II SA/Łd 1006/06
WyrokWSA w Łodzi2007-04-03
Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Ewa Markiewicz, Joanna Sekunda-Lenczewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odszkodowanie za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, która przeszła na własność gminy z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r., przysługuje współwłaścicielom, którzy nie złożyli wniosku o jego ustalenie i wypłatę do dnia 31 grudnia 2005 r., mimo że udzielili pełnomocnictwa do złożenia takiego wniosku po tej dacie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odszkodowanie za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, która z mocy prawa przeszła na własność gminy z dniem 1 stycznia 1999 r., przysługuje wyłącznie tym współwłaścicielom, którzy złożyli wniosek o jego ustalenie i wypłatę do dnia 31 grudnia 2005 r. Udzielenie pełnomocnictwa do złożenia wniosku po tym terminie, lub pełnomocnictwa nie obejmującego zarządu nieruchomością zajętą pod drogę, nie skutkuje nabyciem prawa do odszkodowania, a roszczenie wygasa z upływem terminu ustawowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, która z mocy prawa przeszła na własność Gminy Miasto Ł. z dniem 1 stycznia 1999 r. Starosta Powiatowy ustalił odszkodowanie, które następnie zostało uchylone przez Wojewodę. Skarżący, będący współwłaścicielami nieruchomości, domagali się uchylenia decyzji Wojewody, argumentując, że udzielili pełnomocnictwa do złożenia wniosku o odszkodowanie w ich imieniu. Sąd rozpatrywał kwestię, czy pełnomocnictwa udzielone po terminie ustawowym do złożenia wniosku mogą skutkować nabyciem prawa do odszkodowania.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargi H. P., J. P. i A. P.-M.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 3 kwietnia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędzia NSA Ewa Markiewicz, Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2007 roku sprawy ze skarg H. P., J. P. i A. P.-M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod ulicę oddala skargi. -
Po rozpoznaniu wniosku z dnia 22 listopada 2005 roku wniesionego przez H. P. i W. J. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, położoną w obrębie 8 Ś. miasta Ł. oznaczonej jako działki o nr ewidencyjnych 2359/3, 2359/4, 2359/6, 2370/3, 2370/4 o łącznej powierzchni 643 m2, decyzją z dnia[...], nr [...] Starosta Powiatowy w Ł. działając na podstawie art. 129 i art. 130 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2004r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) w związku z art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 roku – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) ustalił odszkodowanie w wysokości 51.569,00 zł za nabycie z mocy prawa nieruchomości zajętej pod drogę publiczną położoną o obrębie 8 Ś. miasta Ł. oznaczoną jako działki o nr ewidencyjnych 2359/3, 2359/4, 2359/6, 2370/3, 2370/4 o łącznej powierzchni 643 m2. Ustalone na kwotę 51.569,00 zł odszkodowanie przyznano; W. J. za udział 6/18 części nieruchomości; H. P. za udział w 6/18 części; J. P. za udział wynoszący 2/18 części nieruchomości, H. P. za udział stanowiący 2/18 części nieruchomości oraz A. P.- M. za udział wynoszący 2/18 części zobowiązując jednocześnie Gminę Miasto Ł. do wypłaty odszkodowania w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że na podstawie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] Gmina Miasto Ł. nabyła z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 roku, stosownie do treści art. 73 ust. 1 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, prawo własności nieruchomości położonej w obrębie 8 Śródmieście miasta Ł. oznaczoną jako działki o nr ewidencyjnych 2359/3, 2359/4, 2359/6, 2370/3, 2370/4 o łącznej powierzchni 643 m2. Na rozprawie administracyjnej, która odbyła się w dniu 7 marca 2006 roku z udziałem wnioskodawców, pełnomocnika Burmistrza Miasta Ł. oraz rzeczoznawcy majątkowego, H. P. przedstawiła pełnomocnictwa udzielone przez H. P. i A. P. – M. W odpowiedzi na pismo z dnia 14 marca 2006 roku informujące, że przedstawione przez H. P. pełnomocnictwa obejmują umocowanie tylko do podejmowania czynności w zakresie nie przekraczającym czynności zwykłego zarządu, przedstawiła pełnomocnictwa udzielone przez pozostałych współwłaścicieli zawierające umocowanie do podejmowania czynności przekraczających zwykły zarząd czyniąc to jednak po złożeniu wniosku o przyznanie odszkodowania, co w ocenie organu stanowiło potwierdzenie dokonanych wcześniej czynności i uzasadniało wypłatę odszkodowania dla trzech pozostałych współwłaścicieli nieruchomości, których udziały wynosiły po 2 / 18 części.
Od powyższej decyzji Burmistrz Miasta Ł. wniósł odwołanie, w którym podnosząc zarzut naruszenia art. 73 ust. 4 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Podnosząc w uzasadnieniu odwołania, że odszkodowanie zostało przyznane osobom, których roszczenie wygasło tj. J. P., H. P. oraz A. P.– M. Zgodnie bowiem z treścią art. 73 ust. 4 ustawy, odszkodowanie będzie ustalone i wypłacone według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości, złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 roku do dnia 31 grudnia 2005 roku. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa. Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego dokonana przez Burmistrza Miasta Ł. wykazała natomiast, że wniosek o odszkodowanie został złożony w dniu 22 listopada 2005 roku wyłącznie przez dwóch działających we własnym imieniu spośród czterech współwłaścicieli nieruchomości uprawnionych do złożenia wniosku – W. J. i H. P. Roszczenie przysługujące pozostałym współwłaścicielom nieruchomości wygasło natomiast z dniem 1 stycznia 2006 roku, a okoliczność udzielenia pełnomocnictwa przez pozostałych współwłaścicieli – H. P. po dacie złożenia wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia istoty sprawy, ponieważ nie zostało przez osobę umocowaną zrealizowane. W ocenie Burmistrza Miasta Ł. zasadne jest ustalenie i przyznanie odszkodowania wyłącznie uprawnionym wnioskodawcom, którzy w terminie do dnia 31 grudnia 2005 roku złożyli wniosek. Niezależnie od przedstawionych okoliczności Burmistrz Miasta Ł. podniósł, iż na podstawie sporządzonej w dniu 21 kwietnia 2005 roku umowy o dział spadku wyłącznymi współwłaścicielami działek zajętych pod drogę publiczną stali się W. J. i H. P., co jednak w świetle wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 6 sierpnia 2003 roku, sygn. akt 177/03, OSA 2004/12/44 oznacza, że umowę o przeniesieniu na wnioskodawców prawa własności nieruchomości należy uznać za bezskuteczną, ponieważ zbycie rzeczy, której zbywca nie jest właścicielem nie wywołuje skutków prawnych, a zatem brak jest podstaw prawnych do przyznania i wypłaty całości odszkodowania na rzecz wnioskodawców – W. J. i H. P.
W piśmie procesowym z dnia 25 lipca 2006 roku, stanowiącym odpowiedź na wniesione przez Burmistrza Miasta Ł. odwołanie, H. P., wniosła o utrzymanie zaskarżonej decyzji w mocy. Podniosła, że na podstawie udzielonych przez pozostałych współwłaścicieli pełnomocnictw wystąpiła z wnioskiem o ustalenie odszkodowania. Wskazała, iż po złożeniu pełnomocnictw rozpoznający merytorycznie sprawę organ pierwszej instancji nie kwestionował zakresu pełnomocnictw, wezwanie do uzupełnienia pełnomocnictw skierowano dopiero w wyniku zarzutów zgłoszonych podczas przeprowadzonej w dniu 7 marca 2006 roku rozprawy. Podniosła także, że gdyby jednak organ odwoławczy podzielił stanowisko Burmistrza Miasta Ł. w kwestii zawartej w dniu 21 kwietnia 2005 roku umowy o dział spadku, wniosła o zmianę pkt 1 zaskarżonej decyzji i orzeczenie o wypłacie całego odszkodowania na rzecz H. P. i W. J.
Decyzją z dnia [...] , nr [...] Wojewoda [...] uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w całości i orzekł o ustaleniu odszkodowania w wysokości 51.569,00 za nabycie z mocy prawa nieruchomości zajętej pod drogę publiczną położoną o obrębie 8 Ś. miasta Ł. oznaczoną jako działki o nr ewidencyjnych 2359/3, 2359/4, 2359/6, 2370/3, 2370/4 o łącznej powierzchni 643 m2. na rzecz W. J. w 6/18 częściach i H. P. w 6/18 częściach, zobowiązując Gminę Miasto Ł. do wypłaty odszkodowania w terminie 14 od dnia, w którym decyzją stanie ostateczna. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił odwołując się do treści art. 73 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, że analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w postaci odpisu z księgi wieczystej KW Nr [...] oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] wykazał, że w dniu 31 grudnia 1998 roku będące przedmiotem przejęcia działki stanowiły współwłasność W. J., H. P., J. P., H. P. oraz A. P. – M. W myśl przepisu art. 73 ustawy odszkodowanie za grunt zajęty pod drogę publiczną przysługuje wymienionym osobom stosownie do wartości przypadających udziałów według stanu prawnego na dzień 31 grudnia 1998 roku. Warunkiem koniecznym wszczęcia postępowania o ustalenie odszkodowania jest złożenie przez byłych właścicieli nieruchomości lub ich spadkobierców wniosku w okresie od dnia 1 stycznia 2001 roku do dnia 31 grudnia 2005 roku. W rozpoznawanej sprawie wniosek został złożony w dniu 22 listopada 2005 roku, a jego treść jednoznacznie wskazuje, że o odszkodowanie wystąpił W. J. i H. P. Przedłożenie jednak pełnomocnictwa udzielonego przez pozostałych współwłaścicieli nieruchomości jednemu z wnioskodawców – H. P. zawierającego umocowanie do podejmowania czynności przekraczających zwykły zarząd po złożeniu wniosku o przyznanie odszkodowania stanowi w ocenie organu odwoławczego potwierdzenie czynności dokonanych już przez stronę, jednakże z czynności powinno wynikać, że jest dokonywana także w imieniu mocodawcy.
Na powyższą decyzję skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli H. P., J. P. i A. P. – M. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Podniósł, iż zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszenia prawa, ponieważ H. P. na podstawie udzielonego pełnomocnictwa została umocowana do złożenia wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania w imieniu wszystkich współwłaścicieli. Wskazali, że jeżeli pełnomocnictwo zawierało braki lub budziło wątpliwości organ powinien zmierzać do ich wyjaśnienia i wezwać do ich uzupełnienia. Z uwagi natomiast na fakt, że pełnomocnictwo może zostać potwierdzone w terminie późniejszym ze skutkiem wcześniejszym skarżący wskazali, że udzielili pełnomocnictwa do występowania w ich imieniu H. P.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniósł o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze dodatkowo podkreślił, że wniosek o ustalenie odszkodowania z dnia 22 listopada 2005 roku został sformułowany precyzyjnie, a więc nie istniała konieczność zwracania się do wnioskodawców o jego uzupełnienie.
Na rozprawie w dniu 03 kwietnia 2007 r. sprawy oznaczone sygnaturami: II SA/Łd 1007/06 zawierającą skargę J. P. i II SA/Łd 1008/06 zawierającą skargę A. P. – M. zostały połączone na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia jako, iż mogły być objęte jedną skargą tych trzech osób, co z kolei obligowało Sąd do ich połączenia. Sprawa, ze skargi tych trzech osób prowadzona jest dalej za nr II SA/Łd 1006/06.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego.
Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w tak zakreślonej kognicji Sąd nie dopatrzył się uchybień, które mogłyby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji Wojewody [...]
Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy wskazać, iż podstawę prawną kwestionowanego rozstrzygnięcia - odmawiającego ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętej pod drogę gminną stanowi przepis art. 73 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 13 października 1998 roku – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.). Z brzmienia tego przepisu wynika, że nieruchomości pozostające po dniu 31 grudnia 1998 roku we władaniu jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 roku stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.
Przepis ten wprowadza generalną zasadę uwłaszczenia w odniesieniu do nieruchomości zajętych w dniu 31 grudnia 1998 roku pod drogi publiczne i ma charakter szczególny w stosunku do przepisów wywłaszczeniowych ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004r., Nr 261, poz. 2603), gdyż w przeciwieństwie do nabycia własności w drodze wywłaszczenia na podstawie powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami, które następuje na podstawie decyzji konstytutywnej, dotyczy nabycia prawa własności z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 roku, a decyzja stwierdzająca powyższe ma charakter deklaratoryjny.
Podstawą zaś do ujawnienia w księdze wieczystej przejścia na własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego nieruchomości, o których mowa w ust.1, jest ostateczna decyzja wojewody (art. 73 ust. 3 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną). Deklaratoryjna decyzja wojewody stwierdzająca nabycie prawa własności ex lege, jest dokumentem stwierdzającym podstawę wpisu tego prawa do księgi wieczystej i oznacza, że decyzja ostateczna stanowi wyłączny dowód nabycia prawa własności (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2002 roku, sygn. akt IV CKN 1071/00 opub. Biul.SN 2003/1/9, wyrok WSA z dnia 8 czerwca 2004 roku, sygn. akt I SA 2398/02).
Skoro zatem przejście prawa własności w myśl cytowanego przepisu następuje z mocy prawa w określonej dacie tj. w dniu 1 stycznia 1999 roku, to w tym zakresie wyłączone jest nabywanie gruntów już zajętych pod drogi publiczne w trybie umów cywilnoprawnych, np. po przez zniesienie współwłasności czy tez czysty dział spadku.
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że w dniu 31 grudnia 1998 roku współwłaścicielami nieruchomości położonej w obrębie 8 Ś. miasta Ł. oznaczonej jako działki o nr ewidencyjnych 2359/3, 2359/4, 2359/6, 2370/3, 2370/4 o łącznej powierzchni 643 m2 byli W. J. i H. P. po 6/18 części każde z nich oraz J. P., H. P. i A. P.- M. po 2/18 części każde z nich.
Tak więc akt notarialny z dnia [...] sporządzony za Repertorium: A Nr –[...] przed notariuszem C. K. w Kancelarii Notarialnej w W. przy ulicy A jako czynność prawna polegająca na dziale sadku nie mógł skutecznie znieść współwłasności wynikającej z dziedziczenia co do działek oznaczonych w ewidencji nr 2359/3, 2359/4, 2359/6, 2370/3, 2370/4 o łącznej powierzchni 643 m2, gdyż działki te stały się z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 roku własnością Gminy Miasta Ł. Potwierdzone powyższe zostało decyzją Wojewody [...] z dnia [...] nr [...]
Z całą pewnością współwłaściciele nieruchomości musieli wiedzieć o toczącym się postępowaniu, zaś akt notarialny zawarli na 5 dni przed jej wydaniem.
Kwestia omawianego aktu notarialnego ma o tyle istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie, że zapisy aktu w powiązaniu z udzielonymi w dniu 12 maja 2005 roku pełnomocnictwami przez H. P. i A. P.-M. na rzecz H. P. nie pozostawiają żadnych wątpliwości co do zakresu działań do jakich była umocowana osoba upoważniona.
Pełnomocnictwa upoważniały bowiem do zarządu i prowadzenia spraw związanych z administrowaniem posesją, która przypadła mocodawcom w wyniku działu spadku na podstawie aktu notarialnego z [...] Nr[...]. Tym zaś aktem notarialnym H. P. i A. P.-M. stali się współwłaścicielami w częściach równych co do nieruchomości oznaczonej nr działki 2356 objętej księgą wieczystą KW nr [...] Osoby te nie były więc właścicielami ani współwłaścicielami nieruchomości oznaczonej jako działki oznaczone w ewidencji nr 2359/3, 2359/4, 2359/6, 2370/3, 2370/4 o łącznej powierzchni 643 m2 , a więc tych przejętych pod drogę.
Dlatego też nieuzasadnione są jakiekolwiek wywody czy dywagacje na temat zakresu udzielonego pełnomocnictwa, a tym bardziej potwierdzania jego treści. Pełnomocnictwo to od początku nie obejmowało swym zakresem zarządu nieruchomością zajętej pod drogę, a tylko takie pełnomocnictwo dawałoby pewne pole interpretacyjne w kontekście złożonego wniosku o odszkodowanie, oczywiście przy innej jego redakcji. Udzielający pełnomocnictwa byli świadomi, iż własność tych działek przeszła na współwłasność W. J. i H. P., a więc nie mogli upoważniać do zarządu rzeczą nie swoją.
Konsekwencją takiego właśnie pojmowania rzeczy, było następcze wystąpienie z wnioskiem z dnia 22 listopada 2005 roku o odszkodowanie jedynie przez W. J. i H. P. Z treści wniosku wynika, że wnoszą oni o odszkodowanie za grunt zabrany im pod drogę i oznaczony numerami działek 2359/3, 2359/4, 2359/6, 2370/3, 2370/4.
Kolejne działania pierwotnie występujących o odszkodowanie wnioskodawców i skarżących przejawiają się dopiero po rozprawie administracyjnej z dnia 7 marca 2006 roku, kiedy organ I instancji w sposób zupełnie nie znajdujący oparcia w przepisach prawa, po złożeniu pełnomocnictw z 12 maja 2005 roku, wzywa pismem z dnia 14 marca 2006 roku, udzielając terminu 7 dni wnioskującym na złożenie pełnomocnictw upoważniających do wystąpienia z wnioskiem o odszkodowanie na gruncie omawianego art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 roku przepisy wprowadzające ( ........ ).
W odpowiedzi na wezwanie H. P. złożyła pełnomocnictwa od A. P.-M. z daty 15 marca 2006 r., H. P. i J. P. z daty 16 marca 2006 roku. Wszystkie pełnomocnictwa były jednakowej treści i upoważniały H. P. do prowadzenia sprawy związanej z odszkodowaniem za nieruchomość zajętą w dniu 31 grudnia 1998 roku pod drogę publiczną przy ulicy A. i N. w Ł. o powierzchni 643 m2 .
Daty pełnomocnictw wskazują jednoznacznie, że zostały one udzielone po dniu 31 grudnia 2005 roku. Pełnomocnictwa te, również nie potwierdzały, żadnych czynności dokonanych wcześniej czy wynikających z innych pełnomocnictw, np. tych z 12 maja 2005 roku.
W ocenie Sądu potwierdza to tezę, że nigdy skarżący nie udzielili wcześniej, przed 31 grudnia 2005 r. pełnomocnictw do wystąpienia o odszkodowanie, nie mieli więc tak naprawdę podstaw do potwierdzania jakichkolwiek czynności w tym zakresie, co koresponduje z wcześniejszymi wywodami.
Gdyby nawet przyjąć, choć nie ma do tego żadnych podstaw, że jednak skarżący potwierdzają wcześniejsze pełnomocnictwa do wystąpienia z wnioskiem o odszkodowanie w ich imieniu, to wniosek w redakcji złożonej przez W. J. i H. P. nie pozostawia cienia wątpliwości, iż nie dotyczy innych osób niż wnioskujących, a wcześniejsze pełnomocnictwa do niczego nie upoważniały, a inne pełnomocnictwa nie są znane.
Do omówienia pozostaje jeszcze kwestia trzeciego z mocodawców to jest J. P.. Sytuacja ta dobitnie potwierdza wcześniejsze wywody Sądu. J. P. w wyniku aktu notarialnego z dnia [...] nr [...] wyszedł ze współwłasności nieruchomości spadkowych. Jako, że nie przypadła mu żadna nieruchomość, nie było potrzeby sporządzania pełnomocnictwa do zarządu nieruchomością. Powstaje więc pytanie, co takiego niby ma potwierdzać, jakie czynności J. P. swym pełnomocnictwem z dnia 16 marca 2006 rok ?
Odpowiedź jest jednoznaczna, skarżący nigdy nie upoważniali żadnego ze współwłaścicieli do wystąpienia z wnioskiem o odszkodowanie. Pełnomocnictwa z marca 2006 roku, nie mogą natomiast odnieść żadnego skutku, gdyż złożenie na ich podstawie wniosku jest spóźnione.
W tej sytuacji należy się zgodzić ze stanowiskiem organu odwoławczego, że jedynie osobami uprawnionymi do otrzymania odszkodowania, o których mowa w powołanym przepisie art. 73 ust. 1 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, są osoby, które w dniu 31 grudnia 1998 roku byli jej współwłaściciela w osobach W. J. i H. P. po 6/18 części każde z nich. W myśl bowiem przepisu art. 73 ustawy odszkodowanie za grunt zajęty pod drogę publiczną przysługuje wymienionym osobom stosownie do wartości przypadających udziałów według stanu prawnego na dzień 31 grudnia 1998 roku. Warunkiem koniecznym zaś wszczęcia postępowania o ustalenie odszkodowania jest złożenie przez byłych właścicieli nieruchomości lub ich spadkobierców wniosku w okresie od dnia 1 stycznia 2001 roku do dnia 31 grudnia 2005 roku ( ust. 4 ).
W kontekście powyższych stwierdzeń w sprawie nie mają tez znaczenia wywody J. P. odnoszące się do oczekiwań wypływających z błędnej decyzji organu I instancji, zaś uznanie sprawy niniejszej za sprawę mniejszej wagi, do której ma zastosowanie art. 33 §4 K.p.a przez skarżącego jest kolejnym potwierdzeniem braku pełnomocnictwa do daty 31 grudnia 2005 roku. Również błędny jest pogląd tego skarżącego, że odszkodowanie wchodzi do majątku wspólnego małżonków. Byłoby tak tylko wtedy, gdyby nieruchomość była przedmiotem małżeńskiej wspólności ustawowej, za taką zaś nie można uznać nieruchomości nabytej na skutek dziedziczenia, gdyż co do zasady wchodzi ona do majątku odrębnego dziedziczącego, co tez potwierdza załączony do akt administracyjnych odpis księgi wieczystej.
Nie jest również błędem określenie wysokości odszkodowania za całą nieruchomość przejętą pod drogę w decyzji administracyjnej, gdyż organ ma obowiązek określić jej wartość, chociażby po to a by móc nakazać wypłatę odszkodowania stosownie do przypadających udziałów tym z wnioskodawców, którzy spełnili warunki przewidziane przepisem art. 73 omawianej ustawy. Okoliczność ta nie może tworzyć oczywiście skutecznie żadnego prawa w zakresie domagania się odszkodowania przez skarżących.
Skutkiem nie złożenia stosownego wniosku o odszkodowanie do dnia 31 grudnia 2005 roku jest wygaśnięcie roszczenia o czym stanowi art. 73 ust. 4 omawianej ustawy. W takiej sytuacji znaleźli się właśnie skarżący w sprawie niniejszej.
Reasumując powyższe rozważania należy wskazać, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa a przytoczona argumentacja organu odwoławczego zasługuje na uwzględnienie. Podnoszone w skardze uchybienia nie stanowią naruszenia prawa materialnego ani naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji – art. 145 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W niniejszej sprawie nie zachodzą również przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji w myśl art. 145 § 1 pkt 2 powołanej ustawy.
Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło