II SA/Łd 1003/18
WyrokWSA w Łodzi2019-01-25
Skład orzekający: Barbara Rymaszewska, Paweł Kowalski, Magdalena Sieniuć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zatwierdzająca plan realizacyjny gazociągu z 1976 roku, wydana na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 roku, może być uznana za pozwolenie na budowę, a tym samym legalizować wybudowanie i użytkowanie gazociągu?Ratio decidendi
Decyzja zatwierdzająca plan realizacyjny, wydana na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 roku, nie może być uznana za pozwolenie na budowę. Przepisy te wyraźnie rozróżniały postępowanie w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego od postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Formularz decyzji, na którym wydano decyzję zatwierdzającą plan realizacyjny, zawierał skreślony punkt dotyczący pozwolenia na budowę, co świadczy o woli organu oddzielenia tych dwóch etapów. Brak ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę obliguje organ do przeprowadzenia postępowania naprawczego w sprawie zgodności wybudowania inwestycji z prawem.Stan faktyczny
Wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie legalności budowy i użytkowania gazociągu złożyli S.M. i U.Z. Organy nadzoru budowlanego prowadziły postępowanie, w którym kluczową kwestią było ustalenie, czy decyzja zatwierdzająca plan realizacyjny z 1976 roku stanowiła pozwolenie na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie, uznając decyzję z 1976 roku za wystarczającą do legalizacji inwestycji. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucili organom niepełne postępowanie dowodowe i błędną wykładnię przepisów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. i zasądził koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 25 stycznia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Paweł Kowalski Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Protokolant St. sekretarz sądowy Anna Łyżwa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2019 roku sprawy ze skargi S. M. i U. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie legalności i prawidłowości wybudowania i użytkowania gazociągu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. nr [...] znak: [...], z dnia [...]; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz: a) S. M. i U. Z. solidarnie kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego, b) S. M. 96,95 (dziewięćdziesiąt sześć 95/100) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. a.bł.
W dniu 18 sierpnia 2014r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowanego w B. wpłynął wniosek S.M. o wszczęcie postępowania w przedmiocie legalności, prawidłowości wybudowania i użytkowania gazociągu średniego ciśnienia, położonego przy ul. L. 2 w B., działka nr ewid. 643/1 (dawniej 643), obręb [...] B..
Organ zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie i w dniu 15 grudnia 2014r. przeprowadził czynności kontrolne, w trakcie których przedstawiciel Polskiej Spółki Gazowniczej, Rejon Dystrybucji Gazu w R. przedłożył projekt techniczny Nr [...] na budowę gazociągu średniego ciśnienia o 80mm w ulicy C. w B.. Wykonana została dokumentacja fotograficzna.
Postanowieniem z dnia [...]., Nr [...] organ powiatowy, w oparciu o przepis art. 56 ustawy Prawo budowlane, nałożył na A Sp. z o.o. Oddział w W. - Zakład w Ł. (dalej jako operator sieci) obowiązek opracowania i przedstawienia oceny technicznej dotyczącej prawidłowości budowy i użytkowania obiektu liniowego, tj. gazociągu średniego ciśnienia o 80 na odcinku od stacji redukcyjno - pomiarowej w ul. C. w B. do stacji redukcyjno-pomiarowej na os. [...] w B. przebiegającego m.in. przez dz. nr ewid. 643, obręb [...] B., przy ul. L. 2 w B. ze szczególnym uwzględnieniem zgodności realizacji obiektu z przepisami techniczno-budowlanymi oraz w zakresie zgodności jego lokalizacji z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w terminie do dnia 6 grudnia 2016r.
Postanowieniem z dnia [...], Nr [...] organ powiatowy odmówił uchylenia własnego postanowienia z dnia [...]., Nr [...].
Następnie postanowieniem z dnia [...] , Nr [...] organ I instancji nałożył na dystrybutora sieci obowiązek wniesienia zaliczki w kwocie 2.500,00zł tytułem kosztów opracowania oceny technicznej dotyczącej prawidłowości budowy i użytkowania przedmiotowego obiektu liniowego, wskazując jako podstawę rozstrzygnięcia przepis art. 261 § 1 w związku z art. 262 § 2 K.p.a.
W dniu 13 czerwca 2017r. organ powiatowy wydał tytuł wykonawczy Nr [...] o charakterze niepieniężnym w celu wyegzekwowania obowiązku wynikającego z postanowienia z dnia [...]., Nr [...], nakładającego obowiązek opracowania i przedstawienia oceny technicznej dotyczącej prawidłowości budowy i użytkowania obiektu liniowego.
