemu, zamiast pełnomocnikom substytucyjnym, którzy faktycznie sporządzili i wnieśli skargę, stanowi naruszenie przepisów PPSA. W przypadku istnienia pełnomocników substytucyjnych, którzy działają na takich samych prawach jak pełnomocnik główny, a ich adresy zostały wyraźnie wskazane, korespondencja powinna być kierowana do nich. W związku z tym, sąd uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej jako oczywiście uzasadnione.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego jej skargę na decyzję o ustaleniu warunków zabudowy. Sąd wezwał pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej, jednak wezwanie zostało skierowane do pełnomocnika głównego, a nie do pełnomocników substytucyjnych, którzy wnieśli skargę. Przesyłka z wezwaniem wróciła do sądu z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie". Sąd odrzucił skargę kasacyjną. Pełnomocnik skarżącej wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów PPSA dotyczących doręczeń i prawidłowości odpisów skargi kasacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Uchylono w całości postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 27 czerwca 2018 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Zwrócono stronie skarżącej kwotę 100 zł tytułem wpisu sądowego od zażalenia.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 30 października 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska po rozpoznaniu w dniu 30 października 2018 roku zażalenia Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. z siedzibą w K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 27 czerwca 2018 roku, sygn. akt II SA/Łd 10/18 w sprawie ze skargi Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: 1. uchylić w całości postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 27 czerwca 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 10/18; 2. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi – stronie skarżącej Polskim Sieciom Elektroenergetycznym S.A. z siedzibą w K. kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną tytułem wpisu sądowego od zażalenia, zaksięgowaną w dniu 23 sierpnia 2018 roku pod poz. [...]. Lp/ Wyrokiem z 6 lutego 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], nr [...], w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Pismem z 26 kwietnia 2018 r. radca prawny Ł. J. i adwokat M. J., obaj z kancelarii A sp. k. w W., działając na podstawie pełnomocnictwa substytucyjnego udzielonego przez radcę prawnego B. O. (ustanowioną w sprawie), wnieśli w imieniu skarżącej skargę kasacyjną od ww. wyroku. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 8 maja 2018 r. pełnomocnik skarżącej radca prawny B. O. została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej przez nadesłanie jej jednego egzemplarza odpisu w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Stosowne wezwanie do uzupełnienia braku skargi kasacyjnej zostało wysłane pełnomocnikowi skarżącej radcy prawnemu B. O. na adres kancelarii A sp. k. w W. Przesyłka listowa zawierająca ww. wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej została zwrócona do sądu z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie". Zarządzeniem z 7 czerwca 2018 r. Przewodniczący Wydziału II uznał ww. przesyłkę listową za doręczoną z dniem 30 maja 2018 r. Wobec bezskutecznego upływu terminu do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej, postanowieniem z 27 czerwca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił ww. skargę kasacyjną. Odpis tego postanowienia wysłano pełnomocnikowi skarżącej radcy prawnemu B. O. na adres kancelarii A sp. k. w W. Przesyłka listowa zawierająca odpis ww. postanowienia została zwrócona do sądu z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie". W związku z powyższym ponownie wysłano odpis postanowienia z 27 czerwca 2018 r. radcy prawnemu B. O., tym razem na adres siedziby skarżącej. Przesyłkę doręczono 16 sierpnia 2018 r. Pismem z 23 sierpnia 2018 r. adwokat M. J. wniósł w imieniu skarżącej zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 27 czerwca 2018 r., sygn. akt II SA/Łd 10/18, o odrzuceniu skargi kasacyjnej, zarzucając naruszenie przepisu art. 67 § 5 w zw. z art. 76 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) – zwanej dalej: "p.p.s.a." – a w konsekwencji przepisu art. 73 § 3 i 4 p.p.s.a. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie w niniejszej sprawie i w konsekwencji - brak doręczenia właściwemu pełnomocnikowi skarżącego wezwań do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej. Ponadto zarzucono naruszenie przepisu art. 178 w zw. z art. 176 § 2 w zw. z art. 47 § 1 i 2 p.p.s.a. polegające na nieprawidłowym przyjęciu, iż do skargi nie został dołączony jej odpis, a w konsekwencji na przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, że zachodzą podstawy do odrzucenia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że skarżąca wyraźnie wskazała, którzy pełnomocnicy są desygnowani do jej reprezentacji w postępowaniu ze skargi kasacyjnej, jak również na jaki adres należy doręczać im korespondencję. Zarówno z oznaczeń zawartych w stopce skargi, jak i z treści oznaczenia stron skargi kasacyjnej, wyraźnie wynika, iż doręczenia pism powinny być dokonywane do radcy prawnego Ł. J. oraz adwokata M. J. na adres kancelarii A sp. k. w W., działających z substytucji radcy prawnego B. O. Jednocześnie wskazanie pełnomocnika głównego, tj. radcy prawnego B. O. nie zostało opatrzone jakimkolwiek adresem do doręczeń. Taka budowa główki pisma procesowego nie była przypadkowa i miała służyć właśnie rozdzieleniu pełnomocników substytucyjnych od pełnomocnika głównego. Tymczasem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi skierował wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej do radcy prawnego B. O. wskazując, jako jej adres do doręczeń, adres kancelarii A. A zatem, pomimo wyraźnego wskazania danych pełnomocników substytucyjnych reprezentujących skarżącą w postępowaniu ze skargi kasacyjnej, jak również dokładnego wskazania adresu do doręczeń tych pełnomocników, sąd dokonał swobodnej decyzji tak w zakresie wyboru pełnomocnika, jak i adresu do doręczeń. Taki sposób zaadresowania przesyłki listowej uniemożliwił pełnomocnikom skarżącej skuteczne odebranie wezwania do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu zażalenia wskazano następnie, że radca prawny B. O., jako radca prawny, nie współpracuje, ani nigdy nie współpracowała z kancelarią A i z tego względu przesyłka zaadresowana na wskazane nazwisko nie została podjęta przez pracowników kancelarii. Ponadto zgodnie z obowiązującą tajemnicą zawodową kancelaria nie jest uprawniona do odebrania, ani tym bardziej do otwarcia korespondencji kierowanej do adwokata lub radcy prawnego, który nie współpracuje z kancelarią. Zdaniem pełnomocnika skarżącej Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie skierował wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej do pełnomocnika głównego, tj. radcy prawnego B. O. Odwołując się do orzecznictwa sądowego wskazano, że zarówno pełnomocnik substytucyjny, jak i główny działają na takich samych prawa, a pełnomocnictwo substytucyjne jest pełnomocnictwem samodzielnym. Wobec czego, nie ulega wątpliwości, iż korespondencja w niniejszej sprawie powinna być kierowana do radcy prawnego Ł. J. oraz adwokata M. J., jako autorów skargi (ich podpisy widnieją na dokumencie), których to adres został wyraźnie wskazany zarówno w skardze kasacyjnej, jak i pełnomocnictwie substytucyjnym. Ponadto w ocenie pełnomocnika skarżącej nie było podstaw do odrzucenia skargi kasacyjnej ze względu na nieusunięcie braków formalnych, tj. dołączenia dodatkowo jednego egzemplarza odpisu skargi kasacyjnej poświadczonego za zgodność z oryginałem, gdyż do skargi kasacyjnej został dołączony jej prawidłowy odpis. Odpis ten stanowił kopię, która była idealnym odwzorowaniem oryginału skargi kasacyjnej. Pomimo tego Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał skarżącą do dołączenia dodatkowo jednego egzemplarza odpisu skargi kasacyjnej poświadczonego za zgodność z oryginałem. Wobec tego nie sposób się zgodzić ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, dotyczącym formy odpisów i należy uznać dołączone do skargi kasacyjnej odpisy za prawidłowe. Mając powyższe na uwadze pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) – w skrócie: "p.p.s.a." – jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych. Tytułem wstępu należy wskazać, że zażalenie jest oczywiście uzasadnione wtedy, gdy wadliwość zaskarżonego postanowienia (zarządzenia) jest zauważalna bez potrzeby dokonywania jego głębszej analizy (por. Gruszczyński Bogusław Komentarz do art. 195 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [w:] Dauter Bogusław, Gruszczyński Bogusław, Kabat Andrzej, Niezgódka-Medek Małgorzata Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., publ. LEX 2013r., nr: 148473 i powołane tam postanowienie SN z dnia 20 maja 1999 r., sygn. akt II UZ 58/99, OSNP 2000, nr 15, poz. 602). Zgodzić się trzeba z pełnomocnikiem skarżącej, że w świetle orzecznictwa sądowego udzielenie substytucji powoduje, że substytuta i stronę łączy taki sam stosunek, jaki łączy stronę z pełnomocnikiem, ale nie uchyla kompetencji pełnomocnika, co oznacza, że od chwili udzielenia substytucji strona ma dwóch lub więcej równoprawnych pełnomocników. Natomiast zgodnie z art. 76 § 3 p.p.s.a. jeżeli jest kilku pełnomocników jednej strony, sąd doręcza pismo tylko jednemu z nich. Jednakże w myśl powołanego wyżej przepisu swobodnego wyboru osoby pełnomocnika, któremu należy doręczyć wezwanie, sąd może dokonać dopiero wtedy, gdy strona w treści udzielonego pełnomocnictwa procesowego lub w inny jednoznaczny sposób nie wskazała, któremu z ustanowionych przez nią pełnomocników należy dokonywać doręczeń. Jak wynika z akt sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi bezpodstawnie przyjął, że radca prawny B. O. wykonuje swój zawód w kancelarii A Sp. k. w W. W treści zażalenia wyjaśniono bowiem, że pełnomocnik główny jest osobą świadczącą pracę w ramach struktur organizacyjnych skarżącej (Dyrektor Biura Prawnego B S.A.) z prawem reprezentowania jej na zewnątrz, w tym udzielania dalszych pełnomocnictw. Natomiast pełnomocnicy kancelarii A Sp. k. w W. – r. pr. Ł. J. oraz adw. M. J., na mocy pełnomocnictwa substytucyjnego, zostali umocowani do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej skarżącej i reprezentowania jej przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Dlatego wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej winno być doręczone jednemu z jej autorów. Okoliczności te potwierdza zarówno treść skargi kasacyjnej, jak i załączone do niej pełnomocnictwa. W związku z powyższym nie ulega żadnej wątpliwości, że wysłanie radcy prawnemu B. O. wezwania do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej było nieprawidłowe, skoro wezwanie to winno być skierowane do jednego z pełnomocników substytucyjnych, którzy sporządzili i wnieśli skargę kasacyjną. Tym samym nie można uznać, że doszło do doręczenia ww. wezwania w trybie art. 73 § 4 p.p.s.a. Nie można jednak zgodzić się z pełnomocnikiem skarżącej, że samo wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej nie miało podstawy prawnej. Zgodnie bowiem z art. 176 § 2 w zw. z art. 47 § 1 p.p.s.a. do skargi kasacyjnej należy dołączyć jej odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Jak wynika z akt sprawy do skargi kasacyjnej z 26 kwietnia 2018 r. został załączony jej odpis, ale tylko w jednym egzemplarzu, natomiast pełnomocnikowi skarżącej umknął fakt, że oprócz skarżącej i organu administracji uczestnikiem postępowania jest jeszcze Nadleśnictwo B., zatem wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącej, nie złożył on wystarczającej ilości odpisów skargi kasacyjnej, przeznaczonych do doręczenia pozostałym stronom. W tym stanie rzeczy sąd na podstawie art. 195 § 2 P.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1 sentencji. Z uwagi na oczywistą słuszność zażalenia sąd orzekł o zwrocie wpisu sądowego od zażalenia na podstawie art. 225 P.p.s.a. Lp/

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło