II SA/Łd 101/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Ewa Markiewicz, Sędziowie NSA: Anna Stępień, WSA: Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi H. P. i A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pomocy pieniężnej dla rodzin zastępczych 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz H. i A. P. solidarnie kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w R. na podstawie art. 104 i art. 130 § 2 k.p.a. , art. 2a ust. 1 i 2, art. 4, art. 33e ust.1 pkt 1 i 2, art.33g ust. 1,2,3,4 i 6, art.43 ust.1 i 3, art.45, art. 47a ust. 5 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. z 1998r., Nr 64, poz. 414 ze zm.), § 2, § 4 pkt 4 i 5, § 15 i § 17 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 2001r. w sprawie rodzin zastępczych, obwieszczenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 sierpnia 2001r. w sprawie wskaźnika waloryzacji i kwot po waloryzacji oraz wysokości świadczeń z pomocy społecznej od dnia 1 czerwca 2002r.(M.P. z 2002r. Nr 19, poz.338) oraz Upoważnienia Starosty Radomszczańskiego nr ON.II.0119-1/20/99 z dnia 5 maja 1999r. do wydawania przez Dyrektora PCPR w Radomsku decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej przyznał H. P. pomoc pieniężną na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka T. A. ur. 21.04.1996r. w rodzinie zastępczej w okresie od 08.10.2002r. do momentu uzyskania przez dziecko pełnoletności. Zasiłek płatny na konto osobiste do 10 każdego miesiąca w wysokości 972,60 zł miesięcznie na konto osobiste. W uzasadnieniu wskazano, iż H. P. zamieszkuje i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z A. T. ur. 21.04.1996r., dla której ustanowiona została rodziną zastępczą na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w C. z dnia 16.09.2002r. w sprawie sygn. [...] małoletnia własnego dochodu nie posiada. Od powyższej decyzji H. P. odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. podnosząc, że A. T. przebywa u niej od dnia 14.03.2002r., a tymczasem pomoc pieniężna przyznana została z dniem 8.10.2002r. z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia sądu, podczas gdy siostra małoletniej, umieszczona w innej rodzinie zastępczej w C., uzyskała świadczenie z dniem 14.03.2002r. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a., oraz § 17 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 2001r. w sprawie rodzin zastępczych (Dz.U. nr 120, poz.1284), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Uzasadniając swoje rozstrzygniecie, organ II instancji podniósł, iż zgodne z § 17 cytowanego rozporządzenia, pomocy pieniężnej udziela się za okres pobytu dziecka w rodzinie zastępczej, począwszy od dnia, w którym dziecko zostało faktycznie umieszczone w tej rodzinie w wykonaniu orzeczenia sądu opiekuńczego. Organ uznał, że skoro w sprawie bezspornym jest, że postanowienie sądu opiekuńczego stało się wykonalne z dniem 8 października 2002r., to prawidłowo organ I instancji przyznał pomoc pieniężną począwszy od 8 października 2002r. Brak jest bowiem prawnych możliwości przyznania świadczenia wstecznie. Nie zgadzając się z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P.- H. i A. małżonkowie P. wnieśli do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi skargę, wywodząc jak w odwołaniu. Jednocześnie skarżący dodatkowo podali, iż postanowieniem z dnia 14 marca 2002r., sygn. akt VI Nsm 108/02 wydanym w trybie zarządzenia tymczasowego Sąd Rejonowy w C. ustalił miejsce zamieszkania małoletniej A. T. u skarżących. W odpowiedzi na skargę, strona przeciwna wniosła o jej oddalenie podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu swojej decyzji a nadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, iż okresu pobytu A. T. u H. P. i A. P. na mocy w/w postanowienia Sądu Rejonowego w C. z dnia [...] w trakcie trwania postępowania o ustanowienie rodziny zastępczej nie można uznać za okres "pobytu w rodzinie zastępczej" w rozumieniu § 17 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 2001r. w sprawie rodzin zastępczych (Dz. U. Nr 120, poz. 1284), gdyż rodzina zastępcza została ustanowiona dopiero postanowieniem Sądu Rejonowego w C. z dnia [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( Dz.U. nr 153, poz. 1271 z 2002 roku) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych przy czym, zgodnie z § 2 tego artykułu kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji, następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 §1 pkt 1lit.a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego ( lit.b) albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy ( lit.c). W rozpoznawanej sprawie skargę należało uwzględnić z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Stosownie do ogólnej zasady zapisanej w art. 43 ust. 6 ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej, świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Regulacja ta nie odnosi się jednak do wszystkich świadczeń uregulowanych we wskazanej ustawie. Takim to wyjątkiem od ogólnego uregulowania zawartego w art. 43 ust.6 cytowanej ustawy, jest art. 33g ust. 8 pkt 1 tejże ustawy, odsyłający w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej do aktu wykonawczego, którym jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 września 2001r. w sprawie rodzin zastępczych (Dz.U. Nr 120, poz.1284). § 17 cytowanego rozporządzenia pomoc pieniężną udziela się za okres pobytu dziecka w rodzinie zastępczej, począwszy od dnia, w którym dziecko zostało faktycznie umieszczone w tej rodzinie w wykonaniu orzeczenia sądu opiekuńczego. W ocenie sądu organy obu instancji zastosowały niewłaściwą interpretację cytowanego przepisu. W tym przypadku regułą określającą moment, od którego winna być przyznana pomoc pieniężna za okres pobytu dziecka w rodzinie zastępczej, jest dzień w którym dziecko zostało faktycznie umieszczone w tej rodzinie w wykonaniu orzeczenia sądu opiekuńczego (por. decyzja SKO w W. z dnia [...] ,[...]). Jak wynika to z dokumentów zawartych w aktach sprawy, małoletnia A. T. została faktycznie umieszczona w rodzinie małżonków P. w dniu [...] na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w C. z dnia [...] wydanego w sprawie sygn. [...]. Mocą tegoż postanowienia, w trybie zarządzenia tymczasowego, sąd ustalił miejsce zamieszkania małoletniej A. T. u małżonków P., którzy złożyli wniosek o ustanowienie ich rodziną zastępczą dla małoletniej. Prawdą jest, co podkreśliło SKO w odpowiedzi na skargę, że rodzina zastępcza została ustanowiona dopiero postanowieniem Sądu Rejonowego w C. z dnia [...] jednakże faktyczne umieszczenie małoletniej w tejże rodzinie nastąpiło w dniu 14 marca 2002r. Zauważyć należy, iż cytowany przepis § 17 nie zawiera upoważnienia do przyznania pomocy pieniężnej od dnia uprawomocnienia się postanowienia ustanawiającego rodzinę zastępczą. Interpretacja taka nie znajduje również oparcia w przepisach kodeksu postępowania cywilnego. Stosownie bowiem do treści art. 578 kpc postanowienia sądu opiekuńczego są skuteczne i wykonalne z chwilą ich ogłoszenia, a gdy ogłoszenia nie było, z chwilą ich wydania. Ta reguła dotyczy również postanowienia Sądu Rejonowego w C. z dnia [...]. Powyższe uchybienie uzasadnia uchylenie decyzji zaskarżonej, jak i decyzji poprzedzającej na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z 2002r.). O kosztach orzeczono na podstawie art. 97 § 2 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z 2002 roku) i art. 55 ustawy z dnia 11.05.1995 r. o NSA (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.).