W toku postępowania zażaleniowego organ wojewódzki postanowieniem z dnia [...], Nr [...], stwierdził niedopuszczalność zażalenia A Sp. z o.o. w Ł. Oddział Zakład Gazowniczy w Ł., reprezentowanej przez adwokata M.W., na postanowienie organu powiatowego z dnia [...], Nr [...].
Następnie w dniu [...]. organ szczebla powiatowego wydał tytuł wykonawczy Nr [...], a upomnieniem z dnia [...] wezwał PGE do wykonania w wyznaczonym terminie obowiązku wniesienia zaliczki w kwocie 2.500,00zł .
Rozstrzygnięcia powyższe zostały uchylone przez PiNB w B. postanowieniami: z [...] roku(uchylono postanowienie z dnia [...]., Nr [...] obowiązujące do wykonania ceny technicznej) oraz z dnia [...],(uchylono postanowienie z dnia [...], Nr [...] w spawie zaliczki)
Organ ustalił, że [...] wydana została decyzja nr [...], zatwierdzająca plan realizacyjny gazociągu średniego ciśnienia w ul. A., C., C. i B.. Natomiast nie odnaleziono w zasobach archiwum pozwolenia na budowę gazociągu średniego ciśnienia średnicy 80mm w ul. C. na odcinku ul. C. do ul. B. w B..
Dyrektor Archiwum Państwowego w P. przesłał organowi I instancji uwierzytelnione kopie dokumentacji technicznej dotyczącej budowy gazociągu średniego ciśnienia na ulicy C. i B. w B., tj. decyzję nr [...] z dnia [...]. oraz załączniki graficzne.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...], Nr [...], na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. umorzył postępowanie administracyjne z wniosku S.M. w przedmiocie legalności i prawidłowości wybudowania i użytkowania gazociągu średniego ciśnienia, posadowionego na działce nr 643 w obrębie [...] miasta B., przy ul. L. 2.
W toku postępowania odwoławczego organ wojewódzki decyzją z dnia [...], Nr [...], uchylił w całości w/w decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Starostwo Powiatowe w B. pismem z dnia [...] poinformowało organ I instancji, iż w zasobie Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej nie odnaleziono dokumentacji z geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej gazociągu o śr. 80mm, położonego przy ul. L. 2 w B..
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...], Nr [...], na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. umorzył postępowanie administracyjne z wniosku S.M. z dnia 18 sierpnia 2014r. Organ przyjął, że z decyzji z [...] roku, zatwierdzającej plan realizacyjny można wywieźć legalność kwestionowanej inwestycji.
Od powyższej decyzji w ustawowym terminie odwołanie wniosła U.Z. oraz S.M. nie zgadzając się z jej rozstrzygnięciem.
Decyzją z dnia [...] nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ ustalił, że do akt załączono uwierzytelnione kopie dokumentacji technicznej dotyczące budowy gazociągu średniego ciśnienia: decyzję nr [...] z dnia [...]. zatwierdzającą plan realizacyjny gazociągu śr. ciśnienia w ul. A., C., ul. D. i ul. B. w B., projekt techniczny na budowę gazociągu śr. ciśnienia 80 mm w ul. D. na odcinku ul. C. do ul. B. w B., (w tym opis techniczny do projektu gazociągu śr. ciśnienia 80 mm w ul. D. w B., odpis uzgodnień z instytucjami mającymi uzbrojenie terenu, projekt gazociągu śr. ciśnienia 80 mm w ul. D. w B. składający się 4szt map częściowych formatu A3, załącznik do - decyzji [...] z dnia [...]), projekt techniczny na budowę gazociągu śr. ciśnienia 80 mm w ul. B. w B., (w tym opis techniczny do projektu technicznego na budowę gazociągu śr. ciśnienia 80 mm w ul. B. w B., odpis uzgodnień do projektu technicznego gazociągu w ul. B., projekt gazociągu śr. ciśnienia 80 mm w ul. B. w B. składający się 5szt map częściowych formatu A3, załącznik do decyzji [...] z dnia [...]).
Zgodnie z dokumentami dołączonymi do w/w decyzji budowa gazociągu została podzielona na dwa etapy. Pierwszy etap obejmował wykonanie gazociągu w ul. D. na odcinku od C. do ul. B.. W opisie technicznym w pkt. 3 zaznaczono, że projektowany gazociąg 80 mm należy połączyć z projektowanym gazociągiem w ul. C. i gazociągiem w ul. B.. Natomiast z odpisu uzgodnień z instytucjami mającymi uzbrojenie podziemne w pkt. 8 Dyrekcja Okręgowa Dróg Publicznych w Ł. i uzgodniła projekt przejścia projektowanego gazociągu pod istniejącą ul. E., który należy wykonać metodą przeciskową w rurze osłonowej.
Drugi etap inwestycji obejmował wykonanie gazociągu w ul. B.. W opisie technicznym w pkt. 3 zaznaczono, że projektowany gazociąg 80 mm należy połączyć z projektowanym gazociągiem w ul. D.. Ponadto, w aktach sprawy do protokołu z oględzin z dnia 15 grudnia 2014r. został dołączony oryginał "Projektu technicznego na budowę gazociągu średniego ciśnienia 80 mm w ul. D. na odcinku ul. C. do ul. B. w B.", który został przedłożony przez przedstawicieli Polskiej Spółki Gazowniczej Rejon Dystrybucji Gazu w R., biorących udział w oględzinach. Projekt ten zawiera mapę planu sytuacyjnego projektowanego gazociągu z której dokładnie można wyczytać trasę jej przebiegu. Na mapie tej pokazano przebieg gazociągu w miejscu przejścia z ul. D. przez ul. E. i połączenie z gazociągiem w ul. B., które przechodzi przez nieruchomość przy ul. L. 2 należącą do S.M. i U.Z..
W opinii organu wojewódzkiego analiza zgromadzonego materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie pozwoliła ustalić, iż budowa gazociągu przebiegającego przez dz. nr 643/1 (dawniej 643), której właścicielami są S.M. i U.Z., została zrealizowana na podstawie decyzji Nr [...] z dnia [...]. - zatwierdzającej plan realizacyjny gazociągu średniego ciśnienia w ul. A., C., ul. C. i B. w B.. W związku z wątpliwościami PINB co do charakteru decyzji realizacyjnej Zastępca Dyrektora Wydziału Infrastruktury Rolnictwa [...]ego Urzędu Wojewódzkiego w Ł. pismem z dnia 22 maja 2018r. poinformował organ I instancji, iż w dacie wydania decyzji Wojewódzkiego Zarządu Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich w P. z dnia [...]., Nr [...] obowiązywała ustawa z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229). W podstawie prawnej tejże decyzji wskazano art. 29 ust. 4 ustawy Prawo budowlane z 1974r., zgodnie z którym - pozwolenie na budowę wydaje właściwy terenowy organ administracji państwowej. Przepis § 2 pkt 17 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 maja 1975r. w sprawie określenia zadań i uprawnień należących do powiatowych rad narodowych i naczelników powiatów, które przejmują wojewódzkie rady narodowe i wojewodowie (Dz. U. z 1975 r. Nr 17 poz. 94), obowiązujący w dacie wydania przedmiotowej decyzji, stanowił, że do wojewodów przechodzą dotychczasowe zadania i uprawnienia naczelników powiatów wynikające z ustawy z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane: wykonywanie funkcji organu I instancji w zakresie budownictwa jednostek gospodarki uspołecznionej, objętego planem społeczno-gospodarczego rozwoju województwa lub planem centralnym (art. 57 ust. 1 pkt 2). Z przepisu tego wynika zatem, że wydawanie decyzji w opisanym powyżej zakresie należało do kompetencji wojewody. Przedmiotowa decyzja została z kolei podpisana przez osobę działającą z upoważnienia wojewody. W podstawie prawnej badanej decyzji wskazano art. 20 ust. 2 i ust. 1 ustawy z 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Zgodnie z art. 20 ust. 1, w ramach prac związanych z przygotowaniem inwestycji budowlanej do realizacji należy rozstrzygać podstawowe problemy urbanistyczne, architektoniczne i techniczno-budowlane tej inwestycji poprzez (ust. 2):
- ustalenie przez właściwy terenowy organ administracji państwowej miejsca i warunków realizacji projektowanej inwestycji budowlanej oraz w razie potrzeby stref ochronnych i sposobu ich zagospodarowania;
- opracowanie planu realizacyjnego, określającego urbanistyczne i architektoniczne zagospodarowanie terenu inwestycji lub działki budowlanej;
- sporządzenie projektu obiektu budowlanego lub jego części.
Zgodnie z obowiązującą w dacie wydania przedmiotowej decyzji ustawą Prawo budowlane, powyższe dokumenty winny być podstawą wydania przez właściwy organ administracji państwowej decyzji o pozwoleniu na budowę. Zgodnie z art. 21 ust 3 ustawy z 24 października 1974r. Prawo budowlane, plany realizacyjne oraz rozwiązania urbanistyczne i architektoniczno-budowlane projektów podlegały zatwierdzeniu przez właściwy terenowy organ administracji państwowej. Powyższego zatwierdzenia Wojewoda [...] dokonał w punkcie 1 i 2 decyzji z [...]. Ponadto, w punkcie 3 tej decyzji wskazano: "udziela się pozwolenia na budowę inwestycji (..). Ponadto, należy mieć również na uwadze treść art. 29 ust 2 ww. ustawy, według którego w pozwoleniu na budowę mogą być jednocześnie rozstrzygnięte sprawy miejsca i warunków realizacji inwestycji budowlanej oraz urbanistycznego i architektonicznego zagospodarowania terenu inwestycji lub działki budowlanej. W tych wypadkach nie obowiązuje oddzielne uzyskanie rozstrzygnięć i zatwierdzeń, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 21 ust. 3, tj. m. in. opracowanie planu realizacyjnego, określającego urbanistyczne i architektoniczne zagospodarowanie terenu inwestycji lub działki budowlanej. W ocenie organu wojewódzkiego brak jest argumentów, aby przedmiotową decyzję Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...]. nie uznać za decyzję o pozwoleniu na budowę. Tym samym organ stwierdził, że przedmiotowy gazociąg średniego ciśnienia został wybudowany na podstawie decyzji Wojewódzkiego Zarządu Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich w P. z dnia [...]., Nr [...], zatwierdzającej plan realizacyjny gazociągu średniego ciśnienia, która de facto stanowi pozwolenie na budowę przedmiotowego gazociągu.
Ponadto, w dniu [...] Polska Spółka Gazownicza przedłożyła raport z kontroli z dnia 19 lipca 2017r., raport z kontroli z dnia 21 września 2017r., raport z kontroli z dnia 23 lutego 2018r. oraz mapę, o którą Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wezwał Polską Spółkę Gazowniczą. Z powyższych raportów wynika że przedmiotowy gazociąg może być bezpiecznie użytkowany. W ocenie organu wojewódzkiego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające i w sposób wyczerpujący zebrał materiał dowodowy. Brak jest zatem uzasadnienia dla ingerencji organów nadzoru budowlanego w ustalony stan faktyczny w którymkolwiek z trybów postępowania określonych ustawą Prawo budowlane. Tym samym brak jest podstaw materialnoprawnych do wydania rozstrzygnięcia merytorycznego w niniejszym postępowaniu.
Skargę na powyższą decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł S.M. i U.Z.. Skarżący wnieśli o uchylenie wspomnianych decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Skarżący zarzucili, że organ I instancji umorzył postępowanie po przeprowadzeniu postępowania dowodowego w sposób niepełny i nie pozwalający stwierdzić, że obiekt został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę, a jeżeli tak, to czy został wybudowany zgodnie z nim. Organ powiatowy wystąpił do [...]ego Urzędu Wojewódzkiego w Ł. z zapytaniem, czy decyzja może być traktowana jako pozwolenie na budowę pomimo nie budzącej żadnych wątpliwości jednoznaczności decyzji i zawartego w jej treści wykreślenia, że organ nie orzeka tą decyzją o pozwoleniu na budowę ani w całości, ani w części. Zdaniem skarżących nie budzi też wątpliwości, że z treści decyzji wynika, iż została ona wydana po rozpatrzeniu wniosku " [...] Okręgowych Zakładów Gazownictwa z dnia 10 marca 1976r. w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego gazociągu śr. Ciśnienia ul. A., C., D. i B. w B.", a nie wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. Samo powołanie podstawy prawnej przy jednoczesnym wykreśleniu z druku decyzji jej pkt. 3 nie zrodziło skutku prawnego, że decyzją tą orzeczono o pozwoleniu na budowę inwestycji. Skarżący podnieśli, że stanowisko Wojewody [...] zawarte w piśmie z dnia 22 maja 2018r. nie ma charakteru wiążącego dla organów nadzoru budowlanego i nie stanowi interpretacji przepisów prawa. Organem prowadzącym przedmiotowe postępowanie jest PINB i do niego należy ocena zebranych w sprawie dokumentów. Co więcej, podnieśli, że organ wojewódzki w swojej decyzji z dnia [...] o numerze [...] stwierdził, że "posiadanie przez inwestora decyzji zatwierdzającej plan realizacyjny nie upoważniało go do budowy przedmiotowego gazociągu średniego ciśnienia". Podkreślili, że organ wojewódzki w dalszej kolejności bezkrytycznie uznał jako podstawę swojej decyzji okoliczności wskazane w opinii Wojewody [...], podczas gdy inwestor dopiero na podstawie decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego, mógł sporządzić projekt budowlany i w terminie roku od wydania decyzji wystąpić o wydanie pozwolenia na budowę, gdyż w przeciwnym wypadku, decyzja zatwierdzająca plan realizacyjny traciła ważność na podstawie art. 21 ust.m4 Prawa budowlanego z 1974r. Skarżący wskazali, że organy nie zważyły, że decyzja została wydana na uniwersalnym druku, służącym zarówno do zatwierdzania planu realizacyjnego, ustalania miejsca i warunków realizacji inwestycji, a także udzielania pozwolenia na budowę. Tymczasem organ, choć był uprawniony do jednoczesnego orzeczenia także o pozwoleniu na budowę nie mógł tego uczynić, albowiem inwestor nie złożył takiego wniosku ze stosownymi załącznikami. Wobec tego, zdaniem skarżących, zaskarżone decyzje nie odpowiadają prawu.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U.2018.1302., dalej jako: p.p.s.a.), sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.); stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości lub w części Sąd skargę oddala w całości lub w części (art. 151 p.p.s.a.).
W myśl art.134p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.
Skarga jest uzasadniona. Organy nadzoru budowlanego prowadziły postępowanie w sprawie legalności, prawidłowości wybudowania i użytkowania gazociągu średniego ciśnienia, położonego przy ul. L. 2 w B.. Trafne okazały się zarzuty skargi, organy bowiem przeprowadziły postepowanie wyjaśniające w niewystarczającym zakresie, nie oceniono należycie i wyczerpująco materiału dowodowego, co stanowi o naruszeniu zasad postepowania określonych w art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Pośrednio jest to wynikiem błędnej wykładni przepisów prawa materialnego - art. 21 i art. 29 ustawy z 21 października 1974n roku – dalej jako dPb.
Nie sposób zgodzić się z kategorycznym stwierdzeniem organów, że decyzja Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...], zatwierdzająca plan realizacyjny gazociągu śr. napięcia z 1976 roku zawiera w sobie pozwolenie na budowę. Do akt załączono kopię, której zgodność z oryginałem została potwierdzona.. W jej treści jako podstawę prawną powołano przepisy art. 20 i 21 dPb oraz art. 29 ust.4 tej ustawy.
Przepis art.20 ust. 1 Pb z 1974r. usytuowany w rozdziale 4 "Plan realizacyjne inwestycji budowlanych i ich projektowanie" stanowi, że w ramach prac związanych z przygotowaniem inwestycji budowlanej do realizacji należy rozstrzygać podstawowe problemy urbanistyczne, architektoniczne i techniczno-budowlane tej inwestycji. Z kolei z art. 21 ust 2 pkt 2 i 3 tej ustawy wymagał przygotowania planu realizacyjnego, określającego urbanistyczne i architektoniczne zagospodarowanie terenu inwestycji lub działki budowlanej oraz sporządzenie projektu obiektu budowlanego lub jego części, zwanego dalej "projektem". Zgodnie z art. 21 ust.3 plany realizacyjne oraz rozwiązania urbanistyczne i architektoniczno-budowlane projektów podlegają zatwierdzeniu przez właściwy terenowy organ administracji państwowej. Te wszystkie prace przygotowawcze odbywały się na etapie do zatwierdzenia planu realizacyjnego, a nie pozwolenia na budowę. Treść przepisu wskazuje, że projekt budowlany był elementem postepowania w sprawie planu realizacyjnego, istnienie projektu nie przesądza o wydanej w sprawie decyzji o pozwoleniu na budowę.
Postępowanie w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego było co do zasady postępowaniem poprzedzającym postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę, uregulowane w olejnym 5 rozdziale ustawy.
Udzielenie pozwolenia na budowę odbywało się w trybie przewidzianym w art. 29 ustawy dPb. Zgodnie z jego ust.3 "w pozwoleniu na budowę mogą być jednocześnie rozstrzygnięte sprawy urbanistycznego i architektonicznego zagospodarowania terenu inwestycji lub działki budowlanej. W tych wypadkach nie obowiązuje oddzielne uzyskanie rozstrzygnięć i zatwierdzeń, o których mowa w art. 21 ust. 3". Przepis ten zatem przewidywał możliwość uzyskania pozwolenia na budowę bez uprzedniego zatwierdzenia planu realizacyjnego i związanych z nim uzgodnień. W żadnym razie jednak powyższe regulacje nie uzasadniają wniosku, ze możliwa jest sytuacja odwrotna – legalna realizacja inwestycji jedynie na podstawie decyzji zatwierdzającej plan realizacyjny. Nie dają podstaw do takiego wniosku i brzmienie przepisu art. 29 us.3 dPb, jak i jego umieszczenie w rozdziale 5 "Pozwolenie na budowę". Ustawodawca wyraźnie wyodrębnił dwa rodzaje postepowań - w rozdziale 4 regulując kwestie planów realizacyjnych, w rozdziale 5 pozwolenia na budowę. nie daje również podstaw do takiego wniosku treść załączonej decyzji.
Decyzja z [...] została sporządzona na formularzu. Wprawdzie, jak wspomniano w jej treści wstępnej wśród podstaw prawnych powołano również przepis art. 29 ust.4 dPb, który reguluje właściwość organu w sprawie pozwolenia na budowę, ale wypełniający formularz wyraźnie określił, że jest to decyzja w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego inwestycji. Przewidziany formularzem pkt 2 decyzji, i o udzieleniu pozwolenia na budowę został wyraźnie skreślony znakiem "x", zgodnie z zawartym w dopisku wskazaniem. Tak więc decyzja ta nie daje podstaw do kategorycznego wniosku, że stanowiła również pozwolenie na budowę, wręcz przeciwnie, jej treść świadczy, iż wolą organu było oddzielenie obydwu etapów realizacji inwestycji. Organ winien też wyjaśnić, którym z etapów d objęta była realizacja gazociągu przy ul. L.. Wskazać równie należy, że powołane przez organ dokumenty projektowe, jak to ustalił organ, były załącznikami do ww decyzji, jak się wydaje sporządzonymi zgodnie z wymogami ustawy Prawo budowalne z 1974 roku na etapie zatwierdzania planu realizacyjnego.
Ponadto, jak wynika z niespornych ustaleń organów, gazociąg średniego napięcia realizowany był w dwóch etapach. W aktach znajduje się kopia decyzji o pozwoleniu na budowę fragmentu gazociągu przy ul. D.. Powyższy dokument równie dowodzi słuszności tezy, że decyzja realizacyjna z [...] roku nie stanowiła o pozwoleniu na budowę. Należy bowiem zakładać, że warunki prawne realizacji całej inwestycji był tożsame.
Z uwagi na powyższe przesłanki nieuprawniony jest wniosek organów, iż o legalności spornego gazociągu przesądza decyzja Wojewody [...] z 1976, zatwierdzająca plan realizacyjny.
Organ wskazując, ze sporna decyzja zatwierdzająca plan realizacyjny dokonał niewłaściwej wykładni art. 29 ust.3 dPb., co miało wpływ na wynik postępowania, gdyż doprowadziło do zaniechania przeprowadzenia pełnego postępowania naprawczego.
Brak podstaw do uznania, iż inwestycja została zrealizowana na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę winien skłonić organ do przeprowadzenia postępowania w sprawie zgodności wybudowania inwestycji zgodnie z prawem. Tymczasem wnioski organu odwoławczego odnoszą się jedynie do ostatniego z elementów kwestionowanych przez skarżących, mianowicie sposobu użytkowania. Nie sposób zaś uznać za prawidłowo przeprowadzone w trybie art. 48 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane postępowanie naprawcze, gdy organ odwołuje się jedynie do protokołów kontroli prawidłowości użytkowania obiektu. Tak ograniczone postępowanie nie spełnia wymogów określonych ww przepisem.
Z uwagi na powyższe sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" w zw. z art. 135 p.p.s.a., rozstrzygając o kosztach postepowania z mocy art. 205 p.p.s.a.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy zastosują się do wskazówek, zawartych w niniejszym uzasadnieniu.
MR
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